Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն, լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Обшественно-по (1978, թիվ 4)

Медицина

Այս կլինիկա-էնդոկրինոլոգիական ուսումնասիրությունը նվիրված է երեխաների մոտ տարբեր ձևերի ցածր աճի (նիզկորոսլության) կլինիկական, հորմոնալ և մետաբոլիկ առանձնահատկությունների վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են աճի խանգարումների հիմնական տեսակները՝ ներառյալ սահմանադրական աճի հետաձգումը, հորմոնալ դեֆիցիտներով պայմանավորված ձևերը և քրոնիկ հիվանդությունների հետևանքով առաջացող երկրորդային նիզկորոսլությունը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է աճի հորմոնի, թիրեոիդ հորմոնների, ինսուլինանման աճի գործոնների և այլ էնդոկրին կարգավորիչների դերը երեխայի ֆիզիկական զարգացման գործընթացում՝ համադրելով կլինիկական դիտարկումները լաբորատոր և գործիքային հետազոտությունների տվյալների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նյութափոխանակային փոփոխություններին, ախտորոշման վաղ փուլերին և բուժման անհատական մոտեցումներին՝ ներառյալ հորմոնալ թերապիայի արդյունավետության գնահատումը։ Աշխատությունը նպաստում է մանկական էնդոկրինոլոգիայի խնդիրների ավելի խորքային ըմբռնմանը և կարող է օգտակար լինել բժիշկների, մանկական էնդոկրինոլոգների և կլինիկական հետազոտողների համար։

Другие предметы

Ագրոնոմիայի հիմունքներ աշխատությունը հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է ագրոնոմիայի սկզբունքների համակարգված ուսուցման և գյուղատնտեսական գիտելիքների ձևավորման համար՝ ընդգրկելով ինչպես տեսական հիմքերը, այնպես էլ դրանց գործնական կիրառությունները։ Հեղինակ Մ. Գյուլխասյանը ներկայացնում է ագրոնոմիայի հիմնական ուղղությունները՝ հողի մշակություն, բույսերի կենսաբանություն, սնուցում, աճի և զարգացման օրինաչափություններ, ինչպես նաև գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպման սկզբունքները՝ ապահովելով ամբողջական պատկեր ոլորտի մասին։ Գրքում մանրամասն քննարկվում են հողի կառուցվածքը, բերրիության ձևավորումը և պահպանման մեխանիզմները, օրգանական և հանքային պարարտանյութերի կիրառման գիտական հիմնավորումները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը մշակաբույսերի բերքատվության վրա։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև կլիմայական գործոնների դերին, ջերմաստիճանի, խոնավության և լուսավորության ազդեցությանը բույսերի աճի վրա՝ բացատրելով, թե ինչպես կարելի է օպտիմալացնել աճեցման պայմանները տարբեր տարածաշրջաններում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մշակաբույսերի ընտրությանը, ցանքաշրջանառության կազմակերպմանը և հողի մշակման տարբեր մեթոդներին, որոնք կարևոր դեր ունեն կայուն և արդյունավետ գյուղատնտեսության համար։ Գիրքը ներառում է նաև ժամանակակից ագրոտեխնոլոգիաների, ինտենսիվ և էկոլոգիապես կայուն երկրագործության մոտեցումների նկարագրություն՝ նպատակ ունենալով ձևավորել գիտելիքներ, որոնք կիրառելի են իրական արտադրական պայմաններում։ Այն նախատեսված է գյուղատնտեսական բուհերի ուսանողների, մասնագետների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են ագրոնոմիայի ոլորտով և ցանկանում են խորացնել իրենց մասնագիտական կարողությունները։

Религия

Այս աշխատանքը նվիրված է շարականի՝ որպես հայ միջնադարյան հոգևոր երաժշտության և բանաստեղծական ժանրի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով դրա ձևավորման պատմական արմատները, կառուցվածքային առանձնահատկությունները և գեղարվեստական-աստվածաբանական բովանդակությունը։ Շարականը ներկայացվում է որպես հայ եկեղեցական երգարվեստի կարևոր բաղադրիչ, որը զարգացել է վաղ քրիստոնեական շրջանից սկսած և իր բարձրակետին է հասել միջնադարում՝ հատկապես Ներսես Շնորհալու և այլ հոգևոր հեղինակների ստեղծագործական գործունեության շնորհիվ։ Հեղինակը վերլուծում է շարականի երաժշտական կառուցվածքը՝ մեղեդիական ձևերը, ռիթմիկ առանձնահատկությունները և կատարողական ավանդույթները, որոնք փոխանցվել են բանավոր և գրավոր ձևերով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեքստային բովանդակությանը՝ աստվածաբանական գաղափարների, հոգևոր խորհրդածությունների և սրբերի կյանքի փառաբանման թեմաներին, որոնք արտահայտվում են բարձր գեղարվեստական լեզվով։ Աշխատությունը նաև ուսումնասիրում է շարականի դերը հայ մշակութային ինքնության պահպանման, եկեղեցական ծեսերի ձևավորման և ազգային երաժշտական մտածողության զարգացման գործում։ Ներկայացվում է նրա կապը հայ հոգևոր դպրոցի, ձեռագիր ավանդույթի և երաժշտական նոտագրության համակարգերի հետ։ Շեշտվում է, որ շարականը ոչ միայն կրոնական երգատեսակ է, այլև հայ միջնադարյան արվեստի և հոգևոր մտածողության ամբողջական արտահայտություն, որը կարևոր տեղ ունի համաշխարհային հոգևոր երաժշտության ժառանգության մեջ։

Лингвистика

Լեզվաբանական, լեզվաոճաբանական և գրականագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ռուսերեն գեղարվեստական տեքստում հարցուպատասխանային կառույցների կառուցվածքային, իմաստային և գործառական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում հարցական և պատասխանական նախադասությունների լեզվական բնութագրերը, դրանց շարահյուսական կազմակերպումը և փոխկապակցվածությունը գեղարվեստական խոսքի կառուցվածքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հարցուպատասխանային կառույցների դերին երկխոսությունների ձևավորման, կերպարների փոխհարաբերությունների բացահայտման և ստեղծագործության հաղորդակցական ու արտահայտչական համակարգի կազմակերպման գործում։ Վերլուծվում են հարցական նախադասությունների իմաստային տեսակները, պատասխանների կառուցվածքային տարբերակները, բացահայտ և ենթադրյալ պատասխանների առանձնահատկությունները, ինչպես նաև խոսքային համատեքստի ազդեցությունը դրանց մեկնաբանության վրա։ Քննարկվում են հռետորական հարցերի, ինքնահարցադրումների, ներքին երկխոսությունների և հեղինակային խոսքում կիրառվող հարցուպատասխանային ձևերի գեղարվեստական գործառույթները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել ռուս գրականության տարբեր հեղինակների ստեղծագործություններից ընտրված լեզվական օրինակները, դրանց համեմատական վերլուծությունը և հարցուպատասխանային կառույցների կիրառության ոճական օրինաչափությունները։ Անդրադարձ է կատարվում այդ կառույցների նշանակությանը տեքստի տրամաբանական կապակցվածության, խոսքի հուզական արտահայտչականության, կերպարների հոգեբանական բնութագրման և ընթերցողի հետ հաղորդակցական փոխազդեցության ապահովման գործում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ռուսաց լեզվի շարահյուսության, տեքստի լեզվաբանության, խոսույթի վերլուծության, ոճագիտության և գեղարվեստական խոսքի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգում ռիսկերի գնահատման հիմնահարցերի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով ֆինանսական կայունության ապահովման և բանկային գործունեության արդյունավետության բարձրացման կարևորությունը։ Վերլուծվում են վարկային, շուկայական, իրացվելիության և օպերացիոն ռիսկերի գնահատման հիմնական մոտեցումները, դրանց չափման քանակական և որակական մեթոդները, ինչպես նաև ռիսկերի մոդելավորման ժամանակակից գործիքակազմը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկերի կառավարման ներքին համակարգերի արդյունավետությանը, կարգավորող պահանջների (այդ թվում՝ Բազելյան սկզբունքների) կիրառմանը և դրանց ադապտացման առանձնահատկություններին ՀՀ բանկային միջավայրում։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է մակրոտնտեսական գործոնների ազդեցությունը բանկային ռիսկերի ձևավորման վրա և ֆինանսական շուկաների անկայունության պայմաններում ռիսկերի կանխատեսման դժվարությունները։ Աշխատությունը նպատակ ունի ներկայացնել ռիսկերի գնահատման համակարգերի կատարելագործման ուղղությունները՝ բարձրացնելով բանկային համակարգի կայունությունն ու դիմակայունությունը։

Литература

Այս հրատարակությունը 1881 թվականի համար նախատեսված մանրամասն օրացույց կամ տարեգիրք է, որի վերնագիրը օսմանյան թուրքերենով ներկայացնում է հրատարակության բնույթն ու ժամանակային ընդգրկումը։ «Թաֆսիլաթլը» բառը նշանակում է մանրամասն, հանգամանալից, իսկ «սալնամէ» եզրը գործածվում էր տարեգրքի կամ պարբերաբար հրատարակվող տեղեկատուի իմաստով։ Վերնագրում հիշատակված «Գազամիա» բառը վերաբերում է հրատարակության առանձնահատուկ անվանմանը կամ բնորոշմանը, իսկ «իսավիյէ» ձևը ցույց է տալիս քրիստոնեական ժամանակագրության կիրառությունը՝ հրատարակությունը կապելով 1881 թվականի հետ։ Օրացույցներն ու տարեգրքերը 19-րդ դարում կարևոր տեղեկատու հրատարակություններ էին, որոնք ընթերցողներին հնարավորություն էին տալիս կողմնորոշվելու ժամանակի հաշվարկի, տարվա օրերի, ամսաթվերի և հասարակական կյանքի կազմակերպման մեջ։ Դրանք հաճախ ներառում էին ոչ միայն օրերի ու ամիսների հերթականությունը, այլև տարբեր բնույթի գործնական տեղեկություններ, որոնք օգտակար էին առօրյա, վարչական, առևտրային և հասարակական գործունեության համար։ Այդպիսի հրատարակությունների նշանակությունը պայմանավորված էր նրանով, որ ժամանակի հաշվարկը, տոնական օրերի որոշումը և տարվա ընթացքի կազմակերպումը կարևոր էին ինչպես անհատների ու ընտանիքների, այնպես էլ կրթական հաստատությունների, առևտրականների, պետական ծառայողների և համայնքային կառույցների համար։ Օսմանյան կայսրության բազմալեզու և բազմակրոն միջավայրում օրացույցային հրատարակություններն առանձնահատուկ դեր ունեին, քանի որ տարբեր համայնքներ կիրառում էին ժամանակի հաշվարկի տարբեր համակարգեր՝ ըստ իրենց կրոնական, վարչական և հասարակական ավանդույթների։ Քրիստոնեական թվականության նշումը կարևոր էր այն ընթերցողների համար, որոնք իրենց գործունեության մեջ առաջնորդվում էին Գրիգորյան կամ քրիստոնեական ժամանակագրության այլ ընդունված ձևերով։ Օսմանյան ժամանակաշրջանի տարեգրքերը կարող էին ծառայել նաև որպես ժամանակի հասարակական կյանքի մասին տեղեկություններ ամփոփող նյութեր՝ ներկայացնելով վարչական կազմակերպության, պետական պաշտոնյաների, հաստատությունների, բնակավայրերի կամ այլ հանրային նշանակության տվյալների համակարգված ցանկեր։ Դրանց կազմման հիմքում ընկած էր տեղեկությունների հավաքման և դասակարգման սկզբունքը, որի շնորհիվ տարեգիրքը դառնում էր ոչ միայն ժամանակը հաշվարկելու միջոց, այլև գործնական տեղեկատու։ Նման հրատարակությունների լեզվական ու կառուցվածքային առանձնահատկությունները կապված էին ժամանակի գրավոր մշակույթի և հրատարակչական ավանդույթների հետ։ Օսմանյան թուրքերենի բառապաշարը ներառում էր արաբական և պարսկական ծագում ունեցող բազմաթիվ բառեր, որոնք լայնորեն կիրառվում էին վարչական, գրական և գիտակրթական ոլորտներում։ «Սալնամէ» եզրը հենց այդ ավանդույթի մասն է և վկայում է տարեգրքային հրատարակությունների՝ որպես առանձին տեղեկատու ժանրի կայացած լինելու մասին։ Նման գրքերը կարևոր էին նաև ժամանակագրական տվյալների միասնականացման և տարբեր հաստատությունների ու ընթերցողական շրջանակների միջև տեղեկությունների շրջանառության համար։ Պատմամշակութային տեսանկյունից հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում 19-րդ դարի Կոստանդնուպոլսի գրահրատարակչական միջավայրի, օսմանյան տեղեկատու գրականության և ժամանակի հաշվարկի մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Կոստանդնուպոլիսը բազմալեզու տպագրության, առևտրի, կրթության և հասարակական կյանքի խոշոր կենտրոն էր, որտեղ շրջանառվում էին տարբեր լեզուներով ու տարբեր համայնքների համար նախատեսված գրքեր։ Օրացույցային ու տարեգրքային հրատարակությունները նպաստում էին ժամանակի մասին տեղեկությունների տարածմանը և գործնական գիտելիքի հասանելիությանը՝ արտացոլելով հասարակության առօրյա կարիքներն ու կազմակերպման եղանակները։ Դրանք նաև կարևոր նյութ են պատմական հետազոտությունների համար, քանի որ նման հրատարակություններում ընդգրկված ժամանակագրական, վարչական կամ հասարակական տվյալները կարող են օգնել վերականգնելու տվյալ ժամանակաշրջանի տեղեկատվական միջավայրը և ընթերցողական պահանջները։ Այս գրքի ընթերցողական արժեքը պայմանավորված է հատկապես նրա տեղեկատու բնույթով և այն հանգամանքով, որ այն ներկայացնում է 19-րդ դարի վերջի օրացույցային մշակույթի մի օրինակ։ Այն կարող է հետաքրքրել օսմանյան գրքի պատմությամբ, հին օրացույցներով, տարեգրքերի կազմման սկզբունքներով, Կոստանդնուպոլսի հրատարակչական կյանքով և ժամանակագրության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Հրատարակությունը նաև հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին ժամանակի հաշվարկի և գործնական տեղեկությունների փոխանցման պահանջները դրսևորվում օսմանյան հասարակության մեջ, ինչպես էին ձևավորվում տեղեկատու գրականության ժանրերը և ինչ դեր էին խաղում պարբերաբար կազմվող տարեգրքերը հասարակական ու վարչական կյանքի կազմակերպման գործում։ Ընդհանուր առմամբ, այս հրատարակությունը 19-րդ դարի տեղեկատու գրականության օրինակ է, որն իր վերնագրով ընդգծում է մանրամասն օրացուցային կամ տարեգրքային բնույթը և ներկայացնում է պատմական հետաքրքրություն օսմանյան ժամանակագրական ու հրատարակչական մշակույթի ուսումնասիրության համար։