Базиянц, Ашот Падваканович

Базиянц, Ашот Падваканович

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Լազարյան ճեմարանը հայրենական արևելագիտության պատմության մեջ

Աշխատությունը նվիրված է Լազարյան արևելյան լեզուների ինստիտուտի պատմական դերին և նշանակությանը հայրենական արևելագիտության ձևավորման, զարգացման և գիտական ավանդույթների հաստատման գործում։ Այն ներկայացնում է այս կարևոր կրթական և գիտական հաստատության տեղը ռուսական և ընդհանրապես հայրենական արևելագիտության պատմության մեջ՝ ընդգծելով արևելյան լեզուների, ժողովուրդների, մշակույթների, պատմության և գրական ժառանգության ուսումնասիրության գործում ունեցած նրա նշանակալի ներդրումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինստիտուտի՝ որպես արևելագիտական գիտելիքի տարածման և մասնագիտական կրթության կենտրոնի դերին, նրա կրթական ու գիտական գործունեության առանձնահատկություններին, ինչպես նաև արևելյան լեզուների ուսուցման և արևելագիտական հետազոտությունների զարգացման համար ստեղծված պայմաններին։ Աշխատության շրջանակում բացահայտվում է Լազարյան ինստիտուտի նշանակությունը տարբեր ժողովուրդների լեզվական, պատմական և մշակութային ժառանգության ուսումնասիրման, գիտական հետաքրքրությունների ընդլայնման և արևելագիտական մասնագիտական կադրերի պատրաստման գործում։ Կարևորվում է նաև հաստատության կապը ժամանակի հասարակական, կրթական և գիտական միջավայրի հետ, ինչպես նաև նրա մասնակցությունը արևելագիտության՝ որպես ինքնուրույն գիտական ուղղության կայացման գործընթացին։ Ինստիտուտի պատմությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես առանձին ուսումնական հաստատության գործունեության պատմություն, այլև որպես արևելագիտական մտքի զարգացման, գիտական համագործակցության և մշակութային փոխազդեցությունների ավելի լայն գործընթացի բաղկացուցիչ մաս։ Աշխատությունը կարևորում է Լազարյանների կրթական ու մշակութային նախաձեռնությունների ժառանգությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող էր մասնագիտացված կրթական հաստատությունը նպաստել տարբեր ժողովուրդների մշակույթների ճանաչմանը, գիտական երկխոսության ձևավորմանը և արևելյան աշխարհի վերաբերյալ գիտելիքների համակարգմանը։ Հատուկ արժեք ունի նաև այն հանգամանքը, որ թեման ներկայացնում է հայերի մասնակցությունը ռուսական արևելագիտական գիտության զարգացմանը և հայկական կրթամշակութային հաստատությունների ներդրումը միջազգային գիտական միջավայրում։ Նյութը հետաքրքրություն է ներկայացնում արևելագիտության, հայագիտական ուսումնասիրությունների, ռուսական գիտության պատմության, կրթական հաստատությունների զարգացման և հայ-ռուսական մշակութային ու գիտական կապերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և ընթերցողների համար։ Այն նպաստում է Լազարյան ինստիտուտի պատմական ժառանգության արժևորմանը և ավելի ամբողջական պատկերացում է ձևավորում նրա ունեցած դերի մասին հայրենական արևելագիտության պատմության մեջ։

Թարմացվել է՝ 2026-11-20
Լազարյան ճեմարանը հայրենական արևելագիտության պատմության մեջ

Անվճար

Դերենիկ Դեմիրճյան Դերենիկ Դեմիրճյան 1877 թ․ – 1956 թ․ Դերենիկ Դեմիրճյանը գրող, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ էր։ Նա առավել հայտնի է իր «Վարդանանք» պատմական վեպով, որը հայ գրականության կարևորագույն ստեղծագործություններից է։ Դեմիրճյանը մեծ հետաքրքրություն է ցուցաբերել հայկական պատմության և ազգային հերոսների նկատմամբ։ Նրա գործերում հաճախ հանդիպում են հայրենասիրական գաղափարներ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ պիեսներ և պատմվածքներ։ Դեմիրճյանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պատմական արձակի զարգացման վրա։ Նա կարևոր դեր է ունեցել նաև հայկական թատրոնի զարգացման գործում։ Նրա աշխատանքները մինչ օրս լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Դեմիրճյանը համարվում է հայ դասական գրականության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկը։ menu_book7 Տեսնել ավելին Հրանտ Մաթևոսյան Հրանտ Մաթևոսյան 1935 թ․ – 2002 թ․ Հրանտ Մաթևոսյանը համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի մեծագույն վարպետներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում խորությամբ ներկայացված են գյուղական կյանքը, մարդկային հարաբերությունները և ազգային մտածողությունը։Հրանտ Մաթևոսյանը հայ արձակի ամենամեծ վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական աշխարհի, մարդու և բնության փոխհարաբերությունը։ Նա հայտնի է իր խորը հոգեբանական դիտարկումներով և յուրահատուկ լեզվով։ Նրա գործերը հաճախ ներկայացնում են մարդու ներքին պայքարը և ազգային մտածողությունը։ Մաթևոսյանի հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը» և բազմաթիվ պատմվածքներ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից գրականության վրա։ Նրա լեզուն պատկերավոր և փիլիսոփայական է։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս ուսումնասիրվում են։ Նա համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի հիմնասյուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book4 Տեսնել ավելին Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Տեսնել ավելին Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) 1835 թ․ – 1888 թ․ Րաֆֆին հայ պատմավեպի ամենահայտնի ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում ազգային ազատագրության և հայրենասիրության թեմաները։ «Սամվել», «Խենթը» և «Դավիթ Բեկ» վեպերը համարվում են հայ գրականության դասականներ։ Նա ստեղծել է ուժեղ և հիշվող հերոսներ։ Րաֆֆու կերպարները պայքարում են հանուն ազատության և արդարության։ Նրա գրքերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ երիտասարդության վրա։ Նա կարողացել է պատմությունը ներկայացնել հետաքրքիր և կենդանի ձևով։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Րաֆֆին համարվում է ազգային մտածողության ձևավորման կարևոր գործիչ։ Նրա անունը մշտապես կապված է հայրենասիրական գրականության հետ։ menu_book18 Տեսնել ավելին Միսաք Մեծարենց Միսաք Մեծարենց 1886 թ․ – 1908 թ․ Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարական պոեզիայի ամենապայծառ ներկայացուցիչներից է։ Չնայած կարճ կյանքին, նա ստեղծել է բարձրարժեք գրական ժառանգություն։Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարերգության ամենապայծառ անուններից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, սերը և կյանքի գեղեցկությունը։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա հասցրել է ստեղծել բարձրարժեք պոեզիա։ Նրա լեզուն երաժշտական է և նուրբ։ Մեծարենցը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ռոմանտիկ պոեզիայի վրա։ Նրա բանաստեղծությունները լի են լույսով և զգացմունքայնությամբ։ Նա համարվում է արևմտահայ պոեզիայի ամենաքնարական ձայներից մեկը։ Նրա գործերը մինչ օրս սիրով ընթերցվում են։ Նրա ժառանգությունը փոքր ծավալով, բայց մեծ արժեք ունի։ Նա հայ գրականության բացառիկ տաղանդներից է։ menu_book2 Տեսնել ավելին Մովսես Խորենացի Մովսես Խորենացի 410 թ․ – 490 թ․ Մովսես Խորենացին հայ պատմագրության հիմնադիրն է և հայտնի է որպես «Հայ պատմության հայր»։ Նրա «Հայոց պատմություն» աշխատությունը համարվում է հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից մեկը։ Այն նկարագրում է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունները, մշակույթը և պատմական զարգացումը։Մովսես Խորենացին համարվում է հայ պատմագրության հիմնադիրը և հաճախ կոչվում է «Հայ պատմության հայր»։ Նրա գլխավոր աշխատությունը՝ «Հայոց պատմությունը», հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից է։ Այս գրքում նա ներկայացրել է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունների պատմությունը և ազգային ավանդույթները։ Խորենացին օգտագործել է ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր աղբյուրներ։ Նրա աշխատությունը մեծ նշանակություն ունի ոչ միայն պատմաբանների, այլև գրականագետների համար։ Գրքի լեզուն հարուստ է և պատկերավոր։ Նա կարևոր դեր է ունեցել հայկական ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման մեջ։ Խորենացու ազդեցությունը զգացվում է հետագա դարերի գրականության և պատմագրության վրա։ Նրա անունը դարձել է հայկական գիտական մտքի խորհրդանիշ։ Այսօր նա շարունակում է մնալ հայ մշակույթի ամենահարգված դեմքերից մեկը։ menu_book8 Տեսնել ավելին