Մելիքյան, Գայանե Կարենի

Մելիքյան, Գայանե Կարենի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Law

Հանձնման (էքստրադիցիայի) գործընթացի կարգավորման առանձնահատկությունները ՀՀ քրեական դատավարությունում

Աշխատությունը նվիրված է քրեական դատավարության շրջանակում անձանց հանձնման գործընթացի իրավական կարգավորման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրական կառուցակարգերի և միջազգային իրավական համագործակցության սկզբունքների վրա։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում այն իրավական հիմքերը և դատավարական պայմանները, որոնց առկայության դեպքում հնարավոր է մեկ պետության տարածքում գտնվող անձին հանձնել մեկ այլ պետության՝ քրեական հետապնդում իրականացնելու կամ օրինական ուժի մեջ մտած դատական ակտի կատարման նպատակով։ Ուշադրություն է դարձվում հանձնման վերաբերյալ հարցումների ներկայացման, ընդունման, ուսումնասիրման և համապատասխան որոշումների կայացման ընթացակարգերին, իրավասու պետական մարմինների լիազորություններին և նրանց միջև համագործակցության մեխանիզմներին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն հանձնման թույլատրելիության և այն բացառող հանգամանքների ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև անձի հիմնարար իրավունքների պաշտպանության համար նախատեսված դատավարական երաշխիքները։ Քննության են առնվում կրկնակի քրեականացման սկզբունքը, անձի նկատմամբ իրականացվող քրեական հետապնդման բնույթը, վաղեմության ժամկետների, քաղաքացիության և այլ իրավական հանգամանքների հնարավոր նշանակությունը հանձնման գործընթացում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում միջազգային պայմանագրերի և ներպետական քրեական դատավարական նորմերի փոխհարաբերությանը, քանի որ հանձնման գործընթացը անմիջականորեն առնչվում է պետությունների միջև քրեական գործերով իրավական օգնության և միջազգային համագործակցության հետ։ Անդրադարձ է կատարվում նաև հանձնման նպատակով անձի ազատության սահմանափակման իրավական հիմքերին, դատական վերահսկողությանը, պաշտպանության իրավունքին և ընդունված որոշումների բողոքարկման հնարավորություններին։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել մարդու իրավունքների միջազգային չափանիշների ազդեցությունը հանձնման վերաբերյալ որոշումների վրա՝ հատկապես այն իրավիճակներում, երբ պահանջող պետությունում կարող են առաջանալ անձի հիմնարար իրավունքների պաշտպանության հետ կապված իրավական հարցեր։ Համեմատական վերլուծության միջոցով հնարավոր է բացահայտել ներպետական կարգավորման և միջազգային իրավական մոտեցումների փոխկապակցվածությունը, առկա ընթացակարգային խնդիրներն ու օրենսդրության կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատությունն ունի տեսական և կիրառական նշանակություն քրեական դատավարության, միջազգային քրեական իրավունքի և իրավապահ մարմինների համագործակցության ուսումնասիրության համար՝ նպաստելով հանձնման գործընթացի իրավական բնույթի, դրա փուլերի և անձի իրավունքների պաշտպանության երաշխիքների առավել ամբողջական ընկալմանը։

Updated: 2026-09-29
Հանձնման (էքստրադիցիայի) գործընթացի կարգավորման առանձնահատկությունները ՀՀ քրեական դատավարությունում

Free

Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) Մուրացան (Գրիգոր Տեր-Հովհաննիսյան) 1854 թ․ – 1908 թ․ Մուրացանը հայ պատմական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Գևորգ Մարզպետունի» վեպն է։ Վեպում ներկայացվում են Հայաստանի պատմության կարևոր էջերը։ Մուրացանը մեծ հետաքրքրություն ուներ ազգային անցյալի նկատմամբ։ Նրա ստեղծագործությունները ներշնչված են հայրենասիրական գաղափարներով։ Նա ձգտել է ընթերցողին ծանոթացնել հայկական պատմությանը։ Նրա կերպարները հաճախ մարմնավորում են քաջություն և նվիրվածություն։ Մուրացանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա գրքերը մինչ օրս մեծ հետաքրքրությամբ ընթերցվում են։ Նա կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ պատմավեպի զարգացման մեջ։ menu_book18 Read more Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) 1835 թ․ – 1888 թ․ Րաֆֆին հայ պատմավեպի ամենահայտնի ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում ազգային ազատագրության և հայրենասիրության թեմաները։ «Սամվել», «Խենթը» և «Դավիթ Բեկ» վեպերը համարվում են հայ գրականության դասականներ։ Նա ստեղծել է ուժեղ և հիշվող հերոսներ։ Րաֆֆու կերպարները պայքարում են հանուն ազատության և արդարության։ Նրա գրքերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ երիտասարդության վրա։ Նա կարողացել է պատմությունը ներկայացնել հետաքրքիր և կենդանի ձևով։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Րաֆֆին համարվում է ազգային մտածողության ձևավորման կարևոր գործիչ։ Նրա անունը մշտապես կապված է հայրենասիրական գրականության հետ։ menu_book18 Read more Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Read more Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Read more Գրիգոր Նարեկացի Գրիգոր Նարեկացի 951 թ․ – 1003 թ․ Գրիգոր Նարեկացին միջնադարյան հայ գրականության և քրիստոնեական մտքի ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մատյան ողբերգությունն» է, որը հաճախ կոչվում է պարզապես «Նարեկ»։ Գիրքը բաղկացած է աղոթքներից և հոգևոր խորհրդածություններից։ Նարեկացին խորությամբ ուսումնասիրել է մարդու հոգին, մեղքը, ապաշխարությունն ու հավատքը։ Նրա լեզուն չափազանց հարուստ և պատկերավոր է։ Նարեկացու ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ հոգևոր մշակույթի վրա։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ 2015 թվականին նա հռչակվել է Կաթոլիկ եկեղեցու Վարդապետ։ Նարեկացին համարվում է համաշխարհային քրիստոնեական գրականության կարևոր հեղինակներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել ամբողջ աշխարհում։ menu_book28 Read more Խաչատուր Աբովյան Խաչատուր Աբովյան 1809 թ․ – 1848 թ․ Խաչատուր Աբովյանը նոր հայ գրականության հիմնադիրն է։ Նա առաջիններից էր, ով գրական ստեղծագործություններ գրեց աշխարհաբար հայերենով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Վերք Հայաստանի» վեպն է։ Այդ վեպը նկարագրում է հայ ժողովրդի պայքարը և ազգային ոգին։ Աբովյանը եղել է նաև մանկավարժ և լուսավորիչ։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել կրթության զարգացմանը։ Իր գործունեությամբ նպաստել է ժամանակակից հայ մշակույթի ձևավորմանը։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա գրողների վրա։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է հարուստ գրական ժառանգություն։ Նրա անհետացումը մինչև այսօր մնում է հայկական պատմության առեղծվածներից մեկը։ menu_book5 Read more