Սիմոնյան, Տիգրան Գրիգորի

Педагогика

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է ճարպկության՝ որպես մարդու կարևոր շարժողական կարողության, տեսական և գործնական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրա զարգացմանն ուղղված արդյունավետ մեթոդիկայի մշակմանը։ Աշխատության շրջանակում ճարպկությունը դիտարկվում է որպես շարժումները արագ, ճշգրիտ և նպատակային փոխելու, փոփոխվող իրավիճակներին հարմարվելու, հավասարակշռությունը պահպանելու և շարժողական առաջադրանքները տարբեր պայմաններում արդյունավետ կատարելու կարողություն։ Ուսումնասիրվում են ճարպկության կառուցվածքային բաղադրիչները, դրա կապը արագության, ուժի, դիմացկունության, ճկունության, հավասարակշռության, տարածական կողմնորոշման և շարժումների կոորդինացման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ճարպկության դրսևորման պայմաններին և այն գործոններին, որոնք կարող են ազդել դրա մակարդակի վրա, այդ թվում՝ մարզվողի տարիքին, ֆիզիկական պատրաստվածությանը, նյարդամկանային համակարգի առանձնահատկություններին, շարժողական փորձին և մարզման կազմակերպման պայմաններին։ Աշխատության գործնական հատվածում ներկայացվում են ճարպկության զարգացման համար նախատեսված վարժությունների և մեթոդների ընտրության ու կիրառման սկզբունքները։ Կարող են ուսումնասիրվել ուղղության և շարժման արագ փոփոխությամբ, տարբեր մեկնարկային դիրքերով, խոչընդոտների հաղթահարմամբ, տարածական կողմնորոշմամբ և արագ արձագանքով պայմանավորված վարժություններ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում շարժողական առաջադրանքների աստիճանական բարդացմանը, վարժությունների բազմազանությանը, կրկնությունների քանակի և ինտենսիվության ճիշտ ընտրությանը, ինչպես նաև մարզման անհատականացմանը։ Հետազոտության ընթացքում հնարավոր է կիրառել շարժողական թեստեր՝ ճարպկության սկզբնական մակարդակը որոշելու, մարզման ընթացքում դրա փոփոխությունները գնահատելու և մշակված մեթոդիկայի արդյունավետությունը ստուգելու նպատակով։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համադրել ճարպկության զարգացման տեսական դրույթները և գործնական մարզման փորձը՝ ձևավորելով դրա նպատակային կատարելագործման համար կիրառելի մոտեցումներ։ Մշակվող մեթոդիկան կարող է կիրառվել ֆիզիկական դաստիարակության դասերին, մարզական խմբերում, տարբեր մարզաձևերի նախապատրաստական և հատուկ մարզման փուլերում։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել շարժողական պատրաստվածության բարձրացմանը, շարժումների կոորդինացման կատարելագործմանը և տարբեր ֆիզիկական առաջադրանքների կատարման արդյունավետության մեծացմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել ֆիզիկական դաստիարակության ուսուցիչներին, մարզիչներին, սպորտային մանկավարժներին, ֆիզիկական կուլտուրայի մասնագետներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։