Միրզոյան, Անահիտ Աշոտի

Տեխնոլոգիա

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է ցինկի օքսիդի հիմքով կոմպոզիցիաների ստացման տեխնոլոգիայի մշակմանը, որոնց բաղադրության մեջ ներառված են սալիցիլիդենամինաթթուների խելատային միացություններ և հակաուռուցքային դեղամիջոց դոքսոռուբիցին։ Ուսումնասիրության հիմնական նպատակը տարբեր քիմիական բաղադրիչների համակցմամբ նոր նյութական համակարգերի ստացման, դրանց կազմի և կառուցվածքի ուսումնասիրման, ինչպես նաև ստացման տեխնոլոգիական պայմանների օպտիմալացման հնարավորությունների բացահայտումն է։ Աշխատանքում կարևորվում է սալիցիլիդենամինաթթուների խելատային միացությունների հատկությունների ուսումնասիրությունը, քանի որ նման միացությունները կարող են մետաղների իոնների հետ առաջացնել կայուն կոորդինացիոն համակարգեր և, կախված կառուցվածքից, ցուցաբերել տարբեր ֆիզիկաքիմիական ու կենսաբանական հատկություններ։ Ցինկի օքսիդը դիտարկվում է որպես կոմպոզիցիայի կարևոր բաղադրիչ, որի մակերևութային և քիմիական հատկությունները հնարավորություն են տալիս ձևավորելու բազմաբաղադրիչ համակարգեր և ազդելու դրանց կայունության ու ֆունկցիոնալ բնութագրերի վրա։ Հետազոտության առանձին ուղղություն է դոքսոռուբիցինի ներգրավումը ստացվող համակարգերում։ Դոքսոռուբիցինը լայնորեն կիրառվող անտրացիկլինային հակաուռուցքային դեղամիջոց է, և դրա հետ կապված նյութագիտական ու դեղագործական ուսումնասիրություններում կարևոր են ակտիվ նյութի պահպանման, կայունության, փոխազդեցությունների և հնարավոր նպատակային կիրառման հարցերը։ Աշխատանքը նպատակ ունի ուսումնասիրել, թե ինչ պայմաններում կարելի է ստանալ անհրաժեշտ բաղադրությամբ և վերարտադրելի հատկություններով կոմպոզիցիաներ՝ հաշվի առնելով սկզբնական նյութերի հարաբերակցությունը, ռեակցիայի պայմանները, ջերմաստիճանը, միջավայրի բնույթը, խառնման և չորացման ռեժիմները և այլ տեխնոլոգիական պարամետրեր։ Ստացված նյութերի ուսումնասիրությունը կարող է ներառել դրանց քիմիական կազմի, կառուցվածքի, ֆիզիկաքիմիական հատկությունների և բաղադրիչների միջև հնարավոր փոխազդեցությունների գնահատում։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև տեխնոլոգիական գործընթացի վերարտադրելիության ապահովումը, քանի որ բազմաբաղադրիչ համակարգերի դեպքում նույնիսկ փոքր փոփոխությունները կարող են ազդել վերջնական նյութի հատկությունների վրա։ Հետազոտությունը գտնվում է համակարգման քիմիայի, նյութագիտության և դեղագործական քիմիայի հատման ոլորտում և հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել մետաղօրգանական բաղադրիչների, անօրգանական հիմքի և կենսաբանորեն ակտիվ դեղանյութի համատեղ համակարգերի ձևավորման առանձնահատկությունները։ Նման մոտեցումը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել դեղանյութերի կրիչների, ֆունկցիոնալ կոմպոզիցիոն նյութերի և նոր կենսաբժշկական կիրառություններ ունեցող համակարգերի հետագա մշակման տեսանկյունից։ Միաժամանակ աշխատանքը գիտականորեն կարևոր է այն պատճառով, որ համադրում է նյութի ստացման տեխնոլոգիական խնդիրները և դրա կառուցվածքաֆիզիկաքիմիական բնութագրերի ուսումնասիրությունը՝ փորձելով բացահայտել ստացման պայմանների և վերջնական հատկությունների միջև կապերը։ Արդյունքում ձևավորվում է բազմաբաղադրիչ կոմպոզիցիայի ստացման և ուսումնասիրման համալիր մոտեցում, որը կարող է հիմք հանդիսանալ նմանատիպ համակարգերի հետագա կատարելագործման և կիրառական ներուժի գնահատման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել քիմիկոսներին, դեղագործական քիմիայի մասնագետներին, նյութագետներին, կենսաքիմիկոսներին և այն հետազոտողներին, ովքեր զբաղվում են կոորդինացիոն միացություններով, մետաղական օքսիդների հիմքով կոմպոզիտներով և կենսաբանական ակտիվ նյութերի նոր ձևերով։ Այն նաև կարող է ծառայել որպես գիտական հիմք հետագա հետազոտությունների համար, որոնք ուղղված են ստացված համակարգերի կենսաբանական ակտիվության, կայունության, փոխազդեցությունների և հնարավոր դեղագործական կիրառությունների առավել խորքային գնահատմանը։