Ղազարյան, Հովսեփ Կարապետի

Биология

Աշխատությունը նվիրված է շիզոֆրենիայի դեպքում իմունային պատասխանի կարգավորիչներ և միջնորդներ կոդավորող գեների ֆունկցիոնալ վիճակի ուսումնասիրությանը՝ համադրելով հոգեբուժության, իմունոլոգիայի, մոլեկուլային կենսաբանության և գենետիկայի ժամանակակից մոտեցումները։ Հետազոտության հիմքում ընկած է այն գաղափարը, որ շիզոֆրենիայի ձևավորման և զարգացման մեխանիզմները կարող են կապված լինել ոչ միայն նյարդային համակարգի գործընթացների, այլև իմունային համակարգի կարգավորման առանձնահատկությունների հետ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են իմունային պատասխանի ձևավորմանն ու կարգավորմանը մասնակցող գեների ակտիվության և ֆունկցիոնալ վիճակի հնարավոր փոփոխությունները, ինչպես նաև դրանց կապը հիվանդության կենսաբանական առանձնահատկությունների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ցիտոկինների, իմունային միջնորդների և կարգավորող գործոնների հետ կապված գենետիկական մեխանիզմներին՝ փորձելով բացահայտել դրանց հնարավոր դերը բորբոքային և իմունակարգավորիչ գործընթացների փոփոխության մեջ։ Հեղինակը քննարկում է մոլեկուլային մակարդակում գեների արտահայտման ուսումնասիրության մեթոդները, կենսաբանական նյութի հետազոտման մոտեցումները և ստացված տվյալների վիճակագրական ու համեմատական վերլուծության սկզբունքները։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է գենային ակտիվության ցուցանիշների համադրումը շիզոֆրենիայի կլինիկական դրսևորումների և հիվանդության ընթացքի առանձնահատկությունների հետ, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ ուսումնասիրելու հիվանդության կենսաբանական հիմքերը։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է նեյրոիմուն փոխազդեցությունների խնդրին և այն հարցին, թե ինչպես կարող են իմունային համակարգի փոփոխությունները կապված լինել կենտրոնական նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ գործընթացների հետ։ Ստացված արդյունքների ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել շիզոֆրենիայի պաթոգենեզի վերաբերյալ պատկերացումների ընդլայնմանը և ապագայում հիվանդության կենսաբանական մարկերների հայտնաբերման, հիվանդության ընթացքի գնահատման կամ նոր թերապևտիկ մոտեցումների մշակման համար գիտական հիմքերի ձևավորմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հոգեբույժներին, բժշկական գենետիկայի և իմունոլոգիայի մասնագետներին, մոլեկուլային կենսաբաններին, նյարդաբաններին, գիտաշխատողներին, ասպիրանտներին և բժշկական ու կենսաբանական ուղղությունների ուսանողներին։