Бенбасат, Жульгена Несим

Бенбасат, Жульгена Несим

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Սոցիոլոգիա

Լիբանանի հասարակության սոցիալ-տնտեսական և քաղաքական կառուցվածքում բանվոր դասակարգի դերը (1945–1976 թթ.)

Աշխատությունը նվիրված է Լիբանանի հասարակական կյանքում բանվոր դասակարգի ձևավորմանը, զարգացմանը և հասարակության սոցիալ-տնտեսական ու քաղաքական կառուցվածքում նրա ունեցած դիրքի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով երկրի պատմության կարևորագույն ժամանակաշրջաններից մեկը՝ 1945–1976 թվականները։ Ուսումնասիրության առանցքում բանվոր դասակարգի սոցիալական բնութագրի, տնտեսական դրության, աշխատանքային պայմանների, հասարակական դիրքի և քաղաքական գործընթացներում ունեցած մասնակցության վերլուծությունն է։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու Լիբանանի հասարակության կառուցվածքային փոփոխությունները Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո՝ հաշվի առնելով երկրի տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները, արտադրական հարաբերությունների փոփոխությունը, արդյունաբերության և աշխատանքի շուկայի զարգացումը, ինչպես նաև սոցիալական տարբեր խմբերի միջև ձևավորված հարաբերությունները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի բանվոր դասակարգի և հասարակական մյուս շերտերի փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությունը, քանի որ այն բացահայտում է տնտեսական անհավասարության, սոցիալական հակասությունների և հասարակական շահերի բախման դրսևորումները։ Քննարկվող ժամանակաշրջանը Լիբանանի համար բնութագրվում էր քաղաքական համակարգի առանձնահատկություններով, տնտեսական վերափոխումներով, սոցիալական տարբեր խմբերի ակտիվացմամբ և հասարակական հարաբերությունների աստիճանական բարդացմամբ։ Այս պայմաններում բանվոր դասակարգի դիրքի ուսումնասիրությունը կարևոր է ոչ միայն աշխատանքային հարաբերությունների և սոցիալական կառուցվածքի, այլև քաղաքական կյանքի զարգացման ընթացքը հասկանալու համար։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու աշխատավորների կազմակերպվածության, նրանց շահերի պաշտպանության, արհմիութենական շարժման և քաղաքական ուժերի հետ ունեցած հարաբերությունների նշանակությանը՝ բանվորական շարժումը դիտարկելով որպես հասարակական փոփոխությունների կարևոր գործոն։ Միաժամանակ այն ընդգծում է սոցիալական և տնտեսական գործընթացների փոխկապակցվածությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են արտադրական հարաբերությունները, աշխատանքի պայմանները և սոցիալական անհավասարությունը ներգործում քաղաքական դիրքորոշումների ու հասարակական շարժումների ձևավորման վրա։ Ուսումնասիրության պատմական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն անդրադառնում է Լիբանանի նորագույն պատմության այն փուլին, երբ երկրի հասարակական կյանքում աստիճանաբար մեծանում էր սոցիալական խմբերի և կազմակերպված աշխատավորության դերակատարությունը, իսկ ներքին քաղաքական ու տնտեսական հակասությունները ձեռք էին բերում ավելի ընդգծված բնույթ։ 1945–1976 թվականների ժամանակագրական ընդգրկումը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու հետպատերազմյան զարգացումների և 1975 թվականին սկսված լիբանանյան քաղաքացիական պատերազմի նախաշեմին ձևավորված հասարակական իրավիճակի փոխկապակցվածությունը՝ առանց բանվոր դասակարգի զարգացումը պատմական ընդհանուր համատեքստից առանձնացնելու։ Գրքի կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ Լիբանանի պատմությունը ներկայացվում է ոչ միայն քաղաքական իրադարձությունների և պետական կառավարման համակարգի տեսանկյունից, այլև հասարակության սոցիալական կառուցվածքի ու տնտեսական հարաբերությունների ուսումնասիրության միջոցով։ Այն արժեքավոր նյութ է Լիբանանի և ընդհանրապես Մերձավոր Արևելքի նորագույն պատմությամբ, արաբական երկրների սոցիալական կառուցվածքով, բանվորական շարժումներով, արհմիությունների գործունեությամբ և տարածաշրջանի քաղաքական գործընթացներով հետաքրքրվող ընթերցողների, պատմաբանների, արևելագետների, քաղաքագետների ու հասարակագետների համար։

Թարմացվել է՝ 2026-11-20
Լիբանանի հասարակության սոցիալ-տնտեսական և քաղաքական կառուցվածքում բանվոր դասակարգի դերը (1945–1976 թթ.)

Անվճար

Մովսես Խորենացի Մովսես Խորենացի 410 թ․ – 490 թ․ Մովսես Խորենացին հայ պատմագրության հիմնադիրն է և հայտնի է որպես «Հայ պատմության հայր»։ Նրա «Հայոց պատմություն» աշխատությունը համարվում է հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից մեկը։ Այն նկարագրում է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունները, մշակույթը և պատմական զարգացումը։Մովսես Խորենացին համարվում է հայ պատմագրության հիմնադիրը և հաճախ կոչվում է «Հայ պատմության հայր»։ Նրա գլխավոր աշխատությունը՝ «Հայոց պատմությունը», հայկական պատմության կարևորագույն սկզբնաղբյուրներից է։ Այս գրքում նա ներկայացրել է հայ ժողովրդի ծագումը, թագավորությունների պատմությունը և ազգային ավանդույթները։ Խորենացին օգտագործել է ինչպես գրավոր, այնպես էլ բանավոր աղբյուրներ։ Նրա աշխատությունը մեծ նշանակություն ունի ոչ միայն պատմաբանների, այլև գրականագետների համար։ Գրքի լեզուն հարուստ է և պատկերավոր։ Նա կարևոր դեր է ունեցել հայկական ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման մեջ։ Խորենացու ազդեցությունը զգացվում է հետագա դարերի գրականության և պատմագրության վրա։ Նրա անունը դարձել է հայկական գիտական մտքի խորհրդանիշ։ Այսօր նա շարունակում է մնալ հայ մշակույթի ամենահարգված դեմքերից մեկը։ menu_book8 Տեսնել ավելին Վահան Թոթովենց Վահան Թոթովենց 1894 թ․ – 1938 թ․ Վահան Թոթովենց հայ արձակագիր, դրամատուրգ և լրագրող է, որը համարվում է XX դարի հայ գրականության կարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները առանձնանում են իրականության խոր ու պատկերավոր նկարագրություններով, որտեղ արտացոլված են հայ ժողովրդի կյանքը, ցավը և դիմադրողականությունը պատմական ծանր ժամանակներում։ Թոթովենցի գրականության հիմնական թեմաներն են արևմտահայ կյանքի պատկերումը, պատերազմները, գաղթը և մարդու ճակատագիրը բարդ սոցիալական ու քաղաքական պայմաններում։ Նրա գործերում հաճախ զգացվում է անձնական փորձի ազդեցությունը, ինչը դրանք դարձնում է ավելի անկեղծ և ազդեցիկ։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործություններից է «Հին Հռոմեական ճանապարհի վրա» վեպը, որտեղ նա նկարագրում է իր մանկությունը և արևմտահայ իրականությունը՝ հարուստ ու կենդանի լեզվով։ Թոթովենցը նաև զբաղվել է լրագրությամբ և հասարակական գործունեությամբ՝ մասնակցելով ժամանակի մտավոր ու քաղաքական կյանքին։ Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին նա կապեր է ունեցել հայկական ռազմական ու ազգային շրջանակների հետ, ինչը մեծ ազդեցություն է ունեցել նրա աշխարհայացքի վրա։ 1938 թվականին, ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ, նա ձերբակալվել և գնդակահարվել է։ Չնայած իր կյանքի ողբերգական ավարտին, Վահան Թոթովենցի ստեղծագործությունները այսօր համարվում են հայ գրականության արժեքավոր մաս՝ իրենց պատմական և գեղարվեստական նշանակությամբ։ menu_book2 Տեսնել ավելին Գաբրիել Սունդուկյան Գաբրիել Սունդուկյան 1825 թ․ – 1912 թ․ Հայ մեծ դրամատուրգ, արձակագիր և հասարակական գործիչ էր, որը համարվում է հայկական ռեալիստական դրամատուրգիայի հիմնադիրը։ Նա ծնվել է 1825 թվականի հուլիսի 11-ին՝ Թիֆլիսում, և մահացել 1912 թվականի մարտի 29-ին։ Սունդուկյանի ստեղծագործություններում արտացոլված են XIX դարի հայ հասարակության կյանքը, կենցաղը, սովորույթներն ու սոցիալական խնդիրները։ Նրա ամենահայտնի պիեսներից են «Պեպո»-ն, «Խաթաբալա»-ն և «Էլի մեկ զոհ»-ը, որոնք մեծ ժողովրդականություն են վայելում մինչ օրս։ Սունդուկյանը կարևոր դեր է ունեցել հայկական թատրոնի զարգացման գործում, իսկ նրա ստեղծագործությունները դարձել են հայ դրամատուրգիայի դասական նմուշներ։ Նրա անունը կրում է Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնը, որը Հայաստանի ամենահեղինակավոր թատրոններից է։ menu_book2 Տեսնել ավելին Ակսել Բակունց Ակսել Բակունց 1899 թ․ – 1937 թ․ Ակսել Բակունցը հայ արձակի ամենաբարձր մակարդակի վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական կյանքի, մարդու և բնության ներդաշնակության պատկերումը։ Բակունցը առանձնանում է նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով և լեզվական ճշգրտությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Ալպիական մանուշակ», «Մթնաձոր» և այլ պատմվածքներ։ Նա համարվում է հայ կարճ արձակի անգերազանցելի հեղինակներից մեկը։ Բակունցի ստեղծագործությունները լի են մարդկային խորությամբ և լուռ տխրությամբ։ Նրա հերոսները հաճախ պայքարում են սոցիալական դժվարությունների հետ։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նա զոհվել է ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ։ menu_book5 Տեսնել ավելին Գրիգոր Նարեկացի Գրիգոր Նարեկացի 951 թ․ – 1003 թ․ Գրիգոր Նարեկացին միջնադարյան հայ գրականության և քրիստոնեական մտքի ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մատյան ողբերգությունն» է, որը հաճախ կոչվում է պարզապես «Նարեկ»։ Գիրքը բաղկացած է աղոթքներից և հոգևոր խորհրդածություններից։ Նարեկացին խորությամբ ուսումնասիրել է մարդու հոգին, մեղքը, ապաշխարությունն ու հավատքը։ Նրա լեզուն չափազանց հարուստ և պատկերավոր է։ Նարեկացու ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ հոգևոր մշակույթի վրա։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ 2015 թվականին նա հռչակվել է Կաթոլիկ եկեղեցու Վարդապետ։ Նարեկացին համարվում է համաշխարհային քրիստոնեական գրականության կարևոր հեղինակներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել ամբողջ աշխարհում։ menu_book29 Տեսնել ավելին Դանիել Վարուժան Դանիել Վարուժան 1884 թ․ – 1915 թ․ Դանիել Վարուժանը արևմտահայ պոեզիայի ամենատաղանդավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն բնությունը, գյուղական կյանքը և մարդու ստեղծագործ ուժը։ Վարուժանը հիանում էր աշխատանքի գեղեցկությամբ և մարդու հոգևոր ուժով։ Նրա բանաստեղծությունները հարուստ են պատկերներով և զգացմունքներով։ Նա ձգտել է վերածնել ազգային մշակութային արժեքները։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նա ձերբակալվել և սպանվել է։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պոեզիայի զարգացման վրա։ Վարուժանի ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Նա համարվում է արևմտահայ գրականության դասականներից մեկը։ menu_book3 Տեսնել ավելին