"Нвер манукнерин", армянское издательское общество (Тифлис)

"Нвер манукнерин", армянское издательское общество (Тифлис)

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Устав Армянского издательского общества "Нвер Манукнерин"

Աշխատությունը կազմակերպական-կանոնադրական բնույթի պատմական փաստաթուղթ է, որը ներկայացնում է Թիֆլիսում գործող հայկական հրատարակչական ընկերության գործունեության իրավական և վարչական հիմքերը։ Փաստաթղթի բովանդակությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու այն սկզբունքների մասին, որոնցով կազմակերպվում էր ընկերության աշխատանքը, սահմանվում էին նրա նպատակները, կառավարման մարմինների իրավասությունները, անդամների մասնակցության պայմանները և հրատարակչական գործունեության իրականացման ընդհանուր կարգը։ Ընկերության գործունեությունը կապված էր հատկապես մանկական գրականության, կրթական ու դաստիարակչական նշանակություն ունեցող հրատարակությունների տարածման հետ, ինչի շնորհիվ փաստաթուղթը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև հայ մանկական գրականության և մանկավարժական մամուլի պատմության ուսումնասիրության համար։ Կանոնադրական դրույթների միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել, թե հասարակական նախաձեռնությամբ ստեղծված հրատարակչական կառույցները ինչպիսի կազմակերպական մեխանիզմներով էին իրականացնում իրենց մշակութային և կրթական նպատակները։ Առանձին ուշադրության են արժանի ընկերության անդամակցության, ընդհանուր ժողովների, ղեկավար մարմինների ձևավորման, որոշումների ընդունման, ֆինանսական միջոցների տնօրինման և հաշվետվողականության վերաբերյալ դրույթները, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական կազմակերպությունների կառավարման մշակույթը։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս նաև հասկանալու հրատարակչական ընկերությունների դերը հայալեզու գրքի և պարբերական մամուլի տարածման գործում, հատկապես այն պայմաններում, երբ կրթական և մանկական ընթերցանության համար նախատեսված գրականության ստեղծումն ու տարածումը կարևոր մշակութային խնդիր էր։ Ընկերության գործունեության հետ կապված նյութերը կարող են արժեքավոր տեղեկություններ հաղորդել հեղինակների, խմբագիրների, մանկավարժների և հասարակական գործիչների համագործակցության ձևերի մասին։ Պատմամշակութային տեսանկյունից փաստաթուղթը կարևոր սկզբնաղբյուր է հայկական հրատարակչական գործի ինստիտուցիոնալ զարգացման ուսումնասիրության համար, քանի որ այն արտացոլում է ոչ միայն առանձին կազմակերպության ներքին կառուցվածքը, այլև հասարակական նախաձեռնությունների միջոցով գրահրատարակչական և կրթական գործունեություն կազմակերպելու փորձը։ Այն կարող է օգտագործվել նաև Թիֆլիսի հայկական մշակութային կյանքի, մանկական մամուլի, գրքի պատմության և հայ հասարակական կազմակերպությունների գործունեության ուսումնասիրման ընթացքում։ Իր բնույթով նյութը միաժամանակ իրավական, պատմական և մատենագիտական արժեք ունի՝ հնարավորություն տալով վերականգնելու հայկական հրատարակչական ընկերությունների կազմակերպման սկզբունքներն ու մշակութային գործունեության հիմնական ուղղությունները։

Թարմացվել է՝ 2026-09-18
Устав Армянского издательского общества "Нвер Манукнерин"

Անվճար

Խաչատուր Աբովյան Խաչատուր Աբովյան 1809 թ․ – 1848 թ․ Խաչատուր Աբովյանը նոր հայ գրականության հիմնադիրն է։ Նա առաջիններից էր, ով գրական ստեղծագործություններ գրեց աշխարհաբար հայերենով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Վերք Հայաստանի» վեպն է։ Այդ վեպը նկարագրում է հայ ժողովրդի պայքարը և ազգային ոգին։ Աբովյանը եղել է նաև մանկավարժ և լուսավորիչ։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել կրթության զարգացմանը։ Իր գործունեությամբ նպաստել է ժամանակակից հայ մշակույթի ձևավորմանը։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա գրողների վրա։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է հարուստ գրական ժառանգություն։ Նրա անհետացումը մինչև այսօր մնում է հայկական պատմության առեղծվածներից մեկը։ menu_book4 Տեսնել ավելին Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book2 Տեսնել ավելին Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book3 Տեսնել ավելին Դանիել Վարուժան Դանիել Վարուժան 1884 թ․ – 1915 թ․ Դանիել Վարուժանը արևմտահայ պոեզիայի ամենատաղանդավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն բնությունը, գյուղական կյանքը և մարդու ստեղծագործ ուժը։ Վարուժանը հիանում էր աշխատանքի գեղեցկությամբ և մարդու հոգևոր ուժով։ Նրա բանաստեղծությունները հարուստ են պատկերներով և զգացմունքներով։ Նա ձգտել է վերածնել ազգային մշակութային արժեքները։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նա ձերբակալվել և սպանվել է։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պոեզիայի զարգացման վրա։ Վարուժանի ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Նա համարվում է արևմտահայ գրականության դասականներից մեկը։ menu_book3 Տեսնել ավելին Վահան Տերյան Վահան Տերյան 1885 թ․ – 1920 թ․ Վահան Տերյանը հայ քնարական պոեզիայի ամենասիրելի հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտահայտված են սերը, մենությունը, կարոտը և կյանքի անցողիկությունը։ Տերյանի բանաստեղծությունները հայտնի են իրենց երաժշտականությամբ և նուրբ տրամադրությամբ։ Նա մեծ ազդեցություն է կրել եվրոպական խորհրդապաշտությունից։ Նրա պոեզիան նոր շունչ է բերել հայկական գրականությանը։ Տերյանի լեզուն մեղմ է, գեղեցիկ և հուզական։ Նրա բազմաթիվ բանաստեղծություններ դարձել են երգեր։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա սերունդների բանաստեղծների վրա։ Տերյանի ստեղծագործությունները շարունակում են մնալ ամենաընթերցվողներից։ Նա համարվում է հայ քնարերգության մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Տեսնել ավելին Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Տեսնել ավելին