Տեվրիշյան, Պողոս

Религия

Աշխատությունը քրիստոնեական հոգևոր կյանքի, հավատքի ամրապնդման և բարոյական կատարելագործման գաղափարներին նվիրված կրոնական բնույթի ստեղծագործություն է, որի հիմնական նպատակն է ընթերցողին առաջնորդել դեպի առաքինի վարքագիծ, աստվածահաճո կյանք և հոգևոր հասունություն։ Վերնագրում օգտագործված «պտուղ» հասկացությունն ունի խորհրդանշական նշանակություն՝ արտահայտելով հավատքի, աղոթքի, աստվածային խոսքի և քրիստոնեական առաքինությունների միջոցով մարդու հոգում ձևավորվող բարոյական արդյունքները։ Քրիստոնեական աշխարհայացքում հոգևոր պտուղը մարդու ներքին վերափոխման և Աստծո հետ կենդանի հարաբերության արտահայտությունն է, որը դրսևորվում է սիրո, ուրախության, խաղաղության, համբերության, բարության, հեզության, հավատարմության և ինքնատիրապետման մեջ։ Այս գաղափարական շրջանակում աշխատությունը կարևորում է ոչ միայն հավատքի արտաքին դրսևորումները, այլև մարդու ներաշխարհի մաքրությունը, մտքերի ու ցանկությունների վերահսկումը և քրիստոնեական սկզբունքներին համապատասխան ապրելակերպի ձևավորումը։ Հոգևոր կատարելագործումը ներկայացվում է որպես շարունակական ընթացք, որը պահանջում է ինքնաքննություն, մեղքի գիտակցում, ապաշխարություն, աղոթք և սեփական թերությունները հաղթահարելու կամք։ Մարդը կոչված է իր հավատքը հաստատելու գործերով՝ մերձավորի նկատմամբ սիրով, կարեկցանքով, ներողամտությամբ, արդարամտությամբ և բարեգործությամբ։ Այս մոտեցմամբ բարեպաշտությունը դառնում է ոչ թե միայն անձնական կրոնական զգացում, այլև հասարակական հարաբերություններում դրսևորվող բարոյական պատասխանատվություն։ Աշխատության գաղափարական առանցքը քրիստոնեական կյանքի ներքին և արտաքին կողմերի ներդաշնակությունն է։ Հավատացյալի խոսքը, վարքը և գործերը պետք է արտահայտեն նրա հոգևոր համոզմունքները, իսկ ձեռք բերված գիտելիքը պետք է վերածվի բարոյական փորձառության։ Հատուկ կարևորություն է ստանում նաև աստվածային շնորհի և մարդկային կամքի փոխհարաբերությունը. հոգևոր առաջընթացը դիտարկվում է որպես Աստծո օգնությամբ և մարդու գիտակցված ջանքերով իրականացվող գործընթաց։ Այս տեսանկյունից աշխատությունը նպաստում է քրիստոնեական արժեքների ոչ միայն ճանաչմանը, այլև դրանց կիրառմանը առօրյա կյանքում՝ ընթերցողին մղելով վերանայելու սեփական վարքագիծը և ձգտելու ավելի բարձր բարոյական չափանիշների։ Գրական առումով այն առնչվում է հոգևոր-խրատական արձակի ավանդույթին, որտեղ կրոնական գաղափարները մատուցվում են դաստիարակչական և խորհրդածական նպատակներով՝ ընթերցողի մեջ առաջացնելով հավատքի խորացման և ինքնակատարելագործման ձգտում։ Հռոմում՝ Հավատի տարածման միաբանության տպարանում հրատարակված լինելը գիրքը կապում է կաթոլիկ միսիոներական և կրթական գործունեության պատմության հետ։ Հավատի տարածման միաբանությունը կարևոր դեր ուներ տարբեր ժողովուրդների շրջանում քրիստոնեական ուսմունքի տարածման, կրոնական կրթության կազմակերպման և հոգևոր գրականության հրատարակման գործում։ Հայերեն նմանատիպ աշխատությունների հրատարակումը վկայում է հայ ընթերցողների հոգևոր կրթության նկատմամբ ցուցաբերվող ուշադրության և քրիստոնեական գրականության միջոցով բարոյական ու կրոնական գիտելիքների տարածման ձգտման մասին։ Գիրքը կարևոր նշանակություն ունի հայ կրոնական գրականության, քրիստոնեական բարոյագիտության, հոգևոր դաստիարակության և հայ կաթոլիկ համայնքի մշակութային ու կրթական պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև որպես հայերեն հոգևոր գրքի պատմական վկայություն, որն արտացոլում է եվրոպական կրոնական հրատարակչական կենտրոնների և հայալեզու հոգևոր մշակույթի փոխառնչությունները։ Աշխատության ընթերցողական արժեքը պայմանավորված է բարձրացվող գաղափարների համամարդկային բնույթով. հավատարմությունը, սերը, բարությունը, ներողամտությունը և ներքին խաղաղության որոնումը շարունակում են կարևոր նշանակություն ունենալ մարդու անհատական ու հասարակական կյանքում։ Այն կարող է օգտակար լինել հոգևորականներին, աստվածաբաններին, հայագետներին և քրիստոնեական բարոյախոսական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։