Սահրադյան, Արտաշես Արտակի

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական պարտատոմսերի երկրորդային շուկայի ձևավորման, զարգացման և հետագա կատարելագործման հեռանկարների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են պետական պարտատոմսերի էությունը, դրանց նշանակությունը պետական ֆինանսների կառավարման և կապիտալի շուկայի զարգացման գործընթացում, ինչպես նաև երկրորդային շուկայի դերը ֆինանսական համակարգի արդյունավետության և իրացվելիության ապահովման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն մեխանիզմներին, որոնց միջոցով ներդրողները կարող են արդեն թողարկված պետական պարտատոմսերը գնել և վաճառել՝ ձևավորելով շուկայական գներ, ապահովելով ակտիվների իրացվելիություն և նպաստելով ֆինանսական ռեսուրսների արդյունավետ վերաբաշխմանը։ Ուսումնասիրվում են պետական պարտատոմսերի շուկայի հիմնական մասնակիցները, նրանց փոխհարաբերությունները, շուկայական ենթակառուցվածքը, առևտրի կազմակերպման եղանակները, գնագոյացման առանձնահատկությունները և շուկայի զարգացման վրա ազդող տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ գործոնները։ Աշխատանքում դիտարկվում են նաև երկրորդային շուկայի զարգացման այնպիսի կարևոր ցուցանիշներ, ինչպիսիք են առևտրի ծավալները, գործարքների հաճախականությունը, շուկայի իրացվելիությունը, եկամտաբերության մակարդակը, ներդրողների շրջանակը և պետական պարտատոմսերի նկատմամբ պահանջարկը։ Հայաստանի Հանրապետության օրինակով վերլուծվում են շուկայի զարգացման հիմնական փուլերը, առկա հնարավորություններն ու խնդիրները, ինչպես նաև այն գործոնները, որոնք կարող են սահմանափակել երկրորդային շուկայի ակտիվությունը։ Քննարկվում է բանկային համակարգի, ինստիտուցիոնալ ներդրողների, մասնավոր ներդրողների և պետական կառույցների դերը շուկայի ընդլայնման գործում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ներդրողների բազայի դիվերսիֆիկացման, շուկայի թափանցիկության բարձրացման, տեղեկատվության հասանելիության, ֆինանսական գործիքների բազմազանեցման և ժամանակակից առևտրային ու հաշվարկային ենթակառուցվածքների կատարելագործման անհրաժեշտությանը։ Աշխատանքը անդրադառնում է նաև միջազգային փորձին և այն հնարավոր մեխանիզմներին, որոնք կարող են կիրառելի լինել Հայաստանի պայմաններում՝ հաշվի առնելով երկրի ֆինանսական շուկայի չափը, տնտեսության կառուցվածքը և մակրոտնտեսական առանձնահատկությունները։ Վերջում ներկայացվում են պետական պարտատոմսերի երկրորդային շուկայի զարգացման հնարավոր ուղղությունները՝ շուկայի իրացվելիության բարձրացում, ներդրողների շրջանակի ընդլայնում, մրցակցային միջավայրի զարգացում, ռիսկերի կառավարման գործիքների կատարելագործում և ֆինանսական շուկայի տարբեր հատվածների միջև փոխկապակցվածության ամրապնդում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագիտության և ֆինանսների ոլորտի ուսանողների, հետազոտողների, ներդրումային ոլորտի մասնագետների և Հայաստանի կապիտալի շուկայի զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։