Բոռնազյան, Ս. Վ.

Բոռնազյան, Ս. Վ.

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Սոցիալ-տնտեսական հարաբերությունները Կիլիկյան Հայաստանում XII–XIV դարերում

Աշխատությունը նվիրված է Կիլիկյան հայկական պետության XII–XIV դարերի սոցիալ-տնտեսական կյանքի, հասարակական կառուցվածքի և տնտեսական հարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով միջնադարյան հայկական պետականության զարգացման կարևորագույն կողմերից մեկը։ Գրքում քննության են առնվում Կիլիկյան Հայաստանի հասարակական կյանքի կազմակերպման առանձնահատկությունները, սոցիալական տարբեր խավերի դիրքն ու փոխհարաբերությունները, հողատիրական համակարգը, տնտեսական գործունեության հիմնական ձևերը և դրանց ազդեցությունը երկրի քաղաքական ու հասարակական զարգացման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆեոդալական հարաբերությունների ձևավորմանն ու զարգացմանը, հողային սեփականության բնույթին, ավատատիրական դասակարգի դիրքին, գյուղացիության սոցիալական վիճակին, կախյալ բնակչության պարտավորություններին և հասարակական տարբեր խմբերի միջև գոյություն ունեցող տնտեսական կապերին։ Աշխատության կարևոր ուսումնասիրության ուղղություններից են գյուղատնտեսության, արհեստագործության և առևտրի զարգացումը, քաղաքային կյանքի աշխուժացումը, ներքին տնտեսական շրջանառությունը և Կիլիկյան Հայաստանի ընդգրկվածությունը միջազգային առևտրատնտեսական հարաբերություններում։ Քննության առարկա են նաև երկրի աշխարհագրական դիրքի, միջազգային առևտրական ուղիների և հարևան ժողովուրդների ու պետությունների հետ ունեցած կապերի ազդեցությունը տնտեսական կյանքի վրա։ Միջերկրածովյան տարածաշրջանում Կիլիկյան Հայաստանի ռազմավարական դիրքը, ծովային առևտրի հնարավորությունները և եվրոպական ու արևելյան առևտրական կենտրոնների հետ փոխգործակցությունը կարևոր նշանակություն ունեին երկրի տնտեսական ներուժի ընդլայնման, քաղաքների զարգացման և հասարակական հարաբերությունների փոփոխության համար։ XII–XIV դարերն առանձնահատուկ ժամանակաշրջան էին Կիլիկյան հայկական պետության պատմության մեջ, քանի որ պետականության ամրապնդմանը, տնտեսական կյանքի աշխուժացմանը և միջազգային հարաբերությունների ընդլայնմանը զուգահեռ տեղի էին ունենում նաև հասարակական կառուցվածքի ու արտադրական հարաբերությունների փոփոխություններ։ Այս տեսանկյունից աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու միջնադարյան հայկական հասարակության ներքին կազմակերպման մեխանիզմները, տնտեսական ռեսուրսների բաշխման սկզբունքները, հասարակական խավերի շահերն ու փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև տնտեսական գործընթացների և քաղաքական իրադարձությունների փոխազդեցությունը։ Ուսումնասիրության պատմագիտական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ Կիլիկյան Հայաստանի պատմությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես պետական և քաղաքական զարգացումների ամբողջություն, այլև որպես բարդ սոցիալ-տնտեսական համակարգ, որի ուսումնասիրությունը կարևոր է միջնադարյան հայ հասարակության զարգացման օրինաչափությունները հասկանալու համար։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայ միջնադարի պատմությամբ, ֆեոդալական հասարակարգի առանձնահատկություններով, հողատիրական հարաբերություններով, տնտեսական պատմությամբ և Կիլիկյան Հայաստանի միջազգային կապերով հետաքրքրվող հետազոտողների, պատմաբանների, դասախոսների, ուսանողների և ընթերցողների համար։ Այն նպաստում է Կիլիկյան հայկական պետականության պատմական դերի առավել ամբողջական ընկալմանը՝ ընդգծելով երկրի տնտեսական կյանքի, հասարակական հարաբերությունների և տարածաշրջանային փոխազդեցությունների նշանակությունը հայ ժողովրդի միջնադարյան պատմության մեջ։

Թարմացվել է՝ 2026-11-19
Սոցիալ-տնտեսական հարաբերությունները Կիլիկյան Հայաստանում XII–XIV դարերում

Անվճար

Ալեքսանդր Շիրվանզադե Ալեքսանդր Շիրվանզադե 1858 թ․ – 1935 թ․ Ալեքսանդր Շիրվանզադեն հայ ռեալիստական արձակի մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտացոլված են հասարակության տարբեր խավերի կյանքը և սոցիալական խնդիրները։ Նա գրել է վեպեր, պատմվածքներ և դրամատիկական գործեր։ Շիրվանզադեն մեծ ուշադրություն է դարձրել մարդկային հարաբերություններին։ Նրա հերոսները հոգեբանորեն խորն են մշակված։ Նա համարձակորեն քննադատել է հասարակական անարդարությունները։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև թատերական բեմերում։ Շիրվանզադեն համարվում է հայ արձակի դասականներից մեկը։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հետագա գրողների ստեղծագործություններում։ Նա շարունակում է մնալ հայ գրականության կարևորագույն անուններից մեկը։ menu_book17 Տեսնել ավելին Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Տեսնել ավելին Գաբրիել Սունդուկյան Գաբրիել Սունդուկյան 1825 թ․ – 1912 թ․ Հայ մեծ դրամատուրգ, արձակագիր և հասարակական գործիչ էր, որը համարվում է հայկական ռեալիստական դրամատուրգիայի հիմնադիրը։ Նա ծնվել է 1825 թվականի հուլիսի 11-ին՝ Թիֆլիսում, և մահացել 1912 թվականի մարտի 29-ին։ Սունդուկյանի ստեղծագործություններում արտացոլված են XIX դարի հայ հասարակության կյանքը, կենցաղը, սովորույթներն ու սոցիալական խնդիրները։ Նրա ամենահայտնի պիեսներից են «Պեպո»-ն, «Խաթաբալա»-ն և «Էլի մեկ զոհ»-ը, որոնք մեծ ժողովրդականություն են վայելում մինչ օրս։ Սունդուկյանը կարևոր դեր է ունեցել հայկական թատրոնի զարգացման գործում, իսկ նրա ստեղծագործությունները դարձել են հայ դրամատուրգիայի դասական նմուշներ։ Նրա անունը կրում է Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնը, որը Հայաստանի ամենահեղինակավոր թատրոններից է։ menu_book2 Տեսնել ավելին Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Տեսնել ավելին Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book18 Տեսնել ավելին Հակոբ Պարոնյան Հակոբ Պարոնյան 1843 թ․ – 1891 թ․ Հակոբ Պարոնյանը հայ երգիծական գրականության ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում քննադատել է հասարակական արատները, կեղծավորությունը և անարդարությունը։ Նրա հումորը սուր է և հաճախ շատ արդիական նույնիսկ այսօր։ Պարոնյանը ստեղծել է բազմաթիվ հիշարժան կերպարներ։ Նրա գործերը համատեղում են ծիծաղն ու հասարակական քննադատությունը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ երգիծանքի զարգացման վրա։ Նրա լեզուն կենդանի է և արտահայտիչ։ Պարոնյանի ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են դպրոցներում և համալսարաններում։ Նա համարվում է հայ սատիրայի դասականը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է հետաքրքրել ընթերցողներին։ menu_book2 Տեսնել ավելին