Մարուխյան, Գարեգին Լևոնի

Биология

Աշխատությունը նվիրված է հիպոթալամուսային ծագման նոր ցիտոկինի ազդեցության ուսումնասիրությանը գլյուկոզի և գլուտամինաթթվի նյութափոխանակային գործընթացների վրա երկարատև ճնշման համախտանիշի պայմաններում։ Հետազոտության կենտրոնում են օրգանիզմում ծանր հյուսվածքային վնասման հետևանքով առաջացող նյութափոխանակային փոփոխությունները և դրանց կարգավորման հնարավոր նյարդահումորալ մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գլյուկոզի յուրացման և գլուտամինաթթվի կլանման փոփոխություններին, քանի որ այդ նյութերը կարևոր դեր ունեն բջիջների էներգետիկ և ամինաթթվային նյութափոխանակության գործընթացներում։ Փորձարարական ուսումնասիրության համար կիրառվող ռադիոակտիվ ածխածնով նշակիր նյութերը հնարավորություն են տալիս հետազոտական պայմաններում հետևելու համապատասխան նյութերի ներգրավմանը կենսաքիմիական գործընթացներում և քանակապես գնահատելու դրանց օգտագործման փոփոխությունները։ Հետազոտության մեթոդաբանական հիմքում կարող են ընդգրկվել փորձարարական ֆիզիոլոգիական մոդելավորումը, ռադիոիզոտոպային հետազոտությունը, կենսաքիմիական անալիզները և ստացված ցուցանիշների վիճակագրական համեմատությունը։ Փորձարարական տարբեր խմբերի տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ուսումնասիրվող ցիտոկինի առկայության և բացակայության պայմաններում նյութափոխանակային ցուցանիշների տարբերությունները։ Քննության են առնվում նաև հյուսվածքային վնասման հետևանքով էներգետիկ փոխանակության խանգարումները, բջջային նյութափոխանակության վերակազմավորումը և կարգավորիչ ազդանշանային գործոնների հնարավոր մասնակցությունը այդ գործընթացներին։ Կարևոր ուղղություն է հիպոթալամուսի և ծայրամասային նյութափոխանակության միջև գործառական կապերի ուսումնասիրությունը՝ պարզելու համար, թե կենտրոնական կարգավորիչ գործոններն ինչպիսի ազդեցություն կարող են ունենալ օրգանիզմի համակարգային արձագանքի վրա։ Գլյուկոզի օգտագործման և գլուտամինաթթվի կլանման ցուցանիշների համեմատական գնահատումը կարող է լրացուցիչ տեղեկություն տալ ախտաբանական վիճակում ածխաջրային ու ամինաթթվային նյութափոխանակության փոխկապակցված փոփոխությունների վերաբերյալ։ Աշխատությունն ունի հիմնարար փորձարարական նշանակություն կենսաքիմիայի, ֆիզիոլոգիայի և ախտաֆիզիոլոգիայի համար՝ նպաստելով ծանր հյուսվածքային վնասումների ժամանակ նյութափոխանակային խանգարումների և դրանց նյարդահումորալ կարգավորման մեխանիզմների առավել ամբողջական ընկալմանը։