Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Ինֆորմացիոն ցանկ=Новые книги: Обшественно-политические науки: Информационный указател (1987, թիվ 6)

Религия

1885 թվականին Կոստանդնուպոլսում՝ Մարգարյանի տպարանում հրատարակված այս՝ 401 էջից բաղկացած աշխատությունը նվիրված է քրիստոնեական հավատի համակարգված ուսումնասիրությանը։ Վերնագրում հստակ նշված է, որ գիրքը նախատեսված է ոչ միայն սովորողների, այլև չափահաս աշակերտների, ընծայացուների և եկեղեցական կյանքով հետաքրքրվող անձանց համար։ «Ընծայացու» հասկացությունը տվյալ համատեքստում կարող է վերաբերել եկեղեցական ծառայության պատրաստվող անձանց, ուստի աշխատությունը հավանաբար նախատեսված է եղել նաև կրոնական գիտելիքների խորացման և եկեղեցական գործունեությանն առնչվող նախապատրաստության համար։ Քրիստոնեական կրոնագիտության նման ձեռնարկները սովորաբար նպատակ ունեն բացատրելու հավատի հիմնական դրույթները, Աստծո և մարդու փոխհարաբերության վերաբերյալ քրիստոնեական պատկերացումները, Սուրբ Գրքի նշանակությունը, եկեղեցու դերը, աղոթքի և պաշտամունքի նշանակությունը, ինչպես նաև քրիստոնեական բարոյականության սկզբունքները։ Դրանք կարող են անդրադառնալ նաև խորհուրդներին, եկեղեցական ավանդություններին, դավանաբանական հարցերին և հավատացյալի հոգևոր կյանքին վերաբերող թեմաներին։ Այնուամենայնիվ, առանց գրքի բնագրի կամ բովանդակության ցանկի հնարավոր չէ հաստատել, թե այս աշխատության մեջ նշված հարցերից որոնք են ընդգրկված և ինչ հերթականությամբ են ներկայացված։ Գրքի զգալի ծավալը՝ 401 էջը, վկայում է ընդարձակ նյութի մասին և թույլ է տալիս այն դիտարկել որպես ավելի խորացված կրոնական ուսուցման ձեռնարկ, այլ ոչ միայն տարրական դպրոցական դասագիրք։ XIX դարի Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքում կրոնական կրթությունը կարևոր դեր ուներ եկեղեցական կյանքի, հոգևորականների պատրաստության և քրիստոնեական գիտելիքների տարածման գործում։ Այս հրատարակությունը կարող է արժեքավոր աղբյուր լինել ժամանակաշրջանի հայալեզու աստվածաբանական գրականության, կրոնական կրթության կազմակերպման և քրիստոնեական ուսմունքի ներկայացման եղանակների ուսումնասիրության համար։

Сельское хозяйство

Աշխատությունը ներկայացնում է այն հիմնական տեսությունները և մոտեցումները, որոնք վերաբերում են արտադրական ֆոնդերի ձևավորմանը՝ մեքենաների, սարքավորումների, շենքերի և այլ նյութական արժեքների ներդրմանը գյուղատնտեսության մեջ։ Հեղինակը քննարկում է նաև կապիտալ ներդրումների ռոլը՝ իբրև գյուղատնտեսական արդյունաբերության արդիականացման, տեխնոլոգիական և արտադրողական վերափոխումների գործիք։ Միաժամանակ, ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք պետք է հաշվի առնվեն ինվեստիցիաների և ներդրումների արդյունավետ կիրառման համար՝ ներգրավված ռեսուրսների վերականգնում, ֆինանսական կայունություն, երկարաժամկետ արդյունքների ապահովում։ Գրքում ներկայացված են նաև ներդրումային քաղաքականության սկզբունքներ, որոնք նպատակ ունեն գյուղատնտեսության մեջ կապիտալի արդյունավետ օգտագործման համար։ Որպես գործնական օրինակներ ներկայացված են գյուղատնտեսության ենթակառուցվածքների, ոռոգման համակարգերի, մշակաբույսերի ու անասնաբուծության տեխնոլոգիաների արդիականացման, ինչպես նաև շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության նվազեցման հարցերը։ Նաեւ քննադատաբար վերլուծվում են գյուղատնտեսության մեջ ներդրումների ներգրավման խնդիրները՝ ֆինանսական ծախսերի բարձրությունը, ներդրողների բացակայությունը և տնտեսական ռիսկերը, որոնք սահմանափակում են ոլորտի զարգացման հնարավորությունները։ Գրքի նպատակն է ցույց տալ, թե ինչպես կարելի է գյուղատնտեսական ոլորտում կապիտալի ներդրումներն օգտագործել որպես զարգացման շարժիչ ուժ, որը կհանգեցնի ավելի բարձր արտադրողականության և կայուն տնտեսական աճի։ Աշխատությունը նախատեսված է տնտեսագիտության, գյուղատնտեսության և ֆինանսների ոլորտների ուսանողների, ինչպես նաև պետական և մասնավոր հատվածի ներկայացուցիչների համար, ովքեր աշխատում են ներդրումային քաղաքականության, գյուղատնտեսական բիզնեսի և տնտեսական զարգացման հարցերի շուրջ։

Сельское хозяйство

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր ստացված և նոր լույս տեսած գրքերի մատենագիտական համակարգված հավաքածուն՝ նախատեսված գիտնականների, մասնագետների, ուսանողների և գյուղատնտեսության բնագավառով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն ընդգրկում է բուսաբուծության, անասնաբուծության, ագրոնոմիայի, հողագիտության, ագրոէկոլոգիայի, գյուղատնտեսական տեխնիկայի, սննդամթերքի արտադրության, գյուղատնտեսական տնտեսագիտության և ոլորտի այլ կարևոր ուղղությունների վերաբերյալ հրատարակություններ՝ արտացոլելով ժամանակակից գիտական հետազոտությունները, տեխնոլոգիական առաջընթացը և գործնական նորարարությունները։ Ցանկը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ ոլորտի արդիական գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ մասնագիտական, ուսումնական կամ գիտահետազոտական նպատակների համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է գյուղատնտեսական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական իրազեկվածության բարձրացմանը և ոլորտի շարունակական զարգացմանը։

Педагогика

Այս աշխատությունը նվիրված է համագործակցության մանկավարժության տեսական հիմքերի և կրթական պրակտիկայում դրա կիրառման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ուսուցման գործընթացը ուսուցչի և սովորողի ակտիվ փոխգործակցության ու փոխադարձ պատասխանատվության սկզբունքներով կազմակերպելու տեսանկյունից։ Աշխատության շրջանակում համագործակցային մանկավարժությունը դիտարկվում է որպես կրթական մոտեցում, որի կենտրոնում սովորողի անձնային զարգացումը, ինքնուրույնությունը, ստեղծագործական ներուժը և կրթական գործընթացում ակտիվ մասնակցությունն են։ Ուսումնասիրվում են ուսուցչի և սովորողի հարաբերությունների ավանդական մոդելից դեպի գործընկերային և համագործակցային փոխհարաբերություններ անցնելու տեսական նախադրյալները, ինչպես նաև այդ փոփոխության ազդեցությունը ուսուցման արդյունավետության և կրթական միջավայրի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համագործակցության մանկավարժության հիմնական սկզբունքներին՝ փոխադարձ հարգանք, վստահություն, երկխոսություն, անհատական մոտեցում, համատեղ նպատակադրում, փոխօգնություն և սովորողի նախաձեռնության խրախուսում։ Աշխատության մեջ քննարկվում են համագործակցային ուսուցման կազմակերպման տարբեր ձևեր և մեթոդներ, այդ թվում՝ խմբային աշխատանքը, զույգերով ուսուցումը, քննարկումները, նախագծային գործունեությունը, խնդիրների համատեղ լուծումը և փոխադարձ գնահատումը։ Կարևորվում է այնպիսի կրթական միջավայրի ձևավորումը, որտեղ սովորողը ոչ թե պարզապես գիտելիքի ստացող է, այլ ուսումնական գործընթացի ակտիվ մասնակից, իսկ ուսուցիչը հանդես է գալիս որպես ուղղորդող, խորհրդատու և համագործակցության կազմակերպիչ։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև համագործակցային մոտեցումների կիրառման հնարավորություններին տարբեր տարիքային խմբերում և առարկայական ոլորտներում՝ հաշվի առնելով սովորողների անհատական առանձնահատկությունները, կրթական կարիքներն ու սոցիալական հմտությունները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում համագործակցության միջոցով հաղորդակցական կարողությունների, քննադատական մտածողության, պատասխանատվության, ինքնագնահատման, թիմային աշխատանքի և սոցիալական փոխգործակցության զարգացմանը։ Աշխատության գործնական հատվածը կարող է ներառել դասի կազմակերպման օրինակներ, մանկավարժական տեխնոլոգիաներ և մեթոդական լուծումներ, որոնք նպաստում են համագործակցային ուսուցման արդյունավետ իրականացմանը։ Միաժամանակ քննարկվում են հնարավոր դժվարությունները՝ խմբային աշխատանքի արդյունավետ կառավարման, սովորողների անհավասար ներգրավվածության, ուսուցչի նոր դերակատարման և գնահատման համապատասխան մեխանիզմների ընտրության հետ կապված խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համադրել համագործակցության մանկավարժության տեսական դրույթներն ու գործնական կիրառությունը և բացահայտել դրա ներուժը ժամանակակից կրթության որակի բարձրացման գործում։ Նյութը կարող է օգտակար լինել մանկավարժների, ուսուցիչների, բուհերի դասախոսների, կրթության կազմակերպիչների, դպրոցների ղեկավարների, մանկավարժական հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Математика

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է Aspergillus niger R-3 շտամում L-ամինաթթվային օքսիդազի (L-amino acid oxidase) ակտիվության դրսևորման հնարավորություններին՝ նպատակ ունենալով գնահատել ֆերմենտի կենսասինթեզի պայմանները, կարգավորման մեխանիզմները և կենսատեխնոլոգիական կիրառելիությունը։ Նյութում վերլուծվում են բորբոսասնկերի երկրորդային մետաբոլիզմի առանձնահատկությունները, որոնց շրջանակում L-ամինաթթվային օքսիդազը մասնակցում է ամինաթթուների օքսիդատիվ դեզամինացման գործընթացին՝ առաջացնելով համապատասխան կետոաթթուներ, ամոնիակ և ջրածնի պերօքսիդ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք ազդում են ֆերմենտի ակտիվության վրա՝ միջավայրի pH, ջերմաստիճան, սուբստրատային սպեցիֆիկություն և սննդային միջավայրի կազմ։ Քննարկվում են նաև ֆերմենտի հնարավոր կիրառությունները կենսատեխնոլոգիայում և բժշկակենսաբանական հետազոտություններում՝ ներառյալ հակամանրէային ազդեցությունների ուսումնասիրությունը և կենսաակտիվ միացությունների ստացման գործընթացները։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ Aspergillus niger R-3 շտամը հանդիսանում է խոստումնալից մոդելային օրգանիզմ L-ամինաթթվային օքսիդազի արտադրության և դրա արդյունաբերական կիրառությունների ուսումնասիրության համար՝ ապահովելով հիմք հետագա կենսաքիմիական և կենսատեխնոլոգիական հետազոտությունների համար։

Лингвистика

Լեզվաբանական և տրամաբանական-իմաստաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ռուսաց լեզվում կոնյունկտիվ, դիզյունկտիվ և իմպլիկատիվ լեզվական կառույցների կառուցվածքային ու իմաստային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում լեզվական միավորների միջև տրամաբանական հարաբերությունների արտահայտման միջոցները, շարահյուսական կառույցների ձևավորման սկզբունքները և դրանց իմաստաբանական գործառույթները հաղորդակցական տարբեր իրավիճակներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համադասական և ստորադասական կապակցություններին, միավորող, տրոհական ու պայմանահետևանքային հարաբերությունների արտահայտմանը, ինչպես նաև համապատասխան շաղկապների և շարահյուսական միջոցների կիրառությանը։ Վերլուծվում են կոնյունկցիայի, դիզյունկցիայի և իմպլիկացիայի տրամաբանական հասկացությունների ու դրանց լեզվական դրսևորումների փոխհարաբերությունները՝ հաշվի առնելով բնական լեզվի իմաստային բազմազանությունը։ Քննարկվում են նաև նախադասությունների կառուցվածքային կազմակերպման, բաղադրիչների իմաստային փոխկապակցվածության, համատեքստային պայմանավորվածության և արտահայտությունների մեկնաբանման հիմնախնդիրները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են ռուսաց լեզվի բառային ու շարահյուսական միջոցների համեմատական վերլուծության, տրամաբանական ձևայնացման և կառուցվածքային-իմաստաբանական նկարագրության մեթոդների կիրառման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում լեզվական կառույցների բազմիմաստությանը, տրամաբանական և հաղորդակցական նշանակությունների տարբերակմանը, ինչպես նաև լեզվի կառուցվածքի ու մտածողության փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ռուսաց լեզվի քերականության, ընդհանուր լեզվաբանության, ձևական իմաստաբանության, տրամաբանության և շարահյուսության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։