Երգիծանքի լեզվաոճական միջոցները Երվանդ Օտյանի գեղարվեստական արձակում

Քիմիա

Աշխատությունը նվիրված է α, β-դեհիդրոպեպտիդների դիալկիլամինոալկիլամիդային ածանցյալների սինթեզին, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը և հակախոլինէսթերազային հատկությունների գնահատմանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է նոր պեպտիդային բնույթի միացությունների ստացման, դրանց քիմիական կառուցվածքի և կենսաբանական ակտիվության միջև հնարավոր փոխկապակցվածությունների բացահայտման վրա։ Քննության են առնվում դեհիդրոամինաթթվային հատվածներ պարունակող պեպտիդային համակարգերի կառուցման առանձնահատկությունները, դիալկիլամինոալկիլային խմբերի ներմուծման ազդեցությունը միացությունների ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի վրա և ստացված ածանցյալների կառուցվածքային բազմազանությունը։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում սինթեզված նյութերի նույնականացմանը և դրանց կազմի ու կառուցվածքի հաստատմանը ժամանակակից ֆիզիկաքիմիական հետազոտական մեթոդների միջոցով։ Կենսաբանական ուսումնասիրությունների հիմնական ուղղությունը կապված է խոլինէսթերազային ֆերմենտների ակտիվության նկատմամբ ստացված միացությունների ազդեցության գնահատման հետ։ Համեմատվում են տարբեր կառուցվածք ունեցող ածանցյալների ակտիվության ցուցանիշները՝ նպատակ ունենալով պարզել, թե մոլեկուլի առանձին կառուցվածքային հատվածների փոփոխությունն ինչպես է անդրադառնում ֆերմենտային համակարգերի հետ փոխազդեցության վրա։ Հատուկ նշանակություն ունի «կառուցվածք–ակտիվություն» կապի ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս որոշել կենսաբանական ազդեցության ձևավորման համար առավել կարևոր կառուցվածքային գործոնները և տեսականորեն հիմնավորել նոր ածանցյալների հետագա հետազոտման ուղղությունները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև դեհիդրոպեպտիդների քիմիական հատկություններին, դրանց ռեակցիոնունակությանը և կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի նախագծման ոլորտում ունեցած հնարավոր նշանակությանը։ Հետազոտության ընթացքում սինթետիկ օրգանական քիմիայի մեթոդները համադրվում են ֆերմենտային և ֆիզիկաքիմիական ուսումնասիրությունների հետ, ինչի շնորհիվ հնարավոր է ստացված միացությունները բնութագրել ինչպես կառուցվածքային, այնպես էլ կենսաբանական տեսանկյունից։ Աշխատանքի արդյունքները կարող են ընդլայնել գիտելիքները չհագեցած պեպտիդային ածանցյալների հատկությունների վերաբերյալ և նպաստել կենսաբանական ակտիվությամբ օժտված նոր միացությունների որոնման տեսական հիմքերի զարգացմանը։ Միաժամանակ հետազոտությունը կարևոր է պեպտիդների քիմիայի, կենսաօրգանական քիմիայի և դեղագործական հետազոտությունների համար, քանի որ ֆերմենտների ակտիվության ընտրողական փոփոխման ունակությամբ միացությունների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալ դրանց կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները։ Նյութը կարող է օգտակար լինել օրգանական և կենսաօրգանական քիմիայի, պեպտիդների քիմիայի, դեղագործական քիմիայի, ֆերմենտաբանության և կենսաբանորեն ակտիվ միացությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Lեզվաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է հայկական տեղանվանական հիմքերով կազմված ազգանունների ծագման, ձևավորման և տարածման համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են բնակավայրերի, գավառների, պատմական շրջանների և աշխարհագրական այլ անվանումներից առաջացած ազգանունների կազմության օրինաչափությունները, լեզվական առանձնահատկությունները և պատմամշակութային նշանակությունը։ Հեղինակը ներկայացնում է տեղանունների և ազգանունների փոխկապակցվածությունը՝ բացահայտելով բնակչության տեղաշարժերի, գաղթերի, բնակավայրերի պատմության և ինքնության պահպանման դերը հայկական անվանագիտության զարգացման մեջ։ Աշխատությունում քննարկվում են ազգանունների բառագիտական, ստուգաբանական և ձևաբանական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց կապը Հայաստանի և պատմական Հայաստանի տարբեր բնակավայրերի հետ։ Գիրքը արժեքավոր աղբյուր է լեզվաբանների, պատմաբանների, ազգագրագետների, տոհմաբանության ուսումնասիրողների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայկական ազգանունների ծագմամբ, անվանագիտությամբ և ազգային մշակութային ժառանգությամբ։

Պատմություն

Այս գիրքը ներկայացնում է խաչակրաց արշավանքների երկրորդ շրջանի և հայկական իշխանությունների փոխհարաբերությունները՝ բացահայտելով քաղաքական, ռազմական և դիվանագիտական շփումների բարդ համակարգը միջնադարյան Մերձավոր Արևելքում։ Հեղինակը վերլուծում է հայկական իշխանությունների՝ հատկապես Կիլիկիայի հայկական թագավորության, և խաչակիր պետությունների համագործակցության ու հակասությունների դինամիկան, ինչպես նաև այն ռազմավարական դերը, որ հայերը խաղացել են տարածաշրջանային ուժերի հավասարակշռության մեջ։ Գրքում քննարկվում են ռազմական դաշինքները, ամուսնությունների միջոցով քաղաքական կապերը, առևտրային հարաբերությունները և կրոնական տարբերությունների ազդեցությունը կողմերի փոխգործակցության վրա։ Ներկայացվում են նաև խաչակրաց պետությունների անկման պատճառները և այն, թե ինչպես է այդ գործընթացը ազդել հայկական պետականության ճակատագրի վրա։ Ստեղծագործությունը հիմնված է պատմական աղբյուրների և ժամանակակից պատմագիտական ուսումնասիրությունների վրա՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով ավելի խորությամբ հասկանալ հայերի և խաչակիրների հարաբերությունների բազմաշերտ բնույթը միջնադարում։

Պատմություն

Գիտական-վերլուծական բնույթի ուսումնասիրություն է, որտեղ քննարկվում է գրային համակարգի ձևավորումը, զարգացումը և նրա կապը գաղափարական ու դավանաբանական համակարգերի հետ։ Հեղինակը ներկայացնում է այն մոտեցումը, որ գրի ստեղծումը և կիրառումը միայն հաղորդակցական միջոց չեն, այլ նաև խորքային մշակութային ու աշխարհայացքային երևույթ, որը սերտորեն կապված է հասարակության կրոնական պատկերացումների, սրբազան տեքստերի և գաղափարական իշխանության ձևավորման հետ։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են տարբեր հնագույն գրային համակարգեր, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և այն, թե ինչպես են դրանք ծառայել ոչ միայն լեզվի գրանցման, այլ նաև գաղափարախոսական համակարգերի ամրապնդման համար։ Հեղինակը ուշադրություն է դարձնում գրի և դավանանքի փոխկապակցվածությանը՝ ցույց տալով, որ շատ մշակույթներում գրի զարգացումը ուղեկցվել է սրբազան գիտելիքի ձևակերպմամբ և պահպանմամբ։ Գրքում կիրառվում են պատմական, լեզվաբանական և մշակութաբանական մոտեցումներ՝ փորձելով բացահայտել գրի որպես քաղաքակրթական հիմնարար երևույթի բազմաշերտ բնույթը։ Ստեղծագործությունը կարևոր է այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են գրի ծագմամբ, մշակութային պատմությամբ և գաղափարական համակարգերի ձևավորման գործընթացներով։

Պատմություն

Հրատարակությունը ներկայացնում է Ալեքսանդրապոլի Օլգինյան իգական պրոգիմնազիայի կարիքավոր աշակերտուհիներին օգնություն տրամադրելու նպատակով ստեղծված բարեգործական ընկերության կանոնադրությունը։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուր է XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի Ալեքսանդրապոլի կրթական, հասարակական և բարեգործական կյանքի ուսումնասիրության համար։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել այն ժամանակաշրջանի կանանց կրթության կազմակերպման, սոցիալապես անապահով աշակերտուհիների աջակցության և հասարակական նախաձեռնությունների իրավական ու կազմակերպական հիմքերի մասին։ Կանոնադրության մեջ, ըստ բնույթի, սահմանվում են ընկերության ստեղծման նպատակները, գործունեության ուղղությունները, անդամակցության պայմանները, անդամների իրավունքներն ու պարտականությունները, կառավարման մարմինների կառուցվածքը և դրանց լիազորությունները։ Առանձին նշանակություն կարող են ունենալ ֆինանսական միջոցների ձևավորման և օգտագործման վերաբերյալ դրույթները, քանի որ նման կազմակերպությունների գործունեությունը հիմնականում կապված էր բարեգործական նվիրատվությունների, անդամավճարների և այլ օրինական մուտքերի միջոցով անհրաժեշտ միջոցների հավաքագրման հետ։ Փաստաթուղթը կարող է տեղեկություններ պարունակել նաև այն մասին, թե ինչպիսի օգնություն էր նախատեսվում կարիքավոր աշակերտուհիների համար՝ կրթության շարունակականությունն ապահովելու, ուսումնական պարագաներով կամ այլ անհրաժեշտ միջոցներով աջակցելու նպատակով։ Հրատարակության պատմական արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ այն արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանում կանանց կրթության նկատմամբ հասարակական վերաբերմունքը և կրթական հաստատությունների շուրջ ձևավորվող բարեգործական ու հասարակական նախաձեռնությունները։ Ալեքսանդրապոլի օրինակով հնարավոր է ուսումնասիրել տարածաշրջանային քաղաքային համայնքի սոցիալական կառուցվածքը, կրթական հաստատությունների գործունեությունը և հասարակական ինքնակազմակերպման ձևերը։ Կանոնադրությունը հետաքրքրական է նաև իրավական պատմության տեսանկյունից, քանի որ դրա կառուցվածքն ու ձևակերպումները կարող են պատկերացում տալ Ռուսական կայսրության համապատասխան ժամանակաշրջանի հասարակական կազմակերպությունների կարգավորման սկզբունքների մասին։ Նյութը կարող է արժեքավոր լինել Ալեքսանդրապոլի՝ ներկայիս Գյումրիի, պատմությամբ, հայկական կրթական հաստատությունների զարգացմամբ, կանանց կրթության պատմությամբ, բարեգործական շարժումներով և XIX–XX դարերի սահմանագծի հասարակական կյանքով զբաղվող պատմաբանների, կրթության պատմության մասնագետների, արխիվագետների, մատենագետների և հետազոտողների համար։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է իտալացի արևելագետ և հայագետ Ամբրոջիո Թեզեոյի գիտական գործունեության այն հատվածի համակողմանի քննությանը, որը կապված է հայոց լեզվի, գրականության, պատմամշակութային ժառանգության և հայագիտական աղբյուրների ուսումնասիրության հետ։ Հետազոտության շրջանակում գիտնականի գործունեությունը դիտարկվում է եվրոպական արևելագիտության և հայագիտության զարգացման ընդհանուր համատեքստում՝ փորձելով բացահայտել նրա գիտական հետաքրքրությունների ուղղությունները, կիրառած մոտեցումները և հայագիտական ուսումնասիրությունների մեջ ունեցած ներդրման բնույթը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հայերեն նյութերի նկատմամբ նրա հետաքրքրությանը, դրանց ուսումնասիրման սկզբունքներին և եվրոպական գիտական միջավայրում հայկական մշակութային ժառանգության ներկայացման առանձնահատկություններին։ Քննվում են գիտնականի աշխատություններում հայոց լեզվին և գրավոր մշակույթին վերաբերող դիտարկումները, լեզվական նյութերի մեկնաբանման եղանակները, ինչպես նաև հայկական սկզբնաղբյուրների օգտագործման և գնահատման մոտեցումները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նրա հայագիտական աշխատանքների մատենագիտական և բովանդակային համակարգումը, որը հնարավորություն է տալիս պարզելու դրանց թեմատիկ ընդգրկումը և գիտական հետաքրքրությունների զարգացումը։ Կարևորվում է նաև նրա ժառանգության ուսումնասիրությունը համեմատական տեսանկյունից՝ այն դիտարկելով ժամանակաշրջանի եվրոպացի այլ արևելագետների և հայագետների գիտական գործունեության կողքին։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու եվրոպական գիտության մեջ հայագիտական գիտելիքի ձևավորման և տարածման մեխանիզմները, ինչպես նաև հասկանալու, թե ինչ դեր են ունեցել առանձին հետազոտողները հայկական սկզբնաղբյուրները միջազգային գիտական շրջանառության մեջ ընդգրկելու գործում։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել գիտնականի օգտագործած ձեռագրերին, հրատարակություններին, լեզվաբանական և պատմագրական նյութերին, ինչպես նաև դրանց նկատմամբ ցուցաբերած աղբյուրագիտական վերաբերմունքին։ Քննվում է նաև նրա գիտական գործունեության նշանակությունը հայ-իտալական մշակութային և գիտական առնչությունների պատմության տեսանկյունից։ Գիտական ժառանգության քննությունը կարող է ներառել ոչ միայն հրատարակված աշխատությունների, այլև մատենագիտական տեղեկությունների, գիտական հաղորդակցության և հետազոտական միջավայրի ուսումնասիրություն՝ հնարավորինս ամբողջական պատկերացում կազմելու համար նրա հայագիտական գործունեության մասին։ Աշխատությունը կարևոր է նաև հայագիտության պատմության ուսումնասիրման տեսանկյունից, քանի որ հնարավորություն է տալիս հետևելու այն ճանապարհներին, որոնցով հայկական լեզվական, գրական և պատմական նյութը դարձել է եվրոպական արևելագիտական հետազոտությունների առարկա։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել ինչպես առանձին գիտնականի ժառանգության վերարժևորմանը, այնպես էլ եվրոպական հայագիտության ձևավորման ու զարգացման պատմության առավել ամբողջական ներկայացմանը։