Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ : Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու

Կենսագրություն

«Իմ կյանքը. Իմ նվաճումները» Հենրի Ֆորդի ինքնակենսագրական աշխատությունն է, որտեղ հայտնի ավտոարտադրողը ներկայացնում է իր կյանքի ճանապարհը՝ սկսած երեխանության ու երիտասարդության տարիներից մինչև Ford Motor Company-ի ստեղծումը։ Գիրքը պատմում է, թե ինչպես է Ֆորդը կառուցել ավտոարդյունաբերության հեղափոխություն՝ աշխատելով զանգվածային արտադրության վրա և դարձնելով մեքենաներ ավելի մատչելի մեծ թվով մարդկանց համար։ Ֆորդը մանրամասն նկարագրում է իր մոտեցումը՝ արդյունավետ արտադրության, ժամանակի ճիշտ կազմակերպման և մեքենաների սերիականացման մեջ։ Նա բացատրում է, թե ինչու է կարևոր լինել համառ, հստակ նպատակների հետ և չվախենալ փորձելուց։ Գիրքը նաև խոսում է նրա գաղափարների մասին՝ աշխատողների շահերի, աշխատավարձի բարձրացման և աշխատանքի կազմակերպման վերաբերյալ, որոնք ժամանակին համարվում էին անսովոր ու նորարարական։ Ֆորդը ցույց է տալիս, որ բիզնեսում հաջողությունը գալիս է ոչ միայն գաղափարներից, այլ նաև ճիշտ համակարգից և կարգապահությունից։ Այս աշխատությունը հետաքրքիր է ոչ միայն ավտոարդյունաբերության պատմությամբ հետաքրքրվողների համար, այլև բոլորի համար, ովքեր ուզում են հասկանան՝ ինչպիսի մտածողություն և սկզբունքներ են անհրաժեշտ մեծ արդյունքների համար։ «Իմ կյանքը. Իմ նվաճումները» գիրքը ոգեշնչող է, քանի որ ցույց է տալիս, որ մեծ հաջողությունը կարող է սկսվել փոքր քայլերից և հաստատակամ աշխատանքից։ Հրատարակիչ - АСТ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-5-17-122082-2

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

Մշակույթ

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է Վենետիկի Սան Լազարո կղզում գործող մխիթարյան միաբանությանը (Mechitaristi di San Lazzaro di Venezia)՝ դիտարկելով այն որպես հայ մշակութային, կրոնական և գիտական ժառանգության պահպանման ու տարածման կարևոր կենտրոն։ Վերլուծության մեջ ընդգծվում է, որ այս միաբանությունը հիմնադրվել է 18-րդ դարում Մխիթար Սեբաստացու կողմից և դարձել է հայագիտության, ձեռագրագիտության և թարգմանական դպրոցի ձևավորման առանցքային օջախներից մեկը Եվրոպայում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Սան Լազարո կղզու գրադարանի և ձեռագրատան դերին, որտեղ պահպանվում են հազարավոր արժեքավոր հայերեն ձեռագրեր, պատմական փաստաթղթեր և տպագիր հին գրքեր, որոնք մեծ նշանակություն ունեն հայ մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Աշխատությունում քննարկվում է նաև մխիթարյանների գիտական գործունեությունը՝ ներառյալ լեզվաբանական ուսումնասիրությունները, բառարանագրությունը, պատմագրությունը և արևմտյան գրականության հայերեն թարգմանությունները, որոնք նպաստել են հայ և եվրոպական մշակույթների փոխհարաբերությունների զարգացմանը։ Միաժամանակ վերլուծվում է միաբանության կրթական և մշակութային առաքելությունը, որի շնորհիվ ձևավորվել է հայ մտավորականության սերունդների լայն ցանց։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ Սան Լազարոյի մխիթարյան կենտրոնը հանդիսանում է եզակի մշակութային միջավայր, որտեղ միավորվում են կրոնական կյանքը, գիտական հետազոտությունը և մշակութային պահպանությունը՝ պահպանելով հայ ինքնության կարևոր շերտերը։

Մաթեմատիկա

Պյութագորասը անտիկ Հունաստանի ամենահայտնի փիլիսոփաներից և մաթեմատիկոսներից մեկն է, որի անունը կապված է ինչպես գիտական, այնպես էլ փիլիսոփայական մտածողության զարգացման հետ։ Նա ծնվել է Սամոս կղզում և երիտասարդ տարիներին ճանապարհորդել է տարբեր երկրներ՝ ուսումնասիրելով Եգիպտոսի և Բաբելոնի գիտական ու կրոնական ուսմունքները, որոնք մեծ ազդեցություն են ունեցել նրա աշխարհայացքի ձևավորման վրա։ Պյութագորասը հիմնադրել է փիլիսոփայական-կրոնական դպրոց, որտեղ ուսմունքը համադրում էր մաթեմատիկան, երաժշտությունը և բարոյական ապրելակերպը՝ ընդգծելով, որ աշխարհը կարելի է հասկանալ թվերի և հարաբերությունների միջոցով։ Նրա ամենահայտնի գիտական ներդրումը Պյութագորասի թեորեմն է, որը կապում է ուղղանկյուն եռանկյան կողմերի երկարությունները և մինչ օրս օգտագործվում է մաթեմատիկայի ու ինժեներական գիտությունների մեջ։ Պյութագորասի փիլիսոփայության մեջ կարևոր դեր ուներ ներդաշնակության գաղափարը, ըստ որի ամբողջ տիեզերքը կառուցված է կարգի և թվային հարաբերությունների վրա, իսկ երաժշտությունը նույնպես արտահայտում է այդ համընդհանուր ներդաշնակությունը։ Նրա հետևորդները վարում էին խիստ կարգապահ կյանք, կարևորում էին հոգու մաքրությունը, ինքնազսպումը և գիտական ուսումնասիրությունը որպես հոգևոր կատարելության ճանապարհ։ Պյութագորասը նաև հավատում էր հոգու վերամարմնավորմանը՝ համարելով, որ հոգին անցնում է տարբեր մարմինների միջով՝ կատարելագործվելու նպատակով։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա փիլիսոփաների, հատկապես Պլատոնի և նեոպլատոնականների վրա՝ ձևավորելով արևմտյան մետաֆիզիկայի և մաթեմատիկական մտածողության հիմքերից մի մասը։

Կենսաբանություն

Ածխաջրերը օրգանական միացություններ են, որոնք հանդիսանում են կենդանի օրգանիզմների համար էներգիայի հիմնական աղբյուրներից մեկը և կարևոր դեր ունեն բջջային կառուցվածքների ձևավորման, նյութափոխանակության և կենսագործունեության կարգավորման գործընթացներում։ Դրանք կազմված են ածխածնից, ջրածնից և թթվածնից, իսկ իրենց անվանումը ստացել են այն պատճառով, որ քիմիական կառուցվածքով նման են ածխածնի և ջրի միացությունների։ Ածխաջրերը լայնորեն տարածված են բնության մեջ և հանդիպում են բույսերի, կենդանիների ու միկրոօրգանիզմների կազմության մեջ։ Բույսերում դրանք առաջանում են ֆոտոսինթեզի արդյունքում, երբ արևի լույսի ազդեցությամբ ածխաթթու գազից և ջրից սինթեզվում է գլյուկոզա։ Ածխաջրերը դասակարգվում են միաշաքարների, երկշաքարների և բազմաշաքարների։ Միաշաքարներից առավել հայտնի են գլյուկոզան և ֆրուկտոզան, որոնք արագ ներծծվում են օրգանիզմում և ապահովում են էներգիա։ Երկշաքարների օրինակ են սախարոզան, կաթնաշաքարը և մալթոզան, որոնք կազմված են երկու միաշաքարներից։ Բազմաշաքարները, ինչպիսիք են օսլան, գլիկոգենը և ցելյուլոզը, ունեն ավելի բարդ կառուցվածք և կարևոր նշանակություն ունեն ինչպես բույսերի, այնպես էլ կենդանիների կյանքում։ Մարդու օրգանիզմում ածխաջրերը կարևոր դեր են խաղում էներգիայի արտադրության մեջ, քանի որ դրանց քայքայման արդյունքում արտադրվում է գլյուկոզա, որն օգտագործվում է բջիջների կողմից։ Գլյուկոզան հատկապես կարևոր է ուղեղի և նյարդային համակարգի աշխատանքի համար։ Ածխաջրերը պարունակվում են հացահատիկային մշակաբույսերում, մրգերում, բանջարեղենում, մեղրում, կաթնամթերքում և բազմաթիվ այլ սննդատեսակներում։ Օրգանիզմում ավելցուկային ածխաջրերը կարող են կուտակվել ճարպի ձևով, ինչը կարող է հանգեցնել առողջական խնդիրների, ուստի կարևոր է պահպանել հավասարակշռված սննդակարգ։ Բացի սննդային նշանակությունից, ածխաջրերը կիրառվում են նաև արդյունաբերության մեջ՝ սննդի, բժշկության, թղթի և տեքստիլի արտադրության ոլորտներում։ Այսպիսով, ածխաջրերը կենսական նշանակություն ունեցող նյութեր են, որոնք ապահովում են օրգանիզմի բնականոն գործունեությունը և մեծ դեր ունեն բնության ու մարդու կյանքի մեջ։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը նվիրված է Կովկասյան գորշ կովերի խաչասերման՝ շվից և հոլշտին ցեղերի հետ ստացված խառնացեղերի տնտեսական օգտակար հատկանիշների գնահատմանը և դրանց բարելավման հնարավորություններին։ Գրքում ներկայացվում են խաչասերման նպատակները, սելեկցիոն մեթոդները և գենետիկական հիմքերը՝ ուղղված կաթնատվության, մսատվության, կերօգտագործման արդյունավետության և կենսունակության բարձրացմանը։ Հեղինակը վերլուծում է տարբեր խառնացեղ խմբերի արտադրողական ցուցանիշները, համեմատում է դրանց աճի, առողջության և վերարտադրողական հատկությունները մաքուր ցեղերի հետ։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում անասնաբուծական տնտեսություններում կիրառվող ընտրության և զուգավորման համակարգերին, ինչպես նաև կերակրման և պահվածքի պայմանների ազդեցությանը արտադրողականության վրա։ Ներկայացվում են նաև սելեկցիոն աշխատանքների բարելավման ուղիներ՝ գենետիկական ընտրության օպտիմալացում, հիբրիդային ուժի (heterosis) առավել արդյունավետ օգտագործում և բուծման ծրագրերի կատարելագործում։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է անասնաբույծների, գյուղատնտեսների, կենդանաբույծ-գենետիկների և գյուղատնտեսական տնտեսությունների ղեկավարների համար՝ նպաստելով խոշոր եղջերավոր անասունների արտադրողականության բարձրացմանը և բուծման արդյունավետ համակարգերի զարգացմանը։