Պետրոսյան, Տիգրան Լյուդվիկի

Математика

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է բազմաստիճան և ցիկլային լարվածության փոփոխությունների պայմաններում գրունտների սողքի և հիստերեզիսի երևույթների հետազոտությանը։ Աշխատության հիմնական նպատակն է բացահայտել գրունտների դեֆորմացիոն վարքի օրինաչափությունները այնպիսի բեռնավորման պայմաններում, երբ լարվածությունը չի մնում հաստատուն, այլ փոփոխվում է աստիճանաբար կամ պարբերական ցիկլերով։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են գրունտների սողքի գործընթացները, այսինքն՝ ժամանակի ընթացքում դեֆորմացիայի շարունակական զարգացումը նույնիսկ համեմատաբար կայուն բեռնվածության պայմաններում, ինչպես նաև բեռնավորման և բեռնաթափման փուլերում առաջացող հիստերեզիսային երևույթները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրունտի դեֆորմացիայի կախվածությանը լարվածության մեծությունից, դրա փոփոխության արագությունից, ցիկլերի քանակից և բեռնավորման պատմությունից։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել տարբեր տեսակի գրունտների լաբորատոր փորձարկումների արդյունքները՝ տարբեր լարվածային ռեժիմների պայմաններում, ինչը հնարավորություն է տալիս համեմատել դրանց մեխանիկական վարքը և որոշել առավել բնորոշ օրինաչափությունները։ Կարևոր խնդիր է նաև գրունտի մնացորդային դեֆորմացիաների, առաձգական և պլաստիկ բաղադրիչների, ինչպես նաև ժամանակից կախված փոփոխությունների գնահատումը։ Հետազոտության արդյունքների հիման վրա մշակվում կամ կատարելագործվում են գրունտների դեֆորմացիոն հատկությունները նկարագրող հաշվարկային մոտեցումներ և մոդելներ, որոնք կարող են հաշվի առնել բազմաստիճան և կրկնվող բեռնավորման ազդեցությունը։ Նման ուսումնասիրությունները կարևոր նշանակություն ունեն շինարարական կառույցների հիմքերի, հողային պատվարների, ճանապարհային ծածկույթների, թունելների և այլ գեոտեխնիկական օբյեկտների հաշվարկման համար, քանի որ իրական շահագործման պայմաններում գրունտները հաճախ ենթարկվում են փոփոխական և կրկնվող բեռնվածությունների։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ գնահատել գրունտների երկարաժամկետ կայունությունը, նստվածքները և դեֆորմացիաները՝ բարձրացնելով նախագծային հաշվարկների հուսալիությունը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտակար լինել գեոտեխնիկական նախագծման, հիմքերի և շինությունների հաշվարկման, գրունտների լաբորատոր հետազոտության և ինժեներական երկրաբանության ոլորտներում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել գրունտների մեխանիկայի մասնագետներին, շինարարական ինժեներներին, գեոտեխնիկներին, ինժեներ-երկրաբաններին, գիտահետազոտական աշխատանք կատարողներին և համապատասխան տեխնիկական մասնագիտությունների ուսանողներին։