Կարապետյան, Կարեն Գագիկի

Agriculture

Աշխատությունը նվիրված է արտադրական ֆունկցիաների տեսական հիմքերի ուսումնասիրությանը և դրանց կիրառման հնարավորություններին գյուղատնտեսության ոլորտում։ Հետազոտության հիմքում այն տնտեսագիտական մոտեցումն է, որի միջոցով նկարագրվում է արտադրանքի ծավալի և արտադրության հիմնական գործոնների՝ հողի, աշխատանքի, կապիտալի, նյութական ռեսուրսների և այլ մուտքերի միջև քանակական փոխկապակցվածությունը։ Ուսումնասիրվում են արտադրական ֆունկցիայի կառուցվածքը, դրա հիմնական տեսակները և տնտեսական նշանակությունը, ինչպես նաև տարբեր արտադրական գործոնների փոփոխության պայմաններում արդյունքի փոփոխությունը գնահատելու մեթոդները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գյուղատնտեսության առանձնահատկություններին, որտեղ արտադրության արդյունքը մեծապես կախված է սահմանափակ բնական ռեսուրսներից, եղանակային պայմաններից, հողի որակից, աշխատուժի և տեխնիկայի օգտագործման մակարդակից։ Արտադրական ֆունկցիաների կիրառումը հնարավորություն է տալիս մաթեմատիկական եղանակով գնահատել, թե տարբեր ռեսուրսների ներգրավման փոփոխությունն ինչ ազդեցություն կարող է ունենալ գյուղատնտեսական արտադրանքի ծավալի վրա։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել դասական արտադրական մոդելներ, այդ թվում՝ Քոբ-Դուգլասի տիպի ֆունկցիաներ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել աշխատանքի և կապիտալի ներդրման հարաբերական ազդեցությունը արտադրության արդյունքի վրա։ Կարևոր տեղ է հատկացվում արտադրության գործոնների սահմանային և միջին արտադրողականության, մասշտաբի էֆեկտի, ռեսուրսների փոխարինելիության և արտադրության օպտիմալ համակցության խնդիրներին։ Գյուղատնտեսական տնտեսությունների համար այսպիսի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս որոշելու, թե ինչպիսի ռեսուրսային կառուցվածքի դեպքում կարելի է ստանալ առավել բարձր արտադրական արդյունք՝ հաշվի առնելով առկա սահմանափակումները։ Արտադրական ֆունկցիաների միջոցով հնարավոր է նաև գնահատել տեխնոլոգիական առաջընթացի, մեքենայացման, պարարտանյութերի, ոռոգման, սերմացուի որակի և այլ արտադրական գործոնների ազդեցությունը գյուղատնտեսության արդյունավետության վրա։ Հետազոտությունը կարող է ներառել վիճակագրական տվյալների հիման վրա համապատասխան ֆունկցիաների կառուցում, դրանց պարամետրերի գնահատում և ստացված արդյունքների տնտեսական մեկնաբանություն։ Նման մոդելավորումը թույլ է տալիս ոչ միայն նկարագրել գյուղատնտեսական արտադրության առկա վիճակը, այլև կանխատեսել տարբեր ռեսուրսային և տեխնոլոգիական փոփոխությունների հնարավոր արդյունքները։ Աշխատության գործնական նշանակությունը պայմանավորված է գյուղատնտեսական արտադրության արդյունավետության բարձրացման, սահմանափակ ռեսուրսների ռացիոնալ օգտագործման և արտադրական որոշումների գիտական հիմնավորման հնարավորություններով։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառվել գյուղատնտեսական ձեռնարկությունների գործունեության պլանավորման, ներդրումային որոշումների ընդունման, արտադրության ծավալների կանխատեսման և ռեսուրսների օպտիմալ բաշխման գործընթացներում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, գյուղատնտեսական տնտեսագիտության մասնագետներին, տնտեսաչափներին, գյուղատնտեսական ձեռնարկությունների ղեկավարներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Medicine

Գիտաբժշկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է քրոնիկական երակային անբավարարության պայմաններում ստորին վերջույթների տրոֆիկ խոցերի համալիր բուժման մեթոդների ուսումնասիրությանը՝ լազերային ճառագայթման կիրառմամբ։ Դիտարկվում են երակային արյան շրջանառության խանգարումների հետևանքով հյուսվածքներում առաջացող փոփոխությունները, խոցային ախտահարումների ձևավորման առանձնահատկությունները և դրանց բուժման հիմնական մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լազերային ազդեցության ներառմանը համալիր բուժման ծրագրում և դրա կիրառման հնարավորություններին վերքային գործընթացի տարբեր փուլերում։ Քննարկվում են բուժման արդյունավետության գնահատման կլինիկական չափանիշները, վերքի վիճակի փոփոխությունները, հյուսվածքների վերականգնման ընթացքը և բուժման տևողության հետ կապված ցուցանիշները։ Վերլուծվում է լազերային մեթոդի համադրումը պահպանողական բուժման այլ միջոցների հետ՝ ընդհանուր բուժական արդյունքների բարելավման տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում նաև հիվանդների վիճակի վերահսկման, բուժման եղանակի ընտրության և հնարավոր բարդությունների կանխարգելման նշանակությանը։ Նման հետազոտությունները կարևոր են քրոնիկական երակային հիվանդությունների հետևանքով առաջացած դժվար բուժվող վերքային ախտահարումների բուժման մեթոդների կատարելագործման և համալիր թերապիայի արդյունավետ կազմակերպման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել անոթային վիրաբույժների, վիրաբույժների, վերքաբուժության մասնագետների, ֆիզիոթերապևտների, բժշկական հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։