Народности Кавказа

Քաղաքագիտություն

Աշխատանքը նվիրված է զանգվածային լրատվամիջոցների ազդեցության ուսումնասիրությանը հասարակական-քաղաքական կարծիքի ձևավորման, փոփոխության և տարածման գործընթացներում։ Հետազոտության հիմքում այն գաղափարն է, որ ԶԼՄ-ները հասարակության տարբեր խմբերի միջև տեղեկատվության փոխանցման կարևորագույն միջավայր են և կարող են էական ազդեցություն ունենալ քաղաքացիների կողմից քաղաքական իրադարձությունների, պետական քաղաքականության, հասարակական խնդիրների և քաղաքական դերակատարների ընկալման վրա։ Աշխատանքում կարող է ուսումնասիրվել, թե ինչպես է տեղեկատվության ընտրությունը, թեմաների առաջնահերթության սահմանումը, իրադարձությունների մեկնաբանությունը և դրանց ներկայացման ձևը ազդում լսարանի ուշադրության և կարծիքների ձևավորման վրա։ Հատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ լրատվամիջոցները ոչ միայն տեղեկություն են հաղորդում արդեն տեղի ունեցած իրադարձությունների վերաբերյալ, այլև մասնակցում են հանրային օրակարգի ձևավորմանը՝ որոշ խնդիրներ դարձնելով հասարակական քննարկման կենտրոնական թեմա, իսկ մյուսներին տալով համեմատաբար նվազ տեսանելիություն։ Այս գործընթացի ուսումնասիրության ժամանակ կարևոր է նաև մեդիայի կողմից կիրառվող լեզվական, տեսողական և հռետորական միջոցների վերլուծությունը, քանի որ նույն իրադարձությունը տարբեր ձևերով ներկայացնելու դեպքում կարող են ձևավորվել դրա տարբեր ընկալումներ։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են դիտարկվել քաղաքական նորությունների, վերլուծական հաղորդումների, հարցազրույցների, մեկնաբանությունների և այլ մեդիա ձևաչափերի առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը հասարակության տարբեր խմբերի վրա։ Հասարակական-քաղաքական կարծիքի ձևավորման մեջ կարևոր դեր կարող են ունենալ նաև մեդիայի և քաղաքական իշխանության, կուսակցությունների, հասարակական կազմակերպությունների ու այլ ազդեցիկ դերակատարների փոխհարաբերությունները։ Այս տեսանկյունից հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ տեղեկատվության քաղաքականացման, քարոզչության, կողմնակալ լուսաբանման, կարծիքի մանիպուլացման և տեղեկատվական օրակարգի վերահսկման խնդիրներին։ Միաժամանակ աշխատանքը կարող է ուսումնասիրել լրատվամիջոցների հակադիր գործառույթը՝ որպես հանրային վերահսկողության, բազմակարծության և քաղաքական հաշվետվողականության ապահովման միջոց։ Ազատ և բազմազան մեդիա միջավայրը կարող է քաղաքացիներին հնարավորություն տալ ստանալ տարբեր տեսակետներ, համադրել տեղեկությունները և ձևավորել սեփական դիրքորոշումը, մինչդեռ տեղեկատվական սահմանափակումները կամ միակողմանի լուսաբանումը կարող են նեղացնել հանրային քննարկման շրջանակը։ Հետազոտության արդիականությունը մեծանում է թվային մեդիայի և սոցիալական ցանցերի տարածման պայմաններում, քանի որ տեղեկատվության ստեղծման և տարածման գործընթացն այլևս չի սահմանափակվում ավանդական լրատվական կառույցներով։ Թվային հարթակները արագացնում են տեղեկատվության շրջանառությունը, հնարավորություն են տալիս օգտատերերին անմիջականորեն մասնակցել հանրային քննարկումներին, սակայն միաժամանակ ստեղծում են ապատեղեկատվության, կեղծ տեղեկությունների, տեղեկատվական բևեռացման և ալգորիթմական «տեղեկատվական փուչիկների» առաջացման ռիսկեր։ Աշխատանքի շրջանակում կարող է ուսումնասիրվել նաև լսարանի դերը՝ որպես ոչ թե պարզապես տեղեկատվություն սպառող, այլ տեղեկատվություն մեկնաբանող, վերարտադրող և տարածող ակտիվ մասնակից։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս հասարակական կարծիքի ձևավորումը դիտարկել որպես փոխազդեցության գործընթաց, որտեղ մեդիայի հաղորդագրությունները, քաղաքական դերակատարների գործունեությունը և քաղաքացիների արձագանքները մշտապես ազդում են միմյանց վրա։ Հետազոտության գործնական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ մեդիայի ազդեցության մեխանիզմների ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել մեդիագրագիտության զարգացմանը, տեղեկատվության քննադատական ընկալմանը և հասարակության՝ մանիպուլյատիվ կամ ապատեղեկատվական բովանդակությունը տարբերակելու կարողության բարձրացմանը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ԶԼՄ-ները դիտարկում է որպես հասարակական-քաղաքական կյանքի կարևոր ինստիտուտ, որը միաժամանակ կատարում է տեղեկատվական, հաղորդակցական, վերահսկողական և օրակարգ ձևավորող գործառույթներ և կարող է նշանակալիորեն ազդել հասարակության քաղաքական գիտակցության, դիրքորոշումների ու հանրային քննարկումների ուղղությունների վրա։

Տեխնոլոգիա

Գիրքը նվիրված է լիսեռների կոռոզիոն հոգնածության փորձարկումների օպտիմալացման և դրանց ծրագրային ապահովման մշակման խնդիրներին։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են մետաղական տարրերի վնասման մեխանիզմները, կոռոզիոն միջավայրի ազդեցությունը նյութերի հոգնածային ամրության վրա, փորձարկումների կազմակերպման մեթոդները և ստացված տվյալների մշակման եղանակները։ Քննարկվում են փորձարարական գործընթացների ավտոմատացման, չափումների ճշգրտության բարձրացման, փորձարկման ռեժիմների ընտրության և մաթեմատիկական մոդելավորման մոտեցումները։ Ներկայացվում են ծրագրային լուծումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս արդյունավետ կառավարել փորձարկումները, վերլուծել արդյունքները, կանխատեսել տարրերի ծառայության ժամկետը և բարձրացնել մեքենաշինական հանգույցների հուսալիությունը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել մեքենաշինության մասնագետների, նյութագետների, ինժեներների, հուսալիության տեսությամբ զբաղվող հետազոտողների, ավտոմատացման ոլորտի մասնագետների, գիտաշխատողների և տեխնիկական բուհերի ուսանողների համար։

Հոգեբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է ստեղծարարության զարգացման գործընթացի և անձնային առանձնահատկությունների դրսևորման օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը՝ հոգեբանական, մանկավարժական և սոցիալական մոտեցումների համադրությամբ։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են ստեղծարար մտածողության ձևավորման փուլերը, անհատական կարողությունների զարգացման մեխանիզմները և այն ներքին ու արտաքին գործոնները, որոնք ազդում են ստեղծագործական ներուժի ակտիվացման վրա։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում անձնային հատկանիշների՝ բնավորության, խառնվածքի, մոտիվացիայի, ինքնագնահատականի և ճանաչողական ոճերի դերին ստեղծարարության դրսևորման գործընթացում։ Քննարկվում են նաև կրթական միջավայրի, սոցիալական հարաբերությունների և մշակութային համատեքստի ազդեցությունները ստեղծագործական կարողությունների զարգացման վրա։ Հետազոտությունը ընդգծում է, որ ստեղծարարությունը ոչ միայն բնածին հատկություն է, այլև զարգացող գործընթաց, որը կարելի է խթանել նպատակային ուսուցման, ստեղծագործական խնդիրների լուծման և ազատ մտածողության ձևավորման միջոցով։ Ներկայացվում են տարբեր հոգեբանական տեսությունների և փորձարարական ուսումնասիրությունների արդյունքներ, որոնք բացահայտում են ստեղծարարության և անձի զարգացման փոխկապակցվածությունը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հոգեբանների, մանկավարժների, ուսուցիչների, սոցիալական գիտությունների հետազոտողների և ստեղծարարության զարգացման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բնակչության եկամուտների և ծախսերի տնտեսամաթեմատիկական գնահատմանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել դրանց ձևավորման, փոփոխության և փոխկապակցվածության հիմնական օրինաչափությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են բնակչության դրամական եկամուտների հիմնական աղբյուրները, այդ թվում՝ աշխատավարձերը, ձեռնարկատիրական գործունեությունից ստացվող եկամուտները, սոցիալական տրանսֆերտները, կենսաթոշակները և այլ ֆինանսական մուտքերը, ինչպես նաև դրանց կառուցվածքն ու դինամիկան։ Զուգահեռաբար դիտարկվում են տնային տնտեսությունների ծախսերը՝ սննդամթերքի, ոչ պարենային ապրանքների, ծառայությունների, բնակարանային և կոմունալ վճարների, առողջապահության, կրթության և այլ անհրաժեշտությունների ուղղությամբ կատարվող հատկացումների համատեքստում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում եկամուտների և ծախսերի միջև առկա հարաբերակցության, սպառման վարքագծի, խնայողությունների ձևավորման և բնակչության կենսամակարդակի վրա տնտեսական փոփոխությունների ազդեցության գնահատմանը։ Տնտեսամաթեմատիկական մեթոդների կիրառմամբ հնարավոր է ուսումնասիրել եկամուտների ու ծախսերի միջև կախվածությունները, կառուցել համապատասխան մոդելներ, գնահատել առանձին գործոնների ազդեցության չափը և կատարել կանխատեսումներ։ Վերլուծության ընթացքում կարող են կիրառվել վիճակագրական տվյալների մշակման, համեմատական վերլուծության, դինամիկ շարքերի, կոռելյացիոն և ռեգրեսիոն մեթոդներ, որոնք հնարավորություն են տալիս առավել հիմնավորված գնահատել բնակչության ֆինանսական վիճակի փոփոխությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գնաճի, զբաղվածության, աշխատավարձերի, սոցիալական քաղաքականության և այլ մակրոտնտեսական գործոնների ազդեցությանը տնային տնտեսությունների եկամուտների ու սպառողական ծախսերի վրա։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ բնակչության սոցիալ-տնտեսական վիճակի գնահատման, եկամուտների և ծախսերի հետագա փոփոխությունների կանխատեսման, սոցիալական քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման և տնտեսական կառավարման վերաբերյալ հիմնավորված որոշումների ընդունման համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի երկրորդ կեսին Կարինի նահանգի սոցիալ-տնտեսական, ժողովրդագրական, վարչաքաղաքական և մշակութային կյանքի համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են նահանգի աշխարհագրական դիրքը, վարչատարածքային կառուցվածքը, բնակչության ազգային և կրոնական կազմը, բնակավայրերի զարգացումը, ինչպես նաև տնտեսական գործունեության հիմնական ճյուղերը՝ գյուղատնտեսությունը, արհեստագործությունը և առևտուրը։ Հեղինակը վերլուծում է Օսմանյան կայսրությունում իրականացված վարչական և քաղաքական բարեփոխումների ազդեցությունը նահանգի կառավարման համակարգի և բնակչության կյանքի վրա՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով հայ բնակչության իրավական, տնտեսական և հասարակական վիճակին։ Աշխատության մեջ լուսաբանվում են կրթական և մշակութային հաստատությունների գործունեությունը, համայնքային կառույցների զարգացումը, ինչպես նաև ժամանակաշրջանին բնորոշ քաղաքական ու հասարակական գործընթացները։ Հիմնվելով արխիվային նյութերի, վիճակագրական տվյալների, պաշտոնական փաստաթղթերի և ժամանակակից աղբյուրների վրա՝ գիրքը ներկայացնում է Կարինի նահանգի պատմության կարևոր մի շրջան և արժեքավոր տեղեկություններ է տրամադրում Արևմտյան Հայաստանի ու Օսմանյան կայսրության տարածաշրջանային պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Քիմիա

Աշխատությունը նվիրված է մոլիբդեն-պղինձ նանոկոմպոզիտային նյութերի ստացման գործընթացի և թթվածնավոր միացություններից այրման ռեժիմում մետաղների համատեղ վերականգնման մեխանիզմի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել այն ֆիզիկաքիմիական օրինաչափությունները, որոնք պայմանավորում են մոլիբդենի և պղնձի միաժամանակյա վերականգնումը և նանոկառուցվածքային կոմպոզիտային նյութի ձևավորումը։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են ելային թթվածնավոր միացությունների հատկությունները, այրման գործընթացի առանձնահատկությունները, վերականգնման պայմանները և ստացվող նյութերի կառուցվածքային ու ֆիզիկաքիմիական բնութագրերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այրման ռեժիմի պարամետրերին, ռեակցիայի ընթացքին, ջերմային ազդեցությանը և նյութերի բաղադրության ու կառուցվածքի ձևավորման միջև փոխկապակցվածությանը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են կիրառվել նյութերի ֆազային, կառուցվածքային, մորֆոլոգիական և քիմիական կազմի ուսումնասիրության մեթոդներ՝ պարզելու համար նանոկոմպոզիտի ձևավորման փուլերը և մետաղների վերականգնման հաջորդականությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում մոլիբդենի և պղնձի փոխազդեցության, դրանց համատեղ վերականգնման հնարավոր մեխանիզմների և վերջնական նյութում մետաղական բաղադրիչների բաշխման առանձնահատկությունների բացահայտմանը։ Նանոկառուցվածքային նյութերի ստացման գործընթացի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս կապ հաստատելու սինթեզի պայմանների և նյութի վերջնական հատկությունների միջև, ինչը կարևոր է նպատակային հատկություններով կոմպոզիտների մշակման համար։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև ստացված նյութերի մասնիկների չափին, միկրոկառուցվածքին, ֆազային կազմին և այլ տեխնոլոգիական նշանակություն ունեցող բնութագրերին։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել այրման սինթեզի միջոցով նանոկոմպոզիտային նյութերի ստացման գործընթացների կատարելագործմանը և մետաղների համատեղ վերականգնման վերաբերյալ տեսական պատկերացումների խորացմանը։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ փոշեմետալուրգիայի, էլեկտրատեխնիկական նյութերի, կատալիզի, բարձր տեխնոլոգիական կոմպոզիտների և այլ նյութագիտական ուղղությունների համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել նյութագետներին, քիմիկոսներին, նանոտեխնոլոգիայի մասնագետներին, ֆիզիկաքիմիկոսներին, փոշեմետալուրգիայի հետազոտողներին և համապատասխան ոլորտների գիտաշխատողներին ու ուսանողներին։