Գալստյան, Նարեկ Սմբատի

Գալստյան, Նարեկ Սմբատի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Political Science

Հայաստանի եվրոպական ինտեգրման քաղաքական չափումները

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի՝ եվրոպական ինտեգրման գործընթացին և դրա քաղաքական նշանակության, դրսևորումների ու հիմնական խնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է եվրոպական ինտեգրումը ոչ միայն որպես միջազգային համագործակցության ուղղություն, այլև որպես քաղաքական գործընթաց, որը կարող է ազդեցություն ունենալ պետության արտաքին քաղաքականության, պետական կառավարման, ժողովրդավարական ինստիտուտների զարգացման, միջազգային դիրքավորման և տարածաշրջանային հարաբերությունների վրա։ Հետազոտության թեման կապված է Հայաստանի եվրոպական ուղղության ձևավորման և զարգացման քաղաքական նախադրյալների, նպատակների ու հնարավորությունների ուսումնասիրության հետ։ ԵՊՀ տվյալների համաձայն՝ այս թեմայով Նարեկ Սմբատի Գալստյանը 2007 թվականին պաշտպանել է քաղաքական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճանի աշխատանք՝ գիտական ղեկավար Վարդան Թումանյանի ղեկավարությամբ։ Աշխատության շրջանակում կարևոր տեղ է հատկացվում Հայաստանի և եվրոպական կառույցների միջև հարաբերությունների քաղաքական բաղադրիչին, եվրոպական արժեքների ու ինստիտուտների ազդեցությանը, ինչպես նաև Հայաստանի արտաքին քաղաքական առաջնահերթությունների և եվրոպական ինտեգրման գործընթացի փոխհարաբերությանը։ Քննարկվում են այն քաղաքական գործոնները, որոնք կարող են նպաստել Հայաստանի եվրոպականացմանը, ինչպես նաև այն սահմանափակումներն ու մարտահրավերները, որոնք պայմանավորում են այդ գործընթացի առանձնահատկությունները։ Առանձին ուշադրության են արժանի ժողովրդավարական կառավարման, իրավական պետության, մարդու իրավունքների պաշտպանության, ինստիտուցիոնալ բարեփոխումների և քաղաքացիական հասարակության զարգացման հարցերը, որոնք եվրոպական ինտեգրման քաղաքական օրակարգում սովորաբար փոխկապակցված են։ Հայաստանի եվրոպական ուղղության ուսումնասիրությունը նաև ենթադրում է երկրի արտաքին քաղաքական միջավայրի, տարածաշրջանային գործընթացների և տարբեր միջազգային դերակատարների հետ հարաբերությունների հաշվառում։ Այս տեսանկյունից աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես կարող է փոքր պետությունը համատեղել սեփական ազգային շահերը եվրոպական քաղաքական և ինստիտուցիոնալ միջավայրի հետ ավելի սերտ համագործակցության ձգտման հետ։ Թեմայի ուսումնասիրության համար կարևոր են նաև եվրոպական ինտեգրման տեսական մոտեցումները, քանի որ ԵՄ ինտեգրման գործընթացը կարող է դիտարկվել տարբեր տեսությունների՝ միջկառավարականության, նեոֆունկցիոնալիզմի, բազմամակարդակ կառավարման և եվրոպականացման տեսանկյուններից։ ԵՊՀ համապատասխան կրթական ծրագրերում եվրոպական ինտեգրման քաղաքական տեսությունները, եվրոպականացումը, եվրոպական արժեքներն ու ինքնությունը և ԵՄ-ի ընդլայնման գործընթացները դիտարկվում են որպես այս ոլորտի առանցքային թեմաներ։ Աշխատության կարևորությունը պայմանավորված է նրանով, որ այն հնարավորություն է տալիս Հայաստանի եվրոպական ուղղությունը դիտարկել ոչ թե մեկ առանձին քաղաքական որոշման, այլ ավելի լայն և բազմաշերտ գործընթացի շրջանակում։ Այստեղ միավորվում են արտաքին քաղաքականությունը, միջազգային հարաբերությունները, ներքին քաղաքական զարգացումները և ինստիտուցիոնալ վերափոխումները։ Միաժամանակ թեման արժեքավոր է Հայաստանի՝ եվրոպական կառույցների հետ համագործակցության տարբեր փուլերի և քաղաքական առաջնահերթությունների ուսումնասիրման համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը կարող է օգտակար լինել քաղաքագիտությամբ, միջազգային հարաբերություններով, եվրոպագիտությամբ և արտաքին քաղաքականության ուսումնասիրությամբ զբաղվող ուսանողների, հետազոտողների, դասախոսների և մասնագետների համար՝ որպես Հայաստանի եվրոպական ինտեգրման քաղաքական հիմքերը, հնարավորությունները, սահմանափակումներն ու զարգացման տրամաբանությունը հասկանալու աղբյուր։

Updated: 2026-09-12
Հայաստանի եվրոպական ինտեգրման քաղաքական չափումները

Free

Պերճ Պռոշյան Պերճ Պռոշյան 1837 թ․ – 1907 թ․ Պերճ Պռոշյանը հայ ռեալիստական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում պատկերել է գյուղական կյանքը և հասարակ մարդկանց առօրյան։ Նրա հերոսները սովորական մարդիկ են՝ իրենց խնդիրներով ու երազանքներով։ Պռոշյանը մեծ ուշադրություն է դարձրել սոցիալական հարցերին։ Նրա գրքերը արժեքավոր տեղեկություններ են տալիս 19-րդ դարի հայկական կյանքի մասին։ Նա կարևորել է կրթության և լուսավորության դերը։ Նրա լեզուն պարզ է և բնական։ Պռոշյանի ստեղծագործությունները աչքի են ընկնում իրատեսական նկարագրություններով։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա անունը շարունակում է հիշվել որպես ռեալիզմի կարևոր ներկայացուցիչ։ menu_book3 Read more Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) 1835 թ․ – 1888 թ․ Րաֆֆին հայ պատմավեպի ամենահայտնի ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում ազգային ազատագրության և հայրենասիրության թեմաները։ «Սամվել», «Խենթը» և «Դավիթ Բեկ» վեպերը համարվում են հայ գրականության դասականներ։ Նա ստեղծել է ուժեղ և հիշվող հերոսներ։ Րաֆֆու կերպարները պայքարում են հանուն ազատության և արդարության։ Նրա գրքերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ երիտասարդության վրա։ Նա կարողացել է պատմությունը ներկայացնել հետաքրքիր և կենդանի ձևով։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Րաֆֆին համարվում է ազգային մտածողության ձևավորման կարևոր գործիչ։ Նրա անունը մշտապես կապված է հայրենասիրական գրականության հետ։ menu_book18 Read more Ակսել Բակունց Ակսել Բակունց 1899 թ․ – 1937 թ․ Ակսել Բակունցը հայ արձակի ամենաբարձր մակարդակի վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական կյանքի, մարդու և բնության ներդաշնակության պատկերումը։ Բակունցը առանձնանում է նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով և լեզվական ճշգրտությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Ալպիական մանուշակ», «Մթնաձոր» և այլ պատմվածքներ։ Նա համարվում է հայ կարճ արձակի անգերազանցելի հեղինակներից մեկը։ Բակունցի ստեղծագործությունները լի են մարդկային խորությամբ և լուռ տխրությամբ։ Նրա հերոսները հաճախ պայքարում են սոցիալական դժվարությունների հետ։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նա զոհվել է ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ։ menu_book5 Read more Միսաք Մեծարենց Միսաք Մեծարենց 1886 թ․ – 1908 թ․ Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարական պոեզիայի ամենապայծառ ներկայացուցիչներից է։ Չնայած կարճ կյանքին, նա ստեղծել է բարձրարժեք գրական ժառանգություն։Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարերգության ամենապայծառ անուններից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, սերը և կյանքի գեղեցկությունը։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա հասցրել է ստեղծել բարձրարժեք պոեզիա։ Նրա լեզուն երաժշտական է և նուրբ։ Մեծարենցը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ռոմանտիկ պոեզիայի վրա։ Նրա բանաստեղծությունները լի են լույսով և զգացմունքայնությամբ։ Նա համարվում է արևմտահայ պոեզիայի ամենաքնարական ձայներից մեկը։ Նրա գործերը մինչ օրս սիրով ընթերցվում են։ Նրա ժառանգությունը փոքր ծավալով, բայց մեծ արժեք ունի։ Նա հայ գրականության բացառիկ տաղանդներից է։ menu_book2 Read more Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Read more Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book11 Read more