Սահակյան, Նարինե Ալբերտի

Технология

Աշխատությունը նվիրված է խմելու ջրում լուծված աղերի ընդհանուր պարունակության գնահատման համար նախատեսված էլեկտրական չափիչ սարքի մշակման տեսական, տեխնիկական և չափագիտական հիմքերի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում ջրային միջավայրի էլեկտրական հատկությունների և դրանում առկա լուծված իոնային միացությունների քանակական բնութագրերի միջև գոյություն ունեցող կապի օգտագործումն է։ Քննվում են ջրի էլեկտրահաղորդականության ձևավորման հիմնական գործոնները, տարբեր իոնների ազդեցությունը չափվող ազդանշանի վրա և այն պայմանները, որոնց դեպքում էլեկտրական պարամետրերի չափումը կարող է կիրառվել ընդհանուր հանքայնացման անուղղակի գնահատման նպատակով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում չափիչ համակարգի կառուցվածքին, զգայուն տարրի և էլեկտրոնային հանգույցների փոխգործակցությանը, չափման ազդանշանի ձևավորմանը, մշակմանը և ցուցադրմանը։ Կարևորվում են սարքի զգայունության, չափման տիրույթի, վերարտադրելիության, կայունության և սխալանքի գնահատման խնդիրները, քանի որ դրանք պայմանավորում են ստացվող տվյալների գործնական արժեքը։ Ուսումնասիրվում է նաև ջերմաստիճանի ազդեցությունը էլեկտրահաղորդականության վրա և համապատասխան փոխհատուցման անհրաժեշտությունը՝ տարբեր պայմաններում չափումների համադրելիությունն ապահովելու համար։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համեմատվել չափման տարբեր էլեկտրական սկզբունքներ և դրանց կիրառելիությունը խմելու ջրի որակի արագ վերահսկման համակարգերում։ Սարքի նախագծման տեսանկյունից նշանակություն ունեն չափիչ էլեկտրոդների հատկությունները, ազդանշանի կայունությունը, արտաքին էլեկտրական խանգարումների ազդեցության նվազեցումը և չափիչ համակարգի պարբերական ստուգման հնարավորությունը։ Միաժամանակ ընդգծվում է, որ ընդհանուր աղային պարունակության էլեկտրական գնահատումը ջրի բաղադրության ամբողջական քիմիական վերլուծություն չէ, քանի որ նույն ընդհանուր ցուցանիշի դեպքում առանձին լուծված նյութերի հարաբերակցությունը կարող է տարբեր լինել։ Հետևաբար նման չափիչը հատկապես արժեքավոր է որպես ջրի ընդհանուր հանքայնացման փոփոխությունների արագ գնահատման և վերահսկման գործիք։ Աշխատանքի կիրառական նշանակությունը կապված է ջրամատակարարման, ջրի մաքրման և որակի վերահսկման համակարգերում կոմպակտ ու գործնական չափիչ միջոցների կատարելագործման հետ։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է էլեկտրական չափումների, չափագիտության, սարքաշինության և ջրի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրման մոտեցումները՝ ջրի աղային բաղադրության ընդհանուր մակարդակի գնահատման համար համապատասխան չափիչ համակարգի գիտատեխնիկական հիմքերը ձևավորելու նպատակով։