Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1988, Մարտ, թիվ 5)

Կենսաբանություն

Այս ուսումնական նյութը նվիրված է կենսաբանական վիճակագրության հիմունքներին, որը կիրառվում է կենսաբանական, բժշկական և էկոլոգիական տվյալների վերլուծության համար։ Այն օգնում է հասկանալ, թե ինչպես են հավաքվում, մշակվում և մեկնաբանվում փորձարարական տվյալները։ Հիմնական թեմաներն են՝ Վիճակագրության հիմնական հասկացություններ (միջին, դիսպերսիա, շեղում) Նմուշառման մեթոդներ և տվյալների հավաքում Հավանականության հիմունքներ կենսաբանական հետազոտություններում Կոռելյացիա և ռեգրեսիա Հիպոթեզների ստուգում (t-թեստ, χ²-թեստ և այլն) Կենսաբանական փորձերի արդյունքների վերլուծություն Նյութը կարևոր է հատկապես այն ուսանողների և հետազոտողների համար, ովքեր զբաղվում են փորձարարական կենսաբանությամբ և տվյալների գիտական մշակմամբ։

Իրավաբանություն

Ֆինանսական վերլուծություն աշխատությունը տնտեսագիտական և ֆինանսական ուղղվածության ուսումնական գիրք է, որը նվիրված է կազմակերպությունների ֆինանսական վիճակի գնահատման, հաշվետվությունների վերլուծության և կառավարչական որոշումների համար անհրաժեշտ ցուցանիշների մեկնաբանման համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ նախատեսված տնտեսագիտության, ֆինանսների, հաշվապահության և կառավարման ոլորտներում սովորող ուսանողների ու մասնագետների համար, գրքում ներկայացվում են ֆինանսական վերլուծության հիմնական մեթոդները՝ հորիզոնական, ուղղահայաց և համեմատական վերլուծություններ, ինչպես նաև գործակիցային համակարգի կիրառությունը կազմակերպության ֆինանսական կայունության, վճարունակության, շահութաբերության և գործառնական արդյունավետության գնահատման համար, բացատրվում է ֆինանսական հաշվետվությունների՝ հաշվեկշռի, շահույթի և վնասի հաշվետվության, դրամական հոսքերի հաշվետվության վերլուծական նշանակությունը և դրանց փոխկապակցվածությունը, աշխատությունը մանրամասն անդրադառնում է կազմակերպության ֆինանսական առողջության գնահատման ցուցանիշներին՝ իրացվելիություն, պարտքային բեռ, կապիտալի կառուցվածք և ռիսկայնության մակարդակ, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը ռազմավարական որոշումների վրա, ներկայացվում են նաև կանխատեսման և մոդելավորման մոտեցումներ, որոնք թույլ են տալիս գնահատել կազմակերպության ապագա ֆինանսական զարգացումները, գրքում ընդգծվում է ֆինանսական վերլուծության դերը ներդրումային որոշումների, վարկային գնահատման և կառավարչական պլանավորման գործընթացներում, աշխատությունը համադրում է տեսական մեթոդաբանական հիմքերը և գործնական կիրառական օրինակները՝ նպաստելով ֆինանսական տեղեկատվության խորքային վերլուծության և որոշումների կայացման հմտությունների զարգացմանը։

Փիլիսոփայություն

Այս աշխատությունը նվիրված է հասարակության և մշակույթի փոխազդեցության ընթացքում ձևավորվող պարադոքսների ուսումնասիրությանը՝ համակարգային փոխակերպումների պայմաններում։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական և մշակութային փոփոխությունները վերափոխում հասարակական հարաբերությունները, արժեքային համակարգերը և ինստիտուցիոնալ կառուցվածքները՝ առաջացնելով հակասական և հաճախ անսպասելի երևույթներ։ Գրքում ներկայացվում են սոցիոմշակութային գործընթացների տեսական հիմքերը, բացահայտվում են անցումային հասարակություններին բնորոշ մարտահրավերները, ինչպես նաև քննարկվում են գլոբալացման, արդիականացման և սոցիալական վերափոխումների ազդեցությունները անհատի, համայնքների և պետական կառավարման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հասարակական կայունության և փոփոխության միջև առկա փոխկապակցվածությանը, մշակութային ինքնության պահպանման խնդիրներին, նոր արժեքների ձևավորմանը և սոցիալական ադապտացիայի մեխանիզմներին։ Աշխատությունը համադրում է տեսական վերլուծությունն ու գործնական դիտարկումները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով ավելի խորությամբ հասկանալ ժամանակակից հասարակությունների զարգացման օրինաչափությունները, համակարգային ճգնաժամերի և բարեփոխումների հետևանքները, ինչպես նաև սոցիոմշակութային միջավայրում առաջացող հակասությունների բնույթն ու դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիները։ Գիրքը հետաքրքիր և օգտակար աղբյուր է սոցիոլոգների, մշակութաբանների, քաղաքագետների, հետազոտողների, ուսանողների և հասարակական գործընթացներով հետաքրքրվող բոլոր ընթերցողների համար։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է անգլալեզու իրավական դիսկուրսի ճանաչողական կառուցվածքի լեզվաոճական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ամերիկացի իրավաբանների դատական ելույթների նյութի հիման վրա։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել, թե ինչպես են դատական խոսքում լեզվական և ոճական միջոցները մասնակցում իրավական տեղեկատվության ձևավորմանը, կազմակերպմանը և ունկնդրին փոխանցմանը, ինչպես նաև ինչպես են դրանք արտացոլում իրավաբանի մտածողության և փաստարկման ճանաչողական կառուցվածքը։ Ուսումնասիրության կենտրոնում իրավական դիսկուրսն է՝ որպես մասնագիտական հաղորդակցության առանձնահատուկ տեսակ, որտեղ լեզուն միաժամանակ կատարում է տեղեկատվական, փաստարկային, համոզչական, գնահատողական և կարգավորիչ գործառույթներ։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել դատական ելույթների կառուցվածքային կազմակերպումը, թեմատիկ և իմաստային բաղադրիչների հաջորդականությունը, փաստերի ներկայացման եղանակները, պատճառահետևանքային կապերի կառուցումը և իրավական դիրքորոշման հիմնավորման լեզվական միջոցները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն լեզվական միավորներին, որոնց միջոցով իրավաբանները ձևավորում են դատական գործի վերաբերյալ որոշակի մտապատկեր, առանձնացնում կարևոր փաստերը, ուղղորդում լսարանի ուշադրությունը և ձևավորում փաստերի ցանկալի մեկնաբանությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել բառապաշարային, շարահյուսական, ձևաբանական և գերշարահյուսական միջոցները, ինչպես նաև փոխաբերությունները, համեմատությունները, կրկնությունները, հռետորական հարցերը, հակադրությունները, գնահատողական բառապաշարը և այլ ոճական հնարներ։ Դրանց կիրառությունը դիտարկվում է ոչ թե առանձին-առանձին, այլ որպես միասնական ճանաչողական և հաղորդակցական ռազմավարության բաղադրիչ։ Աշխատությունում կարևոր տեղ է հատկացվում փաստարկման գործընթացին, քանի որ դատական խոսքի արդյունավետությունը մեծապես կախված է փաստերի տրամաբանական դասավորությունից, ապացույցների մեկնաբանությունից և հակառակ կողմի դիրքորոշման հերքումից։ Վերլուծվում է, թե ինչպիսի լեզվական կառուցվածքների միջոցով են իրավաբանները ներկայացնում պատճառները, հետևանքները, հավանականությունները, հակասությունները, գնահատականներն ու եզրահանգումները։ Կարևորվում է նաև համոզման ռազմավարությունների ուսումնասիրությունը, որոնց միջոցով դատական խոսքը նպատակ ունի ազդելու ոչ միայն ունկնդրի բանական դատողության, այլև նրա գնահատականների և վերաբերմունքի վրա։ Ամերիկացի իրավաբանների դատական ելույթների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ամերիկյան իրավական հաղորդակցության մշակութային և մասնագիտական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև իրավական խոսքի ձևավորման մեջ հասարակական արժեքների, իրավական նորմերի և հաղորդակցական ավանդույթների ազդեցությունը։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև իրավական տերմինաբանության և ընդհանուր գործածական բառապաշարի փոխհարաբերությանը, քանի որ դատական ելույթներում մասնագիտական ճշգրտությունը հաճախ զուգակցվում է լսարանի համար հասկանալի և ազդեցիկ խոսքի կառուցման անհրաժեշտության հետ։ Առանձին նշանակություն ունի դատական խոսքի երկխոսական բնույթը, քանի որ իրավաբանը մշտապես հաշվի է առնում դատավորի, երդվյալ ատենակալների, հակառակ կողմի և այլ մասնակիցների հնարավոր արձագանքները։ Այդ հանգամանքը պայմանավորում է հարցադրումների, ուղղակի և անուղղակի դիմումների, գնահատականների և կանխատեսվող առարկությունների օգտագործումը։ Աշխատությունը կարող է բացահայտել նաև այն ճանաչողական մոդելները, որոնց միջոցով իրավական տեքստում կառուցվում են իրադարձությունների, անձանց, գործողությունների և իրավական իրավիճակների պատկերացումները։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս իրավական դիսկուրսը դիտարկել ոչ միայն որպես իրավական տեղեկատվության փոխանցման միջոց, այլև որպես իրականության որոշակի մեկնաբանություն և վերակառուցում։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կարևոր լինել իրավական լեզվի ուսումնասիրության, դատական խոսքի արդյունավետության գնահատման, մասնագիտական հաղորդակցության առանձնահատկությունների բացահայտման և օտարալեզու իրավական դիսկուրսի ուսուցման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել լեզվաբաններին, ոճաբաններին, ճանաչողական լեզվաբանության մասնագետներին, իրավաբաններին, թարգմանիչներին, դատական խոսքի հետազոտողներին, ինչպես նաև իրավական անգլերեն ուսումնասիրող ուսանողներին և հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, թե ինչպես են լեզվական և ոճական միջոցները մասնակցում ամերիկյան դատական խոսքի ճանաչողական կազմակերպմանը՝ ապահովելով փաստերի ներկայացումը, իրավական փաստարկների կառուցումը, գնահատականների ձևավորումը և ունկնդրի վրա համոզչական ազդեցության իրականացումը։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է պատանի ֆուտբոլիստների մարզվածության և մարզական վարպետության դինամիկայի ուսումնասիրությանը՝ դրա հետ կապված մորֆոֆունկցիոնալ ցուցանիշների բացահայտման և գնահատման միջոցով։ Հետազոտության կենտրոնում պատանի մարզիկի օրգանիզմի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունների փոփոխություններն են, որոնք ձևավորվում են կանոնավոր մարզումների, ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության և մարզական պատրաստվածության բարձրացման գործընթացում։ Ուսումնասիրվում է մարզական վարպետության զարգացման և օրգանիզմի տարբեր համակարգերի ֆունկցիոնալ հնարավորությունների միջև փոխկապակցվածությունը՝ հաշվի առնելով պատանեկան տարիքի աճի և զարգացման առանձնահատկությունները։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում մարմնի կառուցվածքային ցուցանիշներին, սրտանոթային և շնչառական համակարգերի գործունեությանը, ֆիզիկական աշխատունակությանը, շարժողական կարողություններին և այլ ֆունկցիոնալ բնութագրերին, որոնք կարող են արտացոլել մարզիկի պատրաստվածության մակարդակը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի մարզվածության դինամիկայի գնահատումը, քանի որ պատանի ֆուտբոլիստների դեպքում մարզական արդյունքների փոփոխությունները պայմանավորված են ոչ միայն մարզումների ազդեցությամբ, այլև բնականոն աճի և օրգանիզմի ֆիզիոլոգիական հասունացման գործընթացներով։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել տարբեր մարզական որակների և մորֆոֆունկցիոնալ ցուցանիշների փոփոխությունները՝ բացահայտելու այն բնութագրերը, որոնք առավել սերտորեն կապված են ֆուտբոլային վարպետության ձևավորման հետ։ Քննարկվում է մարզական պատրաստության անհատականացման անհրաժեշտությունը, քանի որ նույն տարիքի մարզիկների ֆիզիկական և ֆունկցիոնալ զարգացման տեմպերը կարող են զգալիորեն տարբերվել։ Այդ պատճառով օբյեկտիվ մորֆոֆունկցիոնալ տվյալների կիրառումը հնարավորություն է տալիս ավելի հիմնավորված գնահատել մարզումների արդյունավետությունը, վերահսկել մարզական ծանրաբեռնվածության ազդեցությունը և համապատասխանեցնել մարզման ծրագիրը մարզիկի զարգացման մակարդակին։ Աշխատության արդյունքները կարող են նշանակություն ունենալ պատանի ֆուտբոլիստների ընտրության, մարզական պատրաստության պլանավորման, մարզման գործընթացի բժշկամանկավարժական վերահսկողության և մարզական արդյունքների կանխատեսման համար։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել սպորտային բժիշկների, ֆիզիոլոգների, մարզիչների, ֆիզիկական դաստիարակության մասնագետների, ֆուտբոլային ակադեմիաների աշխատակիցների, գիտաշխատողների, դասախոսների և համապատասխան մասնագիտություններով ուսանողների համար։ Աշխատանքը կարևորում է պատանի մարզիկի մարզական վարպետության գնահատման համալիր մոտեցումը՝ միավորելով մարզական արդյունքների, ֆիզիկական պատրաստվածության և օրգանիզմի մորֆոֆունկցիոնալ վիճակի ուսումնասիրությունը։

Իրավաբանություն

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բռնությամբ զուգորդված զինվորական հանցագործությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ քրեաիրավական և կրիմինալոգիական տեսանկյուններից։ Այն անդրադառնում է զինվորական ծառայության ընթացքում կատարվող բռնի բնույթի հանցավոր արարքների էությանը, իրավական բնութագրերին, առաջացման պատճառներին և կանխարգելման հիմնախնդիրներին։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են նման հանցագործությունների կազմը, դրանց որակման առանձնահատկությունները, հանցագործություն կատարած անձի բնութագիրը, ինչպես նաև այն սոցիալական, հոգեբանական և կազմակերպական գործոնները, որոնք կարող են նպաստել նման երևույթների առաջացմանը։ Աշխատանքում կարևոր տեղ է հատկացվում զինվորական կարգապահության, ենթակայության հարաբերությունների, զինծառայողների իրավունքների պաշտպանության և զինված ուժերում իրավակարգի պահպանման հարցերին։ Հետազոտությունը ներկայացնում է նաև կանխարգելիչ միջոցների մշակման անհրաժեշտությունը՝ ուղղված զինվորական միջավայրում բռնության նվազեցմանը և իրավական մեխանիզմների կատարելագործմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, հետազոտողների, ուսանողների և զինվորական ոլորտի իրավական խնդիրներով հետաքրքրվող անձանց համար։