Ավետիսյան, Սամվել Սերյոժայի

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ագրարային շուկայի ձևավորման, գործունեության և զարգացման ընթացքում առաջացող տնտեսական ու կազմակերպական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց լուծման հնարավոր ուղղությունների բացահայտմանը։ Հետազոտության կենտրոնում գյուղատնտեսական արտադրության և շուկայական հարաբերությունների փոխկապակցվածությունն է՝ արտադրողից մինչև վերջնական սպառող ձևավորվող տնտեսական կապերի համատեքստում։ Քննվում են գյուղատնտեսական արտադրանքի առաջարկի և պահանջարկի ձևավորման առանձնահատկությունները, գնագոյացման մեխանիզմները, արտադրանքի իրացման կազմակերպումը, մեծածախ և մանրածախ առևտրի համակարգերը, ինչպես նաև շուկայական ենթակառուցվածքների զարգացման նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում փոքր և մասնատված գյուղացիական տնտեսությունների շուկա մուտք գործելու հնարավորություններին, դրանց բանակցային դիրքին, արտադրանքի անհրաժեշտ ծավալների համախմբման և կայուն իրացման ուղիների ձևավորման խնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են գյուղատնտեսական կոոպերացիայի, պահեստավորման, վերամշակման, փոխադրման, լոգիստիկ ծառայությունների և շուկայական տեղեկատվության հասանելիության հնարավոր ազդեցությունները ագրարային շուկայի արդյունավետության վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում գյուղատնտեսական արտադրության սեզոնային բնույթի և բնակլիմայական պայմաններից կախվածության ուսումնասիրությունը, քանի որ այդ գործոնները կարող են առաջացնել առաջարկի ու գների զգալի տատանումներ և մեծացնել արտադրողների տնտեսական ռիսկերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև ներմուծման և արտահանման գործընթացները, տեղական արտադրանքի մրցունակությունը, որակի ապահովման համակարգերը և ագրոպարենային արժեշղթաների զարգացումը։ Անդրադարձ է կատարվում ֆինանսական ռեսուրսների հասանելիության, ներդրումների, ապահովագրական մեխանիզմների և պետական աջակցության հնարավոր դերին՝ շուկայի կայուն զարգացման պայմանների ձևավորման տեսանկյունից։ Հիմնախնդիրների լուծման հնարավոր ուղղությունները կարող են կապվել շուկայական ենթակառուցվածքների կատարելագործման, արտադրողների համագործակցության ընդլայնման, տեղեկատվական ապահովման բարելավման, վերամշակման և պահպանման կարողությունների զարգացման ու արդյունավետ կառավարման մեխանիզմների ներդրման հետ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ագրարային տնտեսագիտության, շուկայի կազմակերպման և գյուղատնտեսական կառավարման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել ագրարային շուկայի արդյունավետ գործունեության, արտադրողների մրցունակության և գյուղատնտեսության կայուն զարգացման տնտեսական նախադրյալները։