Նոր գրականություն կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ցանկ (1975, թիվ 3)

Այլ առարկաներ

Ն. Սարուխանյանը գրքում ներկայացնում է նշված մշակաբույսերի աճի և զարգացման փուլերը, հողային և կլիմայական պահանջները, ինչպես նաև դրանց սննդային և տնտեսական նշանակությունը գյուղատնտեսությունում։ Աշխատությունը մանրամասն բացատրում է մշակության հիմնական տեխնոլոգիաները՝ սերմերի և տնկիների պատրաստում, դաշտային կամ ջերմատնային տնկում, ոռոգման և պարարտացման համակարգեր, բույսերի ձևավորում և խնամք, ինչպես նաև բերքահավաքի կազմակերպում։ Գրքում ընդգրկված են նաև վնասատուների և հիվանդությունների դեմ պայքարի միջոցառումները՝ ինտեգրված բույսերի պաշտպանության սկզբունքներով, ինչպես նաև ցանքաշրջանառության և հողի բերրիության պահպանման մեթոդները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ինտենսիվ արտադրության տեխնոլոգիաներին, ջերմատնային մշակությանը և բարձր բերքատվություն ապահովող ագրոտեխնիկական լուծումներին։ Աշխատությունը նախատեսված է գյուղատնտեսական բուհերի ուսանողների, ագրոնոմների, բանջարաբույծների և ֆերմերների համար, ովքեր ցանկանում են խորացնել իրենց գիտելիքները մորմազգի մշակաբույսերի արդյունավետ և ժամանակակից աճեցման վերաբերյալ։

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է ցրված և հազվագյուտ տարրեր պարունակող ֆտորբորատային ապակիների ստացման, կառուցվածքի, ֆիզիկաքիմիական հատկությունների և կիրառական հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է ապակենման նյութերի բաղադրության և հատկությունների փոխկապակցվածության բացահայտումը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով ֆտորային և բորատային բաղադրիչների համատեղ ազդեցությանը, ինչպես նաև ապակու մեջ հազվագյուտ և ցրված տարրերի ներմուծման հետևանքով առաջացող կառուցվածքային ու ֆիզիկական փոփոխություններին։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են տարբեր բաղադրություններով ապակիների ստացման պայմանները, դրանց ապակենման ունակությունը, կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ջերմային և օպտիկական բնութագրերը, ինչպես նաև քիմիական և ֆիզիկական կայունությունը։ Հազվագյուտ և ցրված տարրերի առկայությունը հատկապես կարևոր է այն պատճառով, որ նույնիսկ փոքր քանակությամբ հավելումները կարող են էապես փոփոխել ապակու հատկությունները՝ ազդելով բեկման ցուցիչի, լուսաթափանցելիության, կլանման սպեկտրի, լյումինեսցենտային վարքի, էլեկտրական հատկությունների և ջերմային կայունության վրա։ Հետազոտության ընթացքում կարևոր նշանակություն է տրվում ապակու կառուցվածքում տարբեր տարրերի փոխազդեցությանը և դրանց տեղաբաշխման առանձնահատկություններին, քանի որ այդ գործոնները պայմանավորում են նյութի վերջնական հատկությունները։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են նպաստել ֆունկցիոնալ ապակենյութերի ստեղծմանը, որոնք կարող են կիրառություն գտնել օպտիկական և օպտոէլեկտրոնային սարքերում, ճառագայթման հետ աշխատող նյութերում, հատուկ նշանակության ապակիների արտադրության և նյութագիտության տարբեր ոլորտներում։ Աշխատանքում կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել նաև ապակիների կազմի օպտիմալացումը՝ նպատակ ունենալով ստանալ կանխատեսելի և անհրաժեշտ հատկություններով նյութեր։ Ընդհանուր առմամբ, հետազոտությունը միավորում է անօրգանական քիմիայի, նյութագիտության և ապակու ֆիզիկաքիմիայի մոտեցումները՝ ուսումնասիրելով նոր բաղադրությամբ ֆտորբորատային ապակիների կառուցվածք–հատկություն կապը և դրանց հնարավոր տեխնոլոգիական նշանակությունը։ Այն կարող է հետաքրքրել քիմիկոսներին, նյութագետներին, ապակու և կերամիկական նյութերի տեխնոլոգներին, ֆիզիկոսներին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և հետազոտողներին։

Մանկավարժություն

Այս ուսումնական նյութը ներկայացնում է առանձնահատուկ պայմանների կարիք ունեցող երեխաների անվտանգության ապահովման հիմնախնդիրները դպրոցական միջավայրում՝ ընդգծելով ներառական կրթության պայմաններում նրանց պաշտպանության, աջակցության և հավասար հնարավորությունների ստեղծման կարևորությունը։ Նյութում քննարկվում են ֆիզիկական, զգայական, մտավոր կամ զարգացման առանձնահատկություններ ունեցող սովորողների անվտանգության ապահովման հիմնական սկզբունքները, ինչպես նաև այն կազմակերպչական և մանկավարժական պայմանները, որոնք անհրաժեշտ են դպրոցում անվտանգ և աջակցող միջավայր ձևավորելու համար։ Անդրադարձ է կատարվում դպրոցի ենթակառուցվածքների մատչելիությանը, ուսուցման գործընթացի հարմարեցմանը, անհատական մոտեցման կիրառմանը և ուսուցիչների պատրաստվածությանը՝ որպես անվտանգության ապահովման կարևոր գործոնների։ Նյութը նաև ընդգծում է համագործակցության նշանակությունը դպրոցի, ընտանիքի, հատուկ մանկավարժների և հոգեբանների միջև՝ երեխայի լիարժեք պաշտպանության և զարգացման նպատակով։ Քննարկվում են հնարավոր ռիսկային իրավիճակները և դրանց կանխարգելման ուղիները, ներառյալ արտակարգ իրավիճակներում ճիշտ վարքագիծը և արագ արձագանքման մեխանիզմները։

Մաթեմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է լազերային ֆիզիկայի սկզբունքների և մեթոդների կիրառմանը կենսաբանական համակարգերի ուսումնասիրման մեջ։ Այն ներկայացնում է լազերային ճառագայթման առանձնահատկությունները, լույսի և կենսաբանական նյութի փոխազդեցության հիմնական մեխանիզմները, ինչպես նաև այն ֆիզիկական երևույթները, որոնք առաջանում են տարբեր կենսաբանական կառուցվածքների վրա լազերային ազդեցության ժամանակ։ Ուշադրություն է դարձվում լազերային տեխնոլոգիաների հնարավորություններին բջիջների, հյուսվածքների և այլ կենսաբանական օբյեկտների հետազոտման, չափման և վերլուծության գործընթացներում։ Քննարկվում են լույսի կլանման, անդրադարձման, ցրման և փոխանցման գործընթացները, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն կենսաբանական միջավայրերի հատկությունների ուսումնասիրության համար։ Ներկայացվում են լազերային մեթոդների կիրառման տարբեր ուղղություններ կենսաֆիզիկայում, կենսաբանությունում և բժշկության հետ կապված հետազոտություններում՝ ընդգծելով դրանց բարձր ճշգրտությունը, ընտրողականությունը և ոչ ինվազիվ ուսումնասիրությունների իրականացման հնարավորությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև լազերային ճառագայթման պարամետրերի և կենսաբանական համակարգերի արձագանքի միջև գոյություն ունեցող կապերին, ինչը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ կենդանի նյութում ընթացող ֆիզիկական և կենսաֆիզիկական գործընթացները։ Աշխատությունը համատեղում է լազերային ֆիզիկայի տեսական հիմքերը և դրանց գործնական նշանակությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են օպտիկական և լազերային տեխնոլոգիաները ծառայել կենսաբանական օբյեկտների կառուցվածքի, հատկությունների և դինամիկ փոփոխությունների ուսումնասիրմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ֆիզիկայի, կենսաֆիզիկայի, կենսաբանության, բժշկական ֆիզիկայի և հարակից գիտական ուղղությունների ուսանողների, դասախոսների ու հետազոտողների համար։

Մանկավարժություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է հիմնական դպրոցում սովորողների բնապահպանական և բնօգտագործման կուլտուրայի ձևավորման միջոցների ու մեթոդների ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են էկոլոգիական դաստիարակության տեսական հիմքերը, սովորողների բնապահպանական գիտակցության զարգացման առանձնահատկությունները և կրթական գործընթացում բնության նկատմամբ պատասխանատու վերաբերմունքի ձևավորման ուղիները։ Հեղինակը ներկայացնում է ուսուցման տարբեր ձևեր ու մեթոդներ, որոնք նպաստում են շրջակա միջավայրի պահպանության վերաբերյալ գիտելիքների խորացմանը, բնական ռեսուրսների խելամիտ օգտագործման գաղափարների տարածմանը և սովորողների գործնական մասնակցությանը բնապահպանական գործունեությանը։ Աշխատության մեջ քննարկվում է դպրոցական առարկաների, արտադասարանական միջոցառումների, նախագծային աշխատանքների և բնապահպանական նախաձեռնությունների դերը սովորողների արժեքային համակարգի ձևավորման գործում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցչի կազմակերպչական և դաստիարակչական գործունեությանը, ինչպես նաև կրթական միջավայրի ազդեցությանը էկոլոգիական մշակույթի զարգացման վրա։ Ներկայացված ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի բնապահպանական կրթության կատարելագործման և նոր սերնդի էկոլոգիական պատասխանատվության բարձրացման համար։ Գիրքը նախատեսված է ուսուցիչների, մանկավարժների, կրթության ոլորտի հետազոտողների, բնապահպանության մասնագետների, մանկավարժական բուհերի դասախոսների, ուսանողների և դպրոցական կրթության խնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և Չինաստանի միջև տնտեսական համագործակցության շրջանակներում համատեղ ձեռնարկությունների ձևավորման, զարգացման և արդյունավետ գործունեության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը վերլուծում է հայ-չինական գործարար կապերի զարգացման նախադրյալները, համատեղ ձեռնարկությունների ստեղծման տնտեսական նշանակությունը, ներդրումային գործընթացները և դրանց ազդեցությունը Հայաստանի տնտեսության տարբեր ոլորտների զարգացման վրա։ Աշխատության մեջ քննարկվում են կառավարման առանձնահատկությունները, իրավական և կազմակերպական խնդիրները, ներդրումային միջավայրի բարելավման հնարավորությունները, տեխնոլոգիական համագործակցության հեռանկարները և միջազգային գործընկերության արդյունավետության բարձրացման ուղիները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տնտեսական ներուժին, շուկայական առանձնահատկություններին, արտաքին տնտեսական կապերի ընդլայնման հնարավորություններին և Չինաստանի հետ համագործակցության միջոցով նոր զարգացման ուղղությունների ձևավորմանը։ Գիրքը ներկայացնում է տեսական վերլուծություններ և գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են օգտակար լինել միջազգային տնտեսական հարաբերությունների մասնագետների, տնտեսագետների, ձեռնարկատերերի, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչների, հետազոտողների և ուսանողների համար՝ խորացնելու գիտելիքները համատեղ ձեռնարկությունների զարգացման մեխանիզմների և միջազգային համագործակցության հեռանկարների վերաբերյալ։