Կոստանդյան, Էմմա Աշոտի

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Մկրտիչ Խրիմյանի հասարակական և քաղաքական գործունեության ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով նրա դերակատարությունը XIX դարի երկրորդ կեսի և XX դարի սկզբի հայ ազգային-հասարակական կյանքի կարևորագույն գործընթացներում։ Հետազոտության շրջանակում լուսաբանվում է նրա գործունեությունը հոգևոր, կրթական, հասարակական և ազգային-քաղաքական ոլորտներում, ինչպես նաև նրա գաղափարական հայացքների ձևավորումն ու զարգացումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ազգային ինքնագիտակցության ամրապնդման, կրթության և մշակույթի զարգացման, հասարակական համախմբման և հայ ժողովրդի իրավունքների պաշտպանության ուղղությամբ նրա նախաձեռնություններին։ Ուսումնասիրության մեջ դիտարկվում են նաև նրա հարաբերությունները ժամանակի հասարակական և քաղաքական գործիչների հետ, ազգային հարցի վերաբերյալ դիրքորոշումները և այն քաղաքական ու պատմական պայմանները, որոնցում ծավալվել է նրա գործունեությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում արևմտահայության խնդիրներին, Օսմանյան կայսրության պայմաններում հայ բնակչության սոցիալական ու քաղաքական դրությանը և այդ խնդիրների վերաբերյալ նրա արտահայտած տեսակետներին։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես է նա իր հասարակական գործունեությունը կապել ազգային շահերի պաշտպանության, կրթական առաջընթացի և հասարակական կյանքի բարեփոխման գաղափարների հետ։ Աշխատությունը նաև արժեքավոր է նրա գործունեությունը ժամանակաշրջանի ավելի լայն քաղաքական իրադարձությունների համատեքստում դիտարկելու տեսանկյունից՝ բացահայտելով նրա ազդեցությունը հայ ազգային-ազատագրական մտքի և հասարակական գիտակցության զարգացման վրա։ Այն կարող է հետաքրքրել հայոց պատմության, հասարակական-քաղաքական մտքի, եկեղեցու պատմության, ազգային շարժումների և հայագիտության ոլորտների մասնագետներին, հետազոտողներին, ուսանողներին և XIX դարի հայ հասարակական կյանքի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։