Սարգսյան, Արփինե Դավիթի

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի տնտեսության մրցունակության ձևավորման և բարձրացման հիմնական գործոնների ուսումնասիրությանը՝ միջազգային ու տարածաշրջանային տնտեսական ինտեգրման գործընթացների համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում ազգային տնտեսության կարողությունն է արդյունավետորեն ներգրավվելու ընդլայնվող տնտեսական փոխհարաբերություններում, օգտագործելու արտաքին շուկաների ընձեռած հնարավորությունները և միաժամանակ հարմարվելու մրցակցային միջավայրի փոփոխություններին։ Քննվում են տնտեսության մրցունակության տեսական և մեթոդաբանական մոտեցումները, դրա գնահատման հիմնական չափանիշները և մակրոտնտեսական, կառուցվածքային ու ինստիտուցիոնալ գործոնների փոխազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում արտադրողականությանը, արտահանման կառուցվածքին, ներդրումային միջավայրին, տեխնոլոգիական զարգացմանը, նորարարական կարողություններին, մարդկային կապիտալին և ենթակառուցվածքների որակին՝ որպես երկարաժամկետ մրցունակության կարևոր բաղադրիչների։ Ուսումնասիրվում է ինտեգրացիոն գործընթացների ազդեցությունը ապրանքների, ծառայությունների, կապիտալի և աշխատանքային ռեսուրսների շարժի վրա, ինչպես նաև տնտեսական կապերի ընդլայնման հնարավոր ազդեցությունները տեղական արտադրողների գործունեության և արտաքին շուկաներում նրանց դիրքերի վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում արտաքին առևտրի կառուցվածքի և արտահանման բազմազանեցման խնդիրը՝ դիտարկելով բարձր ավելացված արժեք ունեցող արտադրության զարգացման և միջազգային տնտեսական կապերում առավել արդյունավետ ներգրավման նշանակությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև փոքր և բաց տնտեսությանը բնորոշ սահմանափակումներին, արտաքին տնտեսական փոփոխությունների նկատմամբ զգայունությանը և մրցակցային ճնշումների պայմաններում տնտեսության հարմարվողականության բարձրացման անհրաժեշտությանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել տարբեր ոլորտների մրցակցային ներուժը, գործարար միջավայրի առանձնահատկությունները և պետական տնտեսական քաղաքականության այն գործիքները, որոնք կապված են արտադրողականության, ներդրումների ու ձեռնարկատիրության զարգացման հետ։ Ինտեգրումը դիտարկվում է միաժամանակ որպես նոր հնարավորությունների և լրացուցիչ մարտահրավերների աղբյուր, որի տնտեսական արդյունքները պայմանավորված են երկրի ներքին կառուցվածքային ու ինստիտուցիոնալ հնարավորություններով։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է միջազգային տնտեսագիտության, մակրոտնտեսագիտության և մրցունակության տեսության մոտեցումները՝ ինտեգրացիոն միջավայրում Հայաստանի տնտեսության զարգացման և մրցակցային ներուժի բարելավման հիմնախնդիրները համակարգված ներկայացնելու նպատակով։