Колесников, Александр Антонович

Колесников, Александр Антонович

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Ժողովրդական տները Թուրքիայում 1930-ական թվականներին

Աշխատությունը նվիրված է 1930-ական թվականների Թուրքիայում գործող ժողովրդական տների՝ որպես հանրային, կրթական և մշակութային հաստատությունների ձևավորմանը, գործունեությանը և նշանակությանը։ Այն անդրադառնում է Թուրքիայի Հանրապետության կայացման վաղ շրջանի հասարակական ու մշակութային վերափոխումներին, երբ երկրի քաղաքական ղեկավարությունը ձգտում էր ձևավորել նոր հասարակական գիտակցություն, տարածել հանրապետական գաղափարախոսությունը և նպաստել բնակչության կրթական ու մշակութային զարգացմանը։ Ժողովրդական տները այդ գործընթացում կարևոր դերակատարություն ունեցող կառույցներ էին, որոնք նպատակ ունեին մշակութային կյանքն ավելի հասանելի դարձնել հասարակության տարբեր շերտերի համար, խթանել գրագիտությունը, տարածել ժամանակակից գիտելիքները, զարգացնել ազգային մշակույթն ու ամրապնդել հանրապետական արժեքները։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու այդ հաստատությունները ոչ միայն որպես կրթամշակութային կենտրոններ, այլև որպես պետության կողմից իրականացվող հասարակական արդիականացման քաղաքականության կարևոր գործիքներ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի դրանց գործունեության ուսումնասիրությունը Թուրքիայի ազգային ինքնության ձևավորման, հասարակական հարաբերությունների վերափոխման և աշխարհիկ հանրապետական մշակույթի տարածման համատեքստում։ Ժողովրդական տների միջոցով իրականացվող մշակութային նախաձեռնությունները, կրթական աշխատանքները, հասարակական միջոցառումներն ու մտավոր կյանքի կազմակերպման ձևերը արտացոլում էին նոր Թուրքիայի՝ ավանդական հասարակական կառուցվածքներից դեպի ժամանակակից ազգային պետության անցման ձգտումները։ Այս կառույցների գործունեությունը կարևոր էր նաև մայրաքաղաքից և խոշոր քաղաքներից դուրս մշակութային կյանքի աշխուժացման, տեղական համայնքների ներգրավման և ազգային մշակութային միասնականության ամրապնդման տեսանկյունից։ Թեման հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու Քեմալական Թուրքիայի գաղափարական և մշակութային քաղաքականությունը, պետության ու հասարակության փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև կրթության և մշակույթի միջոցով հասարակական փոփոխություններ իրականացնելու մեխանիզմները։ Աշխատությունն արժեքավոր է Թուրքիայի նորագույն պատմությամբ, քեմալական բարեփոխումներով, հասարակական ինստիտուտների զարգացմամբ և Մերձավոր Արևելքի մշակութային պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։ Այն նպաստում է 1930-ական թվականների Թուրքիայի հասարակական-քաղաքական միջավայրի, ազգային մշակույթի ձևավորման գործընթացների և ժողովրդական կրթության ու մշակույթի հաստատությունների պատմական նշանակության ամբողջական ընկալմանը։

Թարմացվել է՝ 2026-11-21
Ժողովրդական տները Թուրքիայում 1930-ական թվականներին

Անվճար

Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Տեսնել ավելին Համո Սահյան Համո Սահյան 1914 թ․ – 1993 թ․ Համո Սահյանը բնության և հայրենիքի մեծ երգիչն է։ Նրա պոեզիան առանձնանում է պարզությամբ, խորությամբ և ազգային ոգով։Համո Սահյանը հայ բնապատկերային և քնարական պոեզիայի ամենասիրված հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, գյուղը և մարդը։ Սահյանի լեզուն պարզ է, բայց խորապես զգացմունքային։ Նրա բանաստեղծությունները հաճախ արտահայտում են կյանքի գեղեցկությունն ու ցավը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել ժողովրդական մտածողության վրա։ Նրա գործերը լայնորեն տարածված են Հայաստանում։ Սահյանի պոեզիան համադրվում է պարզության և փիլիսոփայության հետ։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ ուսումնասիրվում են դպրոցներում։ Նա համարվում է 20-րդ դարի մեծ քնարերգուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book2 Տեսնել ավելին Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book18 Տեսնել ավելին Խաչատուր Աբովյան Խաչատուր Աբովյան 1809 թ․ – 1848 թ․ Խաչատուր Աբովյանը նոր հայ գրականության հիմնադիրն է։ Նա առաջիններից էր, ով գրական ստեղծագործություններ գրեց աշխարհաբար հայերենով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Վերք Հայաստանի» վեպն է։ Այդ վեպը նկարագրում է հայ ժողովրդի պայքարը և ազգային ոգին։ Աբովյանը եղել է նաև մանկավարժ և լուսավորիչ։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել կրթության զարգացմանը։ Իր գործունեությամբ նպաստել է ժամանակակից հայ մշակույթի ձևավորմանը։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա գրողների վրա։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է հարուստ գրական ժառանգություն։ Նրա անհետացումը մինչև այսօր մնում է հայկական պատմության առեղծվածներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին Գրիգոր Նարեկացի Գրիգոր Նարեկացի 951 թ․ – 1003 թ․ Գրիգոր Նարեկացին միջնադարյան հայ գրականության և քրիստոնեական մտքի ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մատյան ողբերգությունն» է, որը հաճախ կոչվում է պարզապես «Նարեկ»։ Գիրքը բաղկացած է աղոթքներից և հոգևոր խորհրդածություններից։ Նարեկացին խորությամբ ուսումնասիրել է մարդու հոգին, մեղքը, ապաշխարությունն ու հավատքը։ Նրա լեզուն չափազանց հարուստ և պատկերավոր է։ Նարեկացու ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ հոգևոր մշակույթի վրա։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ 2015 թվականին նա հռչակվել է Կաթոլիկ եկեղեցու Վարդապետ։ Նարեկացին համարվում է համաշխարհային քրիստոնեական գրականության կարևոր հեղինակներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել ամբողջ աշխարհում։ menu_book29 Տեսնել ավելին Հրանտ Մաթևոսյան Հրանտ Մաթևոսյան 1935 թ․ – 2002 թ․ Հրանտ Մաթևոսյանը համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի մեծագույն վարպետներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում խորությամբ ներկայացված են գյուղական կյանքը, մարդկային հարաբերությունները և ազգային մտածողությունը։Հրանտ Մաթևոսյանը հայ արձակի ամենամեծ վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական աշխարհի, մարդու և բնության փոխհարաբերությունը։ Նա հայտնի է իր խորը հոգեբանական դիտարկումներով և յուրահատուկ լեզվով։ Նրա գործերը հաճախ ներկայացնում են մարդու ներքին պայքարը և ազգային մտածողությունը։ Մաթևոսյանի հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը» և բազմաթիվ պատմվածքներ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից գրականության վրա։ Նրա լեզուն պատկերավոր և փիլիսոփայական է։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս ուսումնասիրվում են։ Նա համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի հիմնասյուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book4 Տեսնել ավելին