Ստեփանյանց, Ստեփան Միհրանի

Ստեփանյանց, Ստեփան Միհրանի

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի գործունեությունը Առաջին աշխարհամարտի տարիներին (1914-1918 թթ.)

Աշխատությունը նվիրված է Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի գործունեության ուսումնասիրությանը Առաջին աշխարհամարտի տարիներին՝ 1914-1918 թվականներին, երբ հայ ժողովուրդը հայտնվել էր պատերազմի, զանգվածային տեղահանությունների, կոտորածների և սոցիալական ծանր ճգնաժամի պայմաններում։ Հետազոտության կենտրոնում Մայր Աթոռի գործունեությունն է որպես ոչ միայն հոգևոր, այլև ազգային, հասարակական և բարեգործական կարևոր հաստատության, որն այդ տարիներին նշանակալի դեր է ունեցել հայ բնակչությանն աջակցելու և ազգային կյանքի կազմակերպման գործում։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են պատերազմի բռնկումից հետո ստեղծված քաղաքական և հասարակական իրավիճակը, Կովկասում և Օսմանյան կայսրության տարածքներում տեղի ունեցող իրադարձությունների ազդեցությունը հայ համայնքների և հոգևոր կառույցների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի, Մայր Աթոռի հոգևորականության և հարակից կառույցների գործունեությանը՝ գաղթականների, որբերի, վիրավորների և պատերազմի հետևանքով տուժած բնակչության օգնության կազմակերպման ուղղությամբ։ Քննարկվում են նյութական և մարդասիրական օգնության հավաքագրման, բաշխման, ապաստարանների և խնամքի կազմակերպման, ինչպես նաև ազգային ու հոգևոր արժեքների պահպանության հետ կապված աշխատանքները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում Մայր Աթոռի և ազգային, հասարակական ու քաղաքական տարբեր կառույցների փոխհարաբերություններին, ինչպես նաև հայության առջև ծառացած խնդիրների լուծման ուղղությամբ իրականացված նախաձեռնություններին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես պատերազմի և Հայոց ցեղասպանության հետևանքով առաջացած աղետալի պայմաններում հոգևոր կենտրոնը ընդլայնեց իր հասարակական և մարդասիրական դերակատարությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է նաև այդ ժամանակաշրջանի փաստաթղթերի, նամակագրության, վկայությունների և պատմական աղբյուրների հիման վրա Մայր Աթոռի գործունեության տարբեր ուղղությունների վերականգնումը։ Ներկայացվող նյութը արժեքավոր է հայ ժողովրդի նորագույն պատմության, Հայոց եկեղեցու պատմության և Առաջին աշխարհամարտի տարիների հայկական իրականության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հայագետներին, եկեղեցագիտությամբ զբաղվող մասնագետներին, ցեղասպանագիտության հետազոտողներին, ուսանողներին և այն ընթերցողներին, ովքեր հետաքրքրված են պատերազմի տարիներին հայկական հոգևոր և ազգային կառույցների դերակատարությամբ։

Թարմացվել է՝ 2026-09-18
Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի գործունեությունը Առաջին աշխարհամարտի տարիներին (1914-1918 թթ.)

Անվճար

Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) 1835 թ․ – 1888 թ․ Րաֆֆին հայ պատմավեպի ամենահայտնի ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում ազգային ազատագրության և հայրենասիրության թեմաները։ «Սամվել», «Խենթը» և «Դավիթ Բեկ» վեպերը համարվում են հայ գրականության դասականներ։ Նա ստեղծել է ուժեղ և հիշվող հերոսներ։ Րաֆֆու կերպարները պայքարում են հանուն ազատության և արդարության։ Նրա գրքերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ երիտասարդության վրա։ Նա կարողացել է պատմությունը ներկայացնել հետաքրքիր և կենդանի ձևով։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Րաֆֆին համարվում է ազգային մտածողության ձևավորման կարևոր գործիչ։ Նրա անունը մշտապես կապված է հայրենասիրական գրականության հետ։ menu_book18 Տեսնել ավելին Հակոբ Պարոնյան Հակոբ Պարոնյան 1843 թ․ – 1891 թ․ Հակոբ Պարոնյանը հայ երգիծական գրականության ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում քննադատել է հասարակական արատները, կեղծավորությունը և անարդարությունը։ Նրա հումորը սուր է և հաճախ շատ արդիական նույնիսկ այսօր։ Պարոնյանը ստեղծել է բազմաթիվ հիշարժան կերպարներ։ Նրա գործերը համատեղում են ծիծաղն ու հասարակական քննադատությունը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ երգիծանքի զարգացման վրա։ Նրա լեզուն կենդանի է և արտահայտիչ։ Պարոնյանի ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են դպրոցներում և համալսարաններում։ Նա համարվում է հայ սատիրայի դասականը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է հետաքրքրել ընթերցողներին։ menu_book2 Տեսնել ավելին Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Տեսնել ավելին Խաչատուր Աբովյան Խաչատուր Աբովյան 1809 թ․ – 1848 թ․ Խաչատուր Աբովյանը նոր հայ գրականության հիմնադիրն է։ Նա առաջիններից էր, ով գրական ստեղծագործություններ գրեց աշխարհաբար հայերենով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Վերք Հայաստանի» վեպն է։ Այդ վեպը նկարագրում է հայ ժողովրդի պայքարը և ազգային ոգին։ Աբովյանը եղել է նաև մանկավարժ և լուսավորիչ։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել կրթության զարգացմանը։ Իր գործունեությամբ նպաստել է ժամանակակից հայ մշակույթի ձևավորմանը։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա գրողների վրա։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է հարուստ գրական ժառանգություն։ Նրա անհետացումը մինչև այսօր մնում է հայկական պատմության առեղծվածներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book13 Տեսնել ավելին Ակսել Բակունց Ակսել Բակունց 1899 թ․ – 1937 թ․ Ակսել Բակունցը հայ արձակի ամենաբարձր մակարդակի վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական կյանքի, մարդու և բնության ներդաշնակության պատկերումը։ Բակունցը առանձնանում է նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով և լեզվական ճշգրտությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Ալպիական մանուշակ», «Մթնաձոր» և այլ պատմվածքներ։ Նա համարվում է հայ կարճ արձակի անգերազանցելի հեղինակներից մեկը։ Բակունցի ստեղծագործությունները լի են մարդկային խորությամբ և լուռ տխրությամբ։ Նրա հերոսները հաճախ պայքարում են սոցիալական դժվարությունների հետ։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նա զոհվել է ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ։ menu_book5 Տեսնել ավելին