Ատակիշիևա Ա. Ա.

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը նվիրված է սեղանի խաղողի սորտերի կենսաբանական, ագրոնոմիական և տնտեսական հատկանիշների ուսումնասիրությանը և որոշակի հողակլիմայական գոտու պայմաններին առավել համապատասխան սորտերի ընտրության հիմնավորմանը։ Հետազոտության կենտրոնում տարբեր ծագում և հասունացման ժամկետներ ունեցող խաղողի սորտերի համեմատական գնահատումն է՝ հաշվի առնելով դրանց աճի ու զարգացման առանձնահատկությունները, բերքատվության ձևավորումը, պտղի ապրանքային հատկությունները և տեղական բնական պայմաններին հարմարվողականությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում վեգետացիոն շրջանի ընթացքին, բողբոջման, ծաղկման և պտուղների հասունացման փուլերին, քանի որ դրանց ժամկետները կարևոր նշանակություն ունեն տվյալ տարածքում սորտերի արդյունավետ մշակության հնարավորությունները գնահատելու համար։ Քննվում են ողկույզների և հատապտուղների ձևաբանական առանձնահատկությունները, չափերը, արտաքին տեսքը, փոխադրունակությունը, պահպանման հատկությունները և սպառողական նշանակություն ունեցող այլ բնութագրերը։ Սորտերի ընտրության ժամանակ կարևորվում է ոչ միայն բարձր բերքատվությունը, այլև դրա կայունությունը տարբեր տարիների եղանակային պայմաններում, քանի որ գյուղատնտեսական արտադրության արդյունավետությունը մեծապես կախված է միջավայրի փոփոխությունների նկատմամբ բույսերի արձագանքից։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել ջերմային ռեժիմի, տեղումների, հողի հատկությունների և աճեցման տարածքի այլ էկոլոգիական գործոնների ազդեցությունները խաղողի զարգացման ու պտղաբերության վրա։ Ուշադրություն է դարձվում նաև սորտերի կենսաբանական դիմացկունությանը և տեղական պայմաններում դրանց ընդհանուր կենսունակությանը՝ առանց այդ հատկանիշները մեկ ցուցանիշով սահմանափակելու։ Համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս առանձնացնել վաղահաս, միջահաս և ուշահաս խմբերի այն ներկայացուցիչները, որոնք կարող են լրացնել միմյանց և նպաստել թարմ խաղողի մատակարարման ժամանակաշրջանի երկարաձգմանը։ Աշխատությունն արժեքավոր է նաև խաղողագործության տարածաշրջանային մասնագիտացման պատմության ուսումնասիրության տեսանկյունից, քանի որ արտացոլում է խորհրդային ժամանակաշրջանում սորտափորձարկման, գյուղատնտեսական շրջանացման և արտադրության համար համապատասխան բուսական նյութի ընտրության գիտական մոտեցումները։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է խաղողագործության, ամպելոգրաֆիայի, բույսերի էկոլոգիայի և սորտագիտության մեթոդները՝ տվյալ տարածաշրջանի բնական պայմաններին հարմարեցված և արտադրական տեսանկյունից նպատակահարմար սեղանի խաղողի սորտերի գնահատման ու ընտրության համար։