Դարբինյան, Լիլիթ Վահանի

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է Պարկինսոնի հիվանդության փորձարարական ռոտենոնային մոդելում քուրքումինի հնարավոր նյարդապաշտպան ազդեցության և դրա հետ կապված վարքային փոփոխությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են նյարդային համակարգում հիվանդությանը բնորոշ ախտաբանական փոփոխությունների ձևավորման մեխանիզմները և դրանց վրա կենսաբանորեն ակտիվ միացության ազդեցության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում շարժողական գործառույթների խանգարումներին, վարքային ցուցանիշների փոփոխություններին և դրանց կապին նյարդային հյուսվածքում ընթացող կենսաքիմիական ու բջջային գործընթացների հետ։ Վերլուծվում են օքսիդատիվ սթրեսի, նյարդաբորբոքային գործընթացների, նեյրոնների վնասման և բջջային պաշտպանական մեխանիզմների դերը փորձարարական պայմաններում։ Քննարկվում է քուրքումինի հակաօքսիդանտ և հակաբորբոքային հատկությունների հնարավոր նշանակությունը նյարդային բջիջների պահպանման և ախտաբանական փոփոխությունների մեղմացման տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում փորձարարական կենդանիների շարժողական ակտիվության, կոորդինացիայի և վարքային այլ ցուցանիշների գնահատմանը՝ նյարդապաշտպան ազդեցության հնարավոր դրսևորումները բացահայտելու նպատակով։ Կենսաքիմիական, ձևաբանական և վարքային տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել ուսումնասիրվող նյութի ազդեցությունը տարբեր մակարդակներում և պարզաբանել դրա հնարավոր գործողության մեխանիզմները։ Հետազոտությունը նպաստում է նեյրոդեգեներատիվ գործընթացների վերաբերյալ գիտելիքների ընդլայնմանը և փորձարարական մոդելներում նյարդապաշտպան մոտեցումների ուսումնասիրմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել նյարդաբանների, նյարդագիտության և նյարդադեղաբանության մասնագետների, կենսաբանների, հետազոտողների, դասախոսների և բժշկակենսաբանական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։