Զաքարյան, Հովակիմ Սարգսի

Կենսաբանություն

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է տարբեր վիրուսային վարակների ժամանակ կորիզի մորֆոֆունկցիոնալ փոփոխությունների ուսումնասիրությանը և դրանց ախտաբանական նշանակության բացահայտմանը։ Աշխատության հիմքում բջջի կորիզի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ վերափոխումների հետազոտությունն է, քանի որ բազմաթիվ վիրուսներ իրենց կենսաշրջանի տարբեր փուլերում փոխազդում են բջջի կորիզային համակարգերի հետ և կարող են փոփոխել գենետիկական նյութի վերարտադրությունը, գեների արտահայտությունը, սպիտակուցների սինթեզը և բջջի կենսագործունեությունը։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են վիրուսային վարակների պայմաններում կորիզի չափի, ձևի, կառուցվածքի և քրոմատինի կազմակերպման փոփոխությունները, ինչպես նաև կորիզային թաղանթի, կորիզակների և այլ ենթակառուցվածքների հնարավոր վերափոխումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր վիրուսային հարուցիչների ազդեցության համեմատական գնահատմանը, քանի որ վիրուսների կենսաբանական առանձնահատկությունները և բջջի հետ փոխազդեցության մեխանիզմները կարող են պայմանավորել տարբեր բնույթի մորֆոլոգիական փոփոխություններ։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են նաև այն ֆունկցիոնալ գործընթացները, որոնք ուղեկցում են կորիզի կառուցվածքային փոփոխություններին, մասնավորապես՝ ԴՆԹ-ի և ՌՆԹ-ի հետ կապված գործընթացները, գենային ակտիվության փոփոխությունները, բջջային ցիկլի խանգարումները և ծրագրավորված բջջային մահվան հետ կապված երևույթները։ Մորֆոլոգիական տվյալների և ֆունկցիոնալ ցուցանիշների համադրումը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու վիրուսային վարակի ընթացքում բջջի ներքին կազմակերպման փոփոխությունների մասին։ Հետազոտության կարևոր խնդիրներից է նաև տարբեր վիրուսային վարակներին բնորոշ կորիզային փոփոխությունների բացահայտումը, դրանց տարբերակիչ հատկանիշների նկարագրությունը և ախտորոշիչ նշանակության գնահատումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել հյուսվածաբանական, ցիտոլոգիական, միկրոսկոպիական և այլ հետազոտական մեթոդների կիրառում՝ բջջային մակարդակում տեղի ունեցող փոփոխությունները մանրամասն ուսումնասիրելու համար։ Ստացված արդյունքները կարող են նպաստել վիրուսային վարակների ախտածագման մեխանիզմների ավելի խոր ըմբռնմանը, բջջային վնասման գործընթացների բացահայտմանը և տարբեր վարակների ժամանակ առաջացող մորֆոլոգիական փոփոխությունների համակարգմանը։ Աշխատության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ վիրուսաբանության, ախտաբանական անատոմիայի, ախտորոշման և կենսաբժշկական հետազոտությունների ոլորտներում։ Ուսումնասիրությունը կարող է հետաքրքրել ախտաբաններին, վիրուսաբաններին, մորֆոլոգներին, բջջաբաններին, ախտաֆիզիոլոգներին, բժշկական հետազոտողներին և բժշկական բուհերի համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։