Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionMedicine
Սրտամկանի անախտանիշ իշեմիայի և էլեկտրասրտագրի ռեցիպրոկ փոփոխությունների կլինիկական և պրոգնոստիկ նշանակությունը սրտամկանի սուր ինֆարկտի ժամանակ
Այս գիրքը նվիրված է սրտամկանի սուր ինֆարկտի ժամանակ անախտանիշ իշեմիայի և էլեկտրասրտագրի ռեցիպրոկ փոփոխությունների կլինիկական ու կանխատեսական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են սրտամկանի իշեմիկ գործընթացների առանձնահատկությունները, դրանց արտահայտման ձևերը, էլեկտրասրտագրական նշանների գնահատման նշանակությունը և դրանց կապը հիվանդության ընթացքի ու հնարավոր բարդությունների հետ։ Գրքում ներկայացվում են կլինիկական դիտարկումներ և վերլուծություններ, որոնք օգնում են ավելի լավ հասկանալ սրտամկանի վնասման մեխանիզմները, կատարել հիվանդության ընթացքի գնահատում և ընտրել առավել արդյունավետ բուժական մոտեցումներ։ Այն կարող է օգտակար լինել սրտաբանների, բժիշկների, բժշկական հետազոտողների, դասախոսների, ուսանողների և սրտանոթային հիվանդությունների ախտորոշմամբ ու կանխարգելմամբ հետաքրքրվող մասնագետների համար։
Updated: 2026-09-21Literature
Զէյթունի Անցեալէն եվ ներկայէն - Զէյթունցի 1900
Զէյթունի Անցեալէն եվ ներկայէն - Զէյթունցի 1900 աշխատությունը ներկայացնում է Զեյթունի հայկական համայնքի պատմական հիշողությունը՝ համադրելով անցյալի և իր ժամանակի դիտարկումները՝ կենտրոնանալով Զեյթունի սոցիալական, մշակութային և քաղաքական կյանքի վրա, ինչպես նաև այդ տարածաշրջանի հայ բնակչության կենցաղի, ինքնության պահպանման և պատմական փորձությունների վրա, որոնք ձևավորել են համայնքի հավաքական հիշողությունը։ Գիրքը բնորոշվում է որպես պատմական-հուշագրական բնույթի անդրադարձ, որտեղ հեղինակը փորձում է վերականգնել Զեյթունի զարգացման տարբեր փուլերը՝ ընդգծելով տեղական առանձնահատկությունները, ավանդույթները, դիմադրության և գոյատևման պատմությունները, ինչպես նաև արտաքին ազդեցությունները, որոնք ժամանակի ընթացքում փոխել են տարածաշրջանի դեմքը։ Տեքստում կարևոր տեղ են զբաղեցնում նաև հիշողության և ինքնության հարցերը, որոնց միջոցով ներկայացվում է Զեյթունցիների պատմական փորձառությունը՝ որպես ավելի լայն հայկական պատմության մի հատված։
Updated: 2026-09-18Technology
Методы расчета крупнопанельных зданий при статическом и динамическом воздействиях
Աշխատությունը նվիրված է խոշորապանելային շենքերի հաշվարկման մեթոդների ուսումնասիրությանը ստատիկ և դինամիկ ազդեցությունների պայմաններում՝ շինարարական մեխանիկայի և սեյսմակայուն շինարարության խնդիրների համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է մշակել կամ հիմնավորել այնպիսի հաշվարկային մոտեցումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի ճշգրիտ գնահատել բազմահարկ խոշորապանելային շենքերի կրող համակարգերի աշխատանքը տարբեր տեսակի բեռնվածքների և ազդեցությունների դեպքում։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում շենքի կառուցվածքային տարրերի՝ պատային պանելների, միջհարկային ծածկերի, միացումների և այլ կրող բաղադրիչների փոխազդեցությանը, քանի որ ամբողջ համակարգի իրական վարքը մեծապես պայմանավորված է ոչ միայն առանձին տարրերի ամրությամբ, այլև դրանց տարածական համատեղ աշխատանքով։ Ստատիկ հաշվարկների շրջանակում ուսումնասիրվում է մշտական և ժամանակավոր բեռների ազդեցությունը, ներառյալ շենքի սեփական քաշը, օգտակար բեռնվածքները և այլ հաշվարկային ազդեցություններ։ Դրանց միջոցով որոշվում են կառուցվածքային տարրերում առաջացող ներքին ուժերը, լարումները և դեֆորմացիաները, ինչպես նաև ստուգվում են ամրության, կոշտության և կայունության պահանջները։ Դինամիկ ազդեցությունների դեպքում խնդիրը զգալիորեն բարդանում է, քանի որ անհրաժեշտ է հաշվի առնել շենքի տատանողական հատկությունները, սեփական տատանումների հաճախականությունները և ձևերը, զանգվածների ու կոշտությունների բաշխումը, ինչպես նաև արտաքին դինամիկ ազդեցության բնույթը։ Հատկապես կարևոր է սեյսմիկ ազդեցությունների հաշվարկը, քանի որ երկրաշարժի ժամանակ խոշորապանելային շենքի տարրերի միջև առաջանում են փոփոխական և տարածական բնույթի ուժեր, որոնք կարող են էապես տարբերվել ստատիկ բեռնվածության պայմաններում առաջացող ուժերից։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են կիրառվել շենքի հաշվարկային սխեմաների իդեալականացման, վերջավոր տարրերի մեթոդի, մաթեմատիկական մոդելավորման և թվային հաշվարկների մեթոդներ։ Կառուցվածքի մոդելը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել ինչպես առանձին պանելների, այնպես էլ ամբողջ շենքի տարածական աշխատանքի առանձնահատկությունները։ Կարևոր խնդիր է նաև պանելների միացումների ճիշտ մոդելավորումը, քանի որ դրանց կոշտությունն ու դեֆորմացիոն հատկությունները կարող են զգալի ազդեցություն ունենալ ամբողջ շենքի հաշվարկային արդյունքների վրա։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև հաշվարկային մոդելների ընտրության հարցին՝ պարզեցված հարթ մոդելներից մինչև ամբողջական տարածական մոդելներ։ Տարբեր մոդելների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել հաշվարկի ճշգրտությունն ու կիրառելիության սահմանները և որոշել, թե որ դեպքերում կարելի է օգտագործել պարզեցված մոտեցումներ, իսկ երբ անհրաժեշտ է կատարել ավելի բարդ դինամիկ հաշվարկ։ Դինամիկ հաշվարկների ժամանակ կարևոր նշանակություն ունեն նաև ռեզոնանսային երևույթների, տատանումների ամպլիտուդների, շենքի բնական հաճախականությունների և էներգիայի կլանման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը։ Այս գործոնների հաշվառումը թույլ է տալիս ավելի հիմնավորված գնահատել կառուցվածքի վարքը ուժեղ դինամիկ ազդեցությունների ժամանակ։ Հետազոտության գործնական նշանակությունը կապված է խոշորապանելային շենքերի նախագծման, վերակառուցման և տեխնիկական վիճակի գնահատման հետ։ Հաշվարկային մեթոդների կատարելագործումը կարող է նպաստել նյութերի ավելի արդյունավետ օգտագործմանը, կառուցվածքային լուծումների օպտիմալացմանը և շենքերի անվտանգության բարձրացմանը։ Հատկապես կարևոր է նման մոտեցումների կիրառումը սեյսմիկ ակտիվ տարածքներում կառուցվող կամ շահագործվող շենքերի համար, որտեղ դինամիկ ազդեցությունների ճիշտ գնահատումը շինարարական անվտանգության առանցքային պայմաններից է։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել շինարարական մեխանիկայի, կառուցվածքային ճարտարագիտության, սեյսմակայուն շինարարության և շենքերի նախագծման մասնագետներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է խոշորապանելային շենքերի ստատիկ և դինամիկ հաշվարկը որպես փոխկապակցված խնդիրների համալիր՝ ընդգծելով կառուցվածքի տարածական աշխատանքի, տարրերի և միացումների փոխազդեցության, տատանողական բնութագրերի և արտաքին ազդեցությունների ճիշտ մոդելավորման նշանակությունը շենքերի ամրության, կայունության և շահագործման անվտանգության ապահովման գործում։
Updated: 2026-09-21Medicine
Прогнозирование и коррекция послеоперационных нарушений функциональной деятельности сердца иммунной системы при аденомах предстательной железы
Աշխատությունը նվիրված է շագանակագեղձի ադենոմայի վիրահատական բուժումից հետո առաջացող սրտի և իմունային համակարգի ֆունկցիոնալ խանգարումների կանխատեսման և շտկման հիմնահարցերի համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են հետվիրահատական շրջանի հեմոդինամիկ փոփոխությունները, սրտամկանային ֆունկցիայի հնարավոր խանգարումները, ինչպես նաև իմունային համակարգի պատասխանների դինամիկան վիրաբուժական սթրեսի պայմաններում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռիսկի գործոնների վաղ հայտնաբերմանը, կանխատեսման կլինիկական և լաբորատոր մարկերներին, ինչպես նաև պացիենտների անհատական ռիսկի շերտավորմանը։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է կանխարգելիչ և վերականգնողական միջոցառումները՝ ներառյալ դեղորայքային աջակցությունը, իմունոմոդուլյացիան և սրտանոթային համակարգի ֆունկցիայի կարգավորման մոտեցումները։ Աշխատությունը ներկայացնում է կլինիկական դիտարկումների և փորձարարական տվյալների հիման վրա մշակված առաջարկություններ, որոնք ուղղված են հետվիրահատական բարդությունների նվազեցմանը և հիվանդների կյանքի որակի բարելավմանը։
Updated: 2026-08-20Economics
Ապահովագրական շուկայի զարգացման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ապահովագրական համակարգի ձևավորման, զարգացման և արդիականացման գործընթացների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Այն անդրադառնում է ապահովագրական շուկայի տնտեսական նշանակությանը, դրա դերին ֆինանսական համակարգի կայունության, բնակչության և կազմակերպությունների գույքային ու ֆինանսական ռիսկերի կառավարման, ինչպես նաև երկրի տնտեսական զարգացման ապահովման գործում։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են ապահովագրական շուկայի կառուցվածքը, դրա հիմնական մասնակիցները, ապահովագրական ընկերությունների գործունեության առանձնահատկությունները, ապահովագրական ծառայությունների պահանջարկի և առաջարկի փոխազդեցությունը, շուկայի զարգացման վրա ազդող տնտեսական, իրավական, սոցիալական և ինստիտուցիոնալ գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի պայմաններում ապահովագրության նկատմամբ հասարակության և տնտեսավարող սուբյեկտների վերաբերմունքին, ապահովագրական մշակույթի մակարդակին, վստահության խնդրին և այն հանգամանքներին, որոնք կարող են սահմանափակել ապահովագրական ծառայությունների տարածումն ու շուկայի ընդլայնումը։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս հասկանալու նաև ապահովագրական ոլորտի կարգավորման և վերահսկողության նշանակությունը, շուկայի մասնակիցների գործունեության արդյունավետության բարձրացման անհրաժեշտությունը և մրցակցային միջավայրի կատարելագործման ուղղությունները։ Քննարկվում են ոլորտի առկա խնդիրները՝ կապված ապահովագրական ծառայությունների հասանելիության, բազմազանության և որակի, ռիսկերի գնահատման ու կառավարման, ֆինանսական կայունության, տեղեկատվության թափանցիկության, մասնագիտական կարողությունների և սպառողների շահերի պաշտպանության հետ։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչներից է նաև միջազգային փորձի և ժամանակակից ապահովագրական մոտեցումների դիտարկումը, որի միջոցով ներկայացվում են այն հնարավոր մեխանիզմներն ու գործիքները, որոնք կարող են կիրառվել Հայաստանի ապահովագրական շուկայի արդյունավետության և մրցունակության բարձրացման նպատակով։ Աշխատության բովանդակությունը հատկապես արժեքավոր է նրանով, որ ոչ միայն ներկայացնում է ոլորտի առկա վիճակն ու հիմնախնդիրները, այլև շեշտադրում է դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիները՝ ներառելով կարգավորող դաշտի կատարելագործումը, ապահովագրական նոր պրոդուկտների և ծառայությունների զարգացումը, թվայնացման և նորարարական տեխնոլոգիաների կիրառումը, բնակչության ֆինանսական գրագիտության բարձրացումը, ապահովագրական մշակույթի ձևավորումը և շուկայի նկատմամբ վստահության ամրապնդումը։ Ընդհանուր առմամբ, նյութը ներկայացնում է Հայաստանի ապահովագրական համակարգի զարգացմանը խոչընդոտող հիմնական գործոնների վերլուծություն և կարող է օգտակար լինել տնտեսագիտության, ֆինանսների և ապահովագրության ոլորտներով հետաքրքրվող ուսանողների, հետազոտողների, մասնագետների, ապահովագրական ընկերությունների աշխատակիցների և ոլորտի զարգացման ու կարգավորման հարցերով զբաղվող անձանց համար։
Updated: 2026-09-17Other Subjects
Նոր գրքեր օտար լեզուներով: (Ինֆորմացիոն ցանկ)=Новые книги на иностранных языках= New books in foreign languages (1981, Մայիս, թիվ 5)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է օտար լեզուներով նոր լույս տեսած և գրադարանային հավաքածուներում համալրված գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին, գիտաշխատողներին, ուսանողներին և մասնագետներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն միջազգային հրատարակչական դաշտում թողարկված նոր գրականության վերաբերյալ։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր լեզուներով հրատարակված գիտական, գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական, տեխնիկական և մշակութային բնույթի աշխատություններ, որոնք արտացոլում են համաշխարհային գիտության, մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման ժամանակակից միտումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական ռեսուրս, որը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել օտարալեզու նոր գրականության մեջ, ծանոթանալ տարբեր երկրների հեղինակների և հետազոտողների աշխատանքներին, ինչպես նաև ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է միջազգային գիտելիքների տարածմանը, միջմշակութային հաղորդակցության զարգացմանը և համաշխարհային գրական ու գիտական ժառանգության հասանելիության ընդլայնմանը։
Updated: 2026-08-21