Армения

Финансы

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսության մրցունակության բարձրացման գործընթացում առկա ֆինանսական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով ֆինանսական ռեսուրսների ձևավորման, բաշխման և արդյունավետ օգտագործման վրա։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են այն հիմնական ֆինանսատնտեսական գործոնները, որոնք ազդում են երկրի տնտեսական աճի, ներդրումային ակտիվության, արտադրողականության, ձեռնարկությունների ֆինանսական կայունության և միջազգային շուկաներում հայկական արտադրանքի դիրքերի ամրապնդման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տնտեսության ֆինանսավորման աղբյուրների սահմանափակությանը, վարկային ռեսուրսների հասանելիությանը, տոկոսադրույքների ազդեցությանը, ներդրումների խթանման անհրաժեշտությանը և ֆինանսական շուկայի զարգացման խնդիրներին։ Աշխատությունը կարևորում է նաև պետական ֆինանսական քաղաքականության դերը մրցունակության ձևավորման գործում՝ անդրադառնալով հարկաբյուջետային քաղաքականությանը, պետական աջակցության մեխանիզմներին, ներդրումային ծրագրերի ֆինանսավորմանը և մասնավոր հատվածի համար բարենպաստ ֆինանսական միջավայրի ստեղծմանը։ Հատուկ նշանակություն ունի փոքր և միջին ձեռնարկությունների ֆինանսավորման խնդիրը, քանի որ դրանց համար ֆինանսական միջոցների հասանելիությունը կարևոր նախապայման է արտադրության ընդլայնման, նոր տեխնոլոգիաների ներդրման, նորարարության և արտահանման ներուժի զարգացման համար։ Աշխատության մեջ շեշտադրվում է նաև երկարաժամկետ ֆինանսավորման կարևորությունը, քանի որ կայուն մրցունակության ապահովումը պահանջում է ոչ միայն ընթացիկ գործունեության ֆինանսավորում, այլև կապիտալ ներդրումներ, արտադրական հզորությունների արդիականացում և բարձր արտադրողականություն ապահովող տեխնոլոգիական վերազինում։ Այս համատեքստում ֆինանսական համակարգի զարգացման խնդիրները դիտարկվում են տնտեսության կառուցվածքային վերափոխումների հետ փոխկապակցված՝ հաշվի առնելով այն անհրաժեշտությունը, որ ֆինանսական ռեսուրսները ուղղվեն առավել բարձր ավելացված արժեք ստեղծող, նորարարական և արտահանման ներուժ ունեցող ոլորտներ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, ֆինանսների մասնագետներին, հետազոտողներին, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչներին և ուսանողներին, քանի որ հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու Հայաստանի տնտեսական մրցունակության ֆինանսական հիմքերի, առկա սահմանափակումների և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղղությունների վերաբերյալ։

Менеджмент

Գիրքը ուսումնասիրում է ձեռնարկության անձնակազմի ձևավորման և թվաքանակի պլանավորման տեսական և գործնական հիմքերը՝ ներկայացնելով մարդկային ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման հիմնական սկզբունքները։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են կադրային պլանավորման գործընթացները, աշխատուժի պահանջարկի և առաջարկի գնահատման մեթոդները, ինչպես նաև անձնակազմի կառուցվածքի ձևավորման գործոնները։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է աշխատատեղերի վերլուծությանը, աշխատանքի նորմավորման համակարգերին, արտադրողականության ցուցանիշների հաշվարկին և կազմակերպության ռազմավարական նպատակների հետ կադրային պլանավորման կապին։ Գրքում քննարկվում են նաև անձնակազմի հավաքագրման, ընտրության և տեղաբաշխման մեխանիզմները, ինչպես նաև մարդկային ռեսուրսների օպտիմալ օգտագործման ուղիները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակակից HR մոտեցումներին, թվային պլանավորման գործիքներին և աշխատուժի արդյունավետության բարձրացման ռազմավարություններին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ձևավորել ամբողջական պատկերացում ձեռնարկության անձնակազմի ձևավորման և թվաքանակի պլանավորման վերաբերյալ՝ օգտակար լինելով կառավարման մասնագետների, HR մասնագետների, տնտեսագետների և ուսանողների համար։

Медицина

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է բակտերիցիդինի ազդեցության ուսումնասիրությանը հավերի օրգանիզմի բնական դիմադրողականության և ձվատվության ցուցանիշների վրա։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է պարզել, թե ինչպես կարող է ուսումնասիրվող կենսաբանական գործոնը ազդել թռչունների ոչ սպեցիֆիկ պաշտպանական մեխանիզմների, ընդհանուր ֆիզիոլոգիական վիճակի և արտադրողականության վրա։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են հավերի բնական դիմադրողականությունը բնութագրող տարբեր ցուցանիշներ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատելու օրգանիզմի պաշտպանական ներուժը և արտաքին միջավայրի անբարենպաստ գործոնների նկատմամբ դիմակայունությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հնարավոր կապին, որը կարող է գոյություն ունենալ իմունաբանական վիճակի և ձվատվության մակարդակի միջև, քանի որ թռչնի առողջական վիճակը կարևոր դեր ունի նրա արտադրողականության և կենսաբանական արդյունավետության պահպանման գործում։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են համեմատվել փորձարարական և վերահսկիչ խմբերի ցուցանիշները՝ գնահատելու բակտերիցիդինի կիրառման ազդեցությունը կենդանիների ֆիզիոլոգիական և արտադրական հատկանիշների վրա։ Ձվատվության վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ձվերի քանակական արտադրությունը, դրա դինամիկան և հնարավոր փոփոխությունները փորձարարական ազդեցության պայմաններում, իսկ բնական դիմադրողականության ցուցանիշների գնահատումը լրացնում է պատկերը՝ հնարավորություն տալով դիտարկել օրգանիզմի պաշտպանական և արտադրական ֆունկցիաները փոխկապակցված կերպով։ Աշխատությունը կարևոր է նաև գործնական տեսանկյունից, քանի որ թռչնաբուծության արդյունավետության բարձրացումը պահանջում է ոչ միայն բարձր արտադրողականություն, այլև կենդանիների առողջության, կայունության և բնական պաշտպանական հնարավորությունների պահպանում։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտակար լինել թռչնաբուծական տնտեսություններում կենդանիների կենսունակության և արտադրողականության բարձրացմանն ուղղված միջոցառումների մշակման համար։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել անասնաբույժներին, թռչնաբույծներին, կենդանիների ֆիզիոլոգիայի և իմունոլոգիայի մասնագետներին, անասնաբուժական ու գյուղատնտեսական բուհերի ուսանողներին, ինչպես նաև թռչնաբուծության ոլորտում գիտահետազոտական աշխատանք իրականացնող մասնագետներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է բակտերիցիդինի հնարավոր կենսաբանական ազդեցության համալիր ուսումնասիրություն՝ միաժամանակ դիտարկելով հավերի բնական դիմադրողականության և ձվատվության փոփոխությունները և փորձելով բացահայտել առողջական վիճակի ու արտադրողականության միջև առկա փոխկապակցվածությունը։

История

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է հուղարկավորության և հիշատակի ծեսերի ավանդական ու ժամանակակից դրսևորումների վերլուծությանը Տավուշի մարզ-ում՝ առանձնացնելով տեղական համայնքներում ձևավորված սովորույթների շարունակականությունն ու փոփոխությունները արդի սոցիալական և մշակութային պայմաններում։ Նյութում նկարագրվում են մահվան հետ կապված ավանդական ծիսակարգերը՝ սկսած հոգեհանգստի կազմակերպումից մինչև հուղարկավորության արարողությունը և հետհուղարկավորական հիշատակի օրերը, ինչպես նաև դրանցում առկա խորհրդանշական գործողությունները, որոնք արտահայտում են համայնքային համախմբվածություն, հարգանք հանգուցյալի հիշատակի նկատմամբ և հոգևոր ընկալումներ մահվան մասին։ Միաժամանակ վերլուծվում են վերջին տասնամյակներում նկատվող փոփոխությունները, որոնք պայմանավորված են ուրբանիզացիայով, սոցիալական արժեքների փոփոխությամբ, եկեղեցական արարողակարգերի ստանդարտացմամբ և ժամանակակից կյանքի արագ տեմպերով, ինչը որոշ դեպքերում հանգեցրել է ծեսերի պարզեցման կամ նոր ձևերի առաջացման։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև ավանդական և նորարարական տարրերի համադրմանը, օրինակ՝ հիշատակի միջոցառումների կազմակերպման ձևերի փոփոխությանը, գերեզմանատների խնամքի նոր մոտեցումներին և համայնքային հիշողության պահպանման տարբեր մեխանիզմներին։ Աշխատությունը դիտարկում է նաև ընտանիքի, համայնքի և եկեղեցու դերակատարությունը այս գործընթացներում՝ ցույց տալով, թե ինչպես են ավանդույթները հարմարվում ժամանակակից հասարակության պահանջներին՝ պահպանելով իրենց մշակութային և հոգևոր հիմքերը։

История

Այս աշխատությունը նվիրված է հնությունից հետո ազգագրության (էթնոգրաֆիայի) զարգացման պատմական ընթացքի և տեսական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով այն գիտակարգային և մեթոդաբանական փոփոխությունները, որոնք ձևավորել են ժամանակակից մարդաբանությունն ու ազգագրական գիտությունը։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են հին աշխարհի մասին պատկերացումները և վաղ ճանապարհորդական նկարագրությունները աստիճանաբար վերածվել համակարգված գիտական հետազոտության՝ կենտրոնանալով տարբեր ժողովուրդների մշակույթների, սովորույթների, սոցիալական կառուցվածքների և ինքնության ուսումնասիրության վրա։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև միջնադարյան և նոր ժամանակների աղբյուրները, եվրոպական գիտական մտքի զարգացումը և գաղութային փորձառության ազդեցությունը ազգագրական գիտելիքի ձևավորման վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դաշտային հետազոտությունների մեթոդների առաջացմանը, համեմատական մարդաբանության ձևավորմանը և մշակութային հարաբերականության գաղափարի զարգացմանը։ Վերլուծվում են նաև ազգագրության կապերը պատմության, սոցիոլոգիայի և լեզվաբանության հետ՝ ընդգծելով դրա միջառարկայական բնույթը։ Գիրքը ներկայացնում է ազգագրության զարգացման ընդհանուր պատկերը հնությունից հետո՝ ցույց տալով, թե ինչպես է այն դարձել ժամանակակից սոցիալական գիտությունների կարևոր բաղադրիչ։

Биология

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի տարածքում ընձառյուծի՝ Panthera pardus (L., 1758), պոպուլյացիայի տարածական կառուցվածքի և դրա պահպանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է թեկնածուական ատենախոսության հեղինակային ամփոփագիրը, որը պատրաստվել է կենսաբանական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճանի համար և հրատարակվել է Երևանում 2011 թվականին։ Ուսումնասիրության առանցքում հազվագյուտ և խոցելի խոշոր գիշատչի տարածքային բաշխման, բնակության տարածքների, պոպուլյացիայի վիճակի և պահպանության համար անհրաժեշտ միջոցառումների գիտական գնահատումն է։ Հետազոտությունը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ խոշոր գիշատիչների պահպանությունը պահանջում է ոչ միայն առանձնյակների թվաքանակի գնահատում, այլև նրանց տարածական տեղաբաշխման, կենսամիջավայրերի օգտագործման և միմյանց միջև տարածքային հարաբերությունների ուսումնասիրություն։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում պոպուլյացիայի տարածական կառուցվածքի վրա ազդող բնական և մարդածին գործոններին, բնակության համար պիտանի տարածքների առանձնահատկություններին և այն պայմաններին, որոնք կարող են սահմանափակել տեսակի տարածումը։ Ուսումնասիրության նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ գնահատել պոպուլյացիայի կենսունակությունը և բացահայտել պահպանության առաջնահերթ տարածքները։ Թեմայի կարևոր բաղադրիչ է նաև Հայաստանի լեռնային լանդշաֆտներում ընձառյուծի բնակության պայմանների ուսումնասիրությունը, քանի որ տեսակի պահպանությունը անմիջականորեն կապված է համապատասխան կենսամիջավայրերի պահպանման, որսատեսակների առկայության և մարդածին ճնշման նվազեցման հետ։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև տեսակի տարածական մեկուսացման և պոպուլյացիայի մասնատման խնդիրներին, որոնք փոքր թվաքանակ ունեցող կենդանիների դեպքում կարող են բացասաբար ազդել գենետիկական բազմազանության, վերարտադրության և երկարաժամկետ գոյատևման վրա։ Պահպանության տեսանկյունից կարևոր են որսագողության կանխարգելումը, կենսամիջավայրերի պաշտպանությունը, կերային բազայի պահպանումը, մշտադիտարկման համակարգերի զարգացումը և մարդու ու վայրի կենդանու հնարավոր հակասությունների նվազեցումը։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ այն համադրում է պոպուլյացիոն էկոլոգիայի և բնության պահպանության խնդիրները՝ հնարավորություն տալով տարածական կառուցվածքի վերաբերյալ տվյալները կիրառել պահպանական ռազմավարությունների մշակման համար։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել Հայաստանի կենսաբազմազանության պահպանության, հազվագյուտ կենդանատեսակների մոնիթորինգի, բնության հատուկ պահպանվող տարածքների կառավարման և ընձառյուծի երկարաժամկետ պահպանության ծրագրերի մշակման համար։ Աղբյուրագիտական տվյալների համաձայն՝ ամբողջական ատենախոսությունը կազմել է 173 էջ, իսկ դրա 24-էջանոց ամփոփագիրը գրանցված է որպես կենսաբանական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճանի համար նախատեսված աշխատանք։