Պետիկյան, Ա. Կ.

Лингвистика

Աշխատությունը գործնական ուսումնական ձեռնարկ է՝ նվիրված աշխարհաբարի քերականական կանոնների յուրացմանը և գրավոր խոսքի հմտությունների զարգացմանը։ Այն համադրում է լեզվի կառուցվածքի ուսումնասիրությունն ու շարադրության նախնական սկզբունքները՝ սովորողին հնարավորություն տալով ոչ միայն հասկանալու լեզվական կանոնները, այլև դրանք կիրառելու սեփական խոսքում։ Քերականական բաժինը միտված է լեզվի հիմնական կառուցվածքային առանձնահատկությունների, բառերի ձևերի, խոսքի մասերի, նախադասության կազմության և ճիշտ լեզվագործածության ընկալմանը։ Շարադրության տարրերի ներառումը ձեռնարկին հաղորդում է կիրառական ուղղվածություն՝ ուշադրություն հրավիրելով մտքերի հաջորդական շարադրման, բովանդակության կազմակերպման, բառապաշարի նպատակային ընտրության, նախադասությունների կապակցման և գրավոր խոսքի հստակության վրա։ Այս երկու բաղադրիչների համադրությունը կարևոր է լեզվական գիտելիքը գործնական կարողության վերածելու տեսանկյունից։ Աշխատությունը նպաստում է սովորողների ինքնուրույն արտահայտվելու, տրամաբանված տեքստ կազմելու և գրավոր հաղորդակցվելու հմտությունների ձևավորմանը։ Այն նաև արտացոլում է 19-րդ դարի վերջի հայ կրթական միջավայրում աշխարհաբարի ուսուցման և մայրենի լեզվով գրավոր հաղորդակցության զարգացման կարևորությունը։ Գիրքը արժեքավոր է հայերենի դասավանդման պատմության, աշխարհաբարի կանոնակարգման և հայ մանկավարժական գրականության ուսումնասիրության համար։

Лингвистика

Ա. Կ. Պետիկյանի այս ուսումնական աշխատությունը միավորում է աշխարհաբարի քերականության գործնական ուսուցումն ու շարադրության նախնական հմտությունների զարգացումը։ Այն նպատակ ունի սովորողներին ծանոթացնելու հայերենի կառուցվածքին, լեզվական կանոնների ճիշտ կիրառությանը և գրավոր խոսքի կազմակերպման հիմնական սկզբունքներին։ Քերականական նյութի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալու բառերի կազմությունն ու ձևափոխությունը, խոսքի մասերի առանձնահատկությունները, նախադասության կառուցվածքը և բառերի միջև քերականական կապերը։ Շարադրության տարրերի ընդգրկումը լրացնում է այդ գիտելիքները՝ ուղղորդելով սովորողին մտքերը տրամաբանված հաջորդականությամբ ներկայացնելու, համապատասխան բառապաշար ընտրելու, նախադասությունները կապակցելու և ամբողջական տեքստ կազմելու գործում։ Գործնական ուղղվածությունը կարևոր է, քանի որ լեզվական կանոնների իմացությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես տեսական գիտելիք, այլև որպես բանավոր և գրավոր հաղորդակցության հիմք։ Այսպիսի ձեռնարկները նպաստել են աշխարհաբարի ուսուցման համակարգմանը և մայրենի լեզվով գրագետ արտահայտվելու կարողությունների ձևավորմանը։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայերենի դասավանդման պատմության, 19-րդ դարի վերջի լեզվաբանական մտքի և հայ մանկավարժական գրականության ուսումնասիրության համար՝ արտացոլելով քերականական գիտելիքն ու գրավոր խոսքի զարգացումը մեկ ուսումնական համակարգում համադրելու մոտեցումը։