Ավետյան, Էդգար Արսենի

Ֆինանսներ

Աշխատությունը նվիրված է բանկային համակարգում ֆինանսական ռիսկերի կառավարման տեսական և գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում բանկերի գործունեության ընթացքում առաջացող ֆինանսական ռիսկերի բացահայտումը, գնահատումը, վերահսկումը և նվազեցումն են, քանի որ բանկային համակարգի կայունությունը մեծապես կախված է ռիսկերի արդյունավետ կառավարման մեխանիզմներից։ Ուսումնասիրվում են վարկային, շուկայական, տոկոսադրույքային, արժութային, իրացվելիության և այլ ֆինանսական ռիսկերի առաջացման պատճառները, դրանց առանձնահատկությունները և փոխկապակցվածությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վարկային ռիսկին, որը կապված է վարկառուների կողմից իրենց պարտավորությունները ժամանակին և ամբողջությամբ չկատարելու հավանականության հետ, ինչպես նաև վարկային պորտֆելի որակի գնահատման և դիվերսիֆիկացման խնդիրներին։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև շուկայական ռիսկերը՝ պայմանավորված տոկոսադրույքների, արժութային փոխարժեքների և ֆինանսական ակտիվների արժեքների փոփոխություններով։ Կարևոր ուղղություն է իրացվելիության ռիսկի կառավարումը, քանի որ բանկը պետք է կարողանա ցանկացած պահի կատարել իր կարճաժամկետ պարտավորությունները՝ միաժամանակ պահպանելով ակտիվների շահութաբերության և իրացվելիության հավասարակշռությունը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են ֆինանսական ռիսկերի գնահատման քանակական և որակական մեթոդները, ռիսկի չափման ցուցանիշները, սթրես-թեստավորումը, սցենարային վերլուծությունը և հավանական կորուստների գնահատման մոտեցումները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ռիսկերի կառավարման համակարգի կազմակերպական կառուցվածքը, որի արդյունավետությունը պայմանավորված է բանկի ներքին վերահսկողության, ռիսկերի սահմանաչափերի, մոնիթորինգի և հաշվետվողականության մեխանիզմների ճիշտ կազմակերպմամբ։ Ուսումնասիրվում է նաև կապիտալի բավարարության և ռիսկերի միջև փոխհարաբերությունը, քանի որ բավարար կապիտալային բուֆերների ձևավորումը բանկերին հնարավորություն է տալիս դիմակայել չնախատեսված ֆինանսական կորուստներին և պահպանել գործունեության կայունությունը։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ ռիսկերի կառավարման միջազգային սկզբունքներին և բանկային վերահսկողության ժամանակակից մոտեցումներին՝ դրանք դիտարկելով ֆինանսական համակարգի կայունության ապահովման տեսանկյունից։ Կարևոր է նաև բանկի ակտիվների և պարտավորությունների կառուցվածքի, եկամտաբերության և ռիսկայնության միջև օպտիմալ հարաբերակցության ձևավորումը։ Արդյունավետ ռիսկերի կառավարումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես հնարավոր կորուստների կանխարգելման միջոց, այլև որպես բանկի ռազմավարական կառավարման կարևոր բաղադրիչ, որը թույլ է տալիս հավասարակշռել եկամտաբերությունն ու անվտանգությունը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտագործվել բանկերի ռիսկերի կառավարման համակարգերի կատարելագործման, ֆինանսական կայունության բարձրացման, հնարավոր կորուստների նվազեցման և կառավարչական որոշումների հիմնավորվածության ապահովման նպատակով։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել բանկային ոլորտի մասնագետներին, ֆինանսիստներին, տնտեսագետներին, ռիսկերի կառավարիչներին, ֆինանսական վերլուծաբաններին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։