Բնակչության պարենային ապահովության տնտեսավիճակագրական գնահատման մեթոդաբանությունը և վերլուծությունը (ՀՀ տվյալներով)

Գրականություն

«Զուր հույսեր» վերնագիրը մատնանշում է հույսերի, սպասումների և իրականության միջև հնարավոր հակասությունների թեման՝ այնպիսի խնդիր, որը հաճախ հանդիպում է գեղարվեստական գրականության մեջ։ Հույսը մարդու ներաշխարհի կարևոր բաղադրիչներից է․ այն կապված է ապագայի ակնկալիքների, անձնական նպատակների, ցանկությունների և կյանքի ընթացքի վերաբերյալ պատկերացումների հետ։ Երբ սպասումները չեն իրականանում, առաջանում են հիասթափության, կորստի, ինքնաճանաչման և կյանքի հանգամանքների վերագնահատման հարցեր, որոնք կարող են դառնալ գրական ստեղծագործության գաղափարական առանցքը։ Այս վերնագրով գիրքը կարելի է դիտարկել որպես մարդկային ապրումների և ակնկալիքների թեմային առնչվող գեղարվեստական երկ, սակայն միայն վերնագրից հնարավոր չէ հաստատել դրա սյուժեի կամ կերպարների առանձնահատկությունները։ 19-րդ դարի հայ գրականության մեջ անձնական զգացմունքների, հասարակական պայմանների և անհատի կյանքի դժվարությունների պատկերումը կարևոր տեղ էր զբաղեցնում՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով խորհելու մարդկային հարաբերությունների և հասարակության մեջ մարդու դիրքի մասին։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ գեղարվեստական գրականության պատմության, ժամանակաշրջանի ընթերցանության մշակույթի և հայերեն տպագիր գրքի զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել գրականագետներին, մատենագետներին և 19-րդ դարի հայ մշակութային կյանքի ուսումնասիրությամբ զբաղվողներին։

Պատմություն

Ազգագրական և մշակութաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայոց տոնական համակարգի էթնոմշակութային առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ավանդական ժառանգության և արդի փոխակերպումների համատեքստում։ Քննության են առնվում ժողովրդական և կրոնական տոների ձևավորման ու պահպանման առանձնահատկությունները, դրանց ծիսական կառուցվածքը, խորհրդանշական բովանդակությունը և հասարակական նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տոներին ուղեկցող սովորույթներին, ծեսերին, հավատալիքներին, ընտանեկան և համայնքային ավանդույթներին, ինչպես նաև դրանց փոխանցմանը սերնդեսերունդ։ Վերլուծվում են տոնական մշակույթի պատմական զարգացման ընթացքում տեղի ունեցած փոփոխությունները և տարբեր ժամանակաշրջանների սոցիալական ու մշակութային պայմանների ազդեցությունը դրանց պահպանման և վերափոխման վրա։ Քննարկվում են ավանդական տոնական տարրերի շարունակականությունը, նոր ձևերի առաջացումը և ժամանակակից հասարակության մեջ դրանց վերաիմաստավորման առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տոնական մշակույթի դերը մշակութային հիշողության, համայնքային կապերի և ազգային մշակութային ժառանգության պահպանման գործընթացներում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ազգագրության, մշակութաբանության, բանահյուսության, կրոնագիտության և հայ ժողովրդական մշակույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Ինֆորմատիկա

В настоящее время значительная все возрастающая доля в мировой энергетике приходится на использование природного газа / Հետազոտված է Իրան-Հայաստան գազամուղի ենթակառուցվածքը, կատարված է գազամուղի ներքին մակերեսի մաքրման գործընթացի ձևայնացումն ու ալգորիթմացումը համաձայն տիպային մաքրող համալիրի աշխատանքի ու պատվիրատուի կողմից հաստատված գազամուղի մաքրման կանոնակարգի / Investigated the Iran-Armenia gas pipeline infrastructure, held a formalization and algorithmization of the inside surface cleaning process in accordance with the approved Customer Rules gas pipeline cleaning Հրատ.՝ Հայաստանի պետական ճարտարագիտական համալսարան (Պոլիտեխնիկ), Երևան, 2012, Սեղմագիր՝ 23 էջ [src=123456789/13793] [dspace.nla.am]

Մանկավարժություն

Գիրքը նվիրված է անգլերեն լեզվի բժշկական ենթալեզվի ուսուցման հաղորդակցական ռազմավարությունների ուսումնասիրությանը՝ որպես մասնագիտական հաղորդակցման արդյունավետության բարձրացման կարևոր միջոց։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են բժշկական անգլերենի լեզվական առանձնահատկությունները, տերմինաբանական համակարգի կառուցվածքը, ինչպես նաև ուսուցման գործընթացում կիրառվող հաղորդակցական մոտեցումները՝ ուղղված ուսանողների խոսքային, լսողական, ընթերցողական և գրավոր հմտությունների զարգացմանը։ Հեղինակը վերլուծում է ինտերակտիվ ուսուցման մեթոդները, իրավիճակային ուսուցման մոդելները, դերային խաղերը, կլինիկական հաղորդակցության սիմուլյացիաները և մասնագիտական տեքստերի հետ աշխատանքի ձևերը՝ ընդգծելով դրանց արդյունավետությունը բժշկական մասնագետների լեզվական պատրաստվածության բարձրացման գործում։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցման ռազմավարությունների ընտրության, ուսանողների հաղորդակցական կարողությունների զարգացման և մասնագիտական միջավայրում լեզվի կիրառման առանձնահատկություններին։ Աշխատությունը համադրում է լեզվաբանական տեսությունը և մեթոդական գործնական փորձը՝ առաջարկելով արդյունավետ մոտեցումներ բժշկական անգլերենի ուսուցման կազմակերպման համար։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, օտար լեզուների դասավանդողների, բժշկական ուսանողների, կլինիկական մասնագետների և կրթական ոլորտի հետազոտողների համար։

Ինֆորմատիկա

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է թվային պատկերներում օբյեկտների հայտնաբերման համակարգերի մշակմանը՝ գենետիկ ծրագրավորման մեթոդների կիրառմամբ։ Աշխատության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել, թե ինչպես կարելի է էվոլյուցիոն հաշվարկների միջոցով ավտոմատ ձևավորել կամ օպտիմալացնել այնպիսի ալգորիթմներ, որոնք կարող են պատկերների մեջ հայտնաբերել, տարբերակել և տեղորոշել նախապես սահմանված օբյեկտներ։ Թվային պատկերների ավտոմատ վերլուծությունը ժամանակակից համակարգչային տեսողության կարևոր ուղղություններից է, քանի որ պատկերային տեղեկատվության ծավալների արագ աճը պահանջում է տվյալների մշակման արդյունավետ և հնարավորինս ինքնաշխատ մեթոդներ։ Այս համատեքստում գենետիկ ծրագրավորումը հետաքրքիր է նրանով, որ հնարավորություն է տալիս որոնման և էվոլյուցիոն ընտրության միջոցով ստանալ խնդրին համապատասխան հաշվարկային կառուցվածքներ՝ առանց ամբողջ ալգորիթմը ձեռքով նախապես սահմանելու։ Ուսումնասիրության տեսական հիմքը կազմում է գենետիկ ծրագրավորման գաղափարը, որի շրջանակում հնարավոր լուծումները ներկայացվում են որպես ծրագրային կամ օպերատորային կառուցվածքներ, իսկ դրանց որակը գնահատվում է համապատասխանության ֆունկցիայի միջոցով։ Էվոլյուցիոն գործընթացի ընթացքում ընտրվում են առավել արդյունավետ լուծումները, կատարվում են խաչասերման և մուտացիայի գործողություններ, և հաջորդ սերունդներում ձևավորվում են ավելի լավ արդյունք ապահովող ծրագրային կառուցվածքներ։ Այս մեխանիզմը թույլ է տալիս խնդրի լուծումը փնտրել ոչ թե մեկ նախապես սահմանված ալգորիթմի շրջանակում, այլ հնարավոր լուծումների ավելի լայն տարածությունում։ Օբյեկտների հայտնաբերման համակարգի մշակման կարևոր փուլերից է թվային պատկերի նախնական մշակումը։ Պատկերի որակը, աղմուկի մակարդակը, լուսավորության տարբերությունները, կոնտրաստը և օբյեկտների չափերի փոփոխությունը կարող են էապես ազդել հայտնաբերման արդյունքի վրա։ Այդ պատճառով համակարգը կարող է ներառել պատկերի բարելավման, աղմուկի նվազեցման, գունային կամ մոխրագույն պատկերների փոխակերպման, եզրերի առանձնացման և այլ նախնական գործողություններ։ Գենետիկ ծրագրավորման միջոցով հնարավոր է ոչ միայն ընտրել արդեն հայտնի պատկերային հատկանիշների համադրություններ, այլև որոնել այնպիսի ֆունկցիոնալ կառուցվածքներ, որոնք տվյալների վրա առավել արդյունավետ են առանձնացնում օբյեկտը ֆոնից։ Կարևոր խնդիր է պատկերից հատկանիշների ստացումը։ Օբյեկտների ճանաչման համար կարող են օգտագործվել ձևի, եզրերի, հյուսվածքի, պայծառության, գույնի կամ տարածական կառուցվածքի վերաբերյալ տարբեր բնութագրիչներ։ Դրանց ճիշտ ընտրությունն ու համադրությունը մեծ ազդեցություն ունեն համակարգի վերջնական արդյունավետության վրա։ Գենետիկ ծրագրավորման առավելություններից մեկն այն է, որ այն կարող է օգտագործվել հատկանիշների ընտրության կամ դրանց փոխակերպման գործընթացի ավտոմատացման համար՝ նվազեցնելով մարդու կողմից նախապես սահմանված կանոնների անհրաժեշտությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր հատվածը կազմում է հայտնաբերման ալգորիթմի կառուցվածքի ձևավորումը։ Գենետիկ ծրագրավորման համակարգում անհրաժեշտ է սահմանել այնպիսի բաղադրիչներ, ինչպիսիք են տերմինալների և ֆունկցիաների բազմությունները, անհատների ներկայացման եղանակը, սկզբնական պոպուլյացիայի ձևավորման սկզբունքը, ընտրության մեխանիզմը, խաչասերման և մուտացիայի օպերատորները և կանգի պայմանները։ Այս պարամետրերի ճիշտ ընտրությունը կարող է էականորեն ազդել որոնման արդյունավետության և ստացվող լուծումների որակի վրա։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի համապատասխանության ֆունկցիան, քանի որ հենց դրա միջոցով է որոշվում, թե որքան լավ է տվյալ գենետիկորեն ձևավորված ծրագիրը լուծում օբյեկտների հայտնաբերման խնդիրը։ Համակարգի գնահատման ժամանակ անհրաժեշտ է հաշվի առնել ոչ միայն հայտնաբերված օբյեկտների քանակը, այլև սխալ հայտնաբերումների և բաց թողնված օբյեկտների հարաբերակցությունը։ Այդ նպատակով կարող են կիրառվել ճշգրտության, ամբողջականության, F1 չափանիշի և այլ գնահատման ցուցանիշներ։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս օբյեկտիվորեն համեմատել տարբեր ալգորիթմներ և պարզել, թե որ պայմաններում է գենետիկ ծրագրավորման վրա հիմնված համակարգը առավել արդյունավետ։ Կարևոր է նաև ուսուցման և փորձարկման տվյալների տարանջատումը։ Եթե համակարգը գնահատվում է այն նույն պատկերների վրա, որոնց հիման վրա ձևավորվել է լուծումը, հնարավոր է ստանալ չափազանց լավ արդյունք, որը չի պահպանվի նոր տվյալների դեպքում։ Հետևաբար ուսումնասիրությունը ենթադրում է համակարգի փորձարկում առանձին տվյալների բազմությունների վրա՝ դրա ընդհանրացման ունակությունը գնահատելու համար։ Սա հատկապես կարևոր է իրական կիրառությունների դեպքում, երբ օբյեկտների տեսքը կարող է փոփոխվել լուսավորության, չափի, դիրքի, շրջման կամ այլ պայմանների հետևանքով։ Ուսումնասիրության մեջ կարող է քննարկվել նաև գենետիկ ծրագրավորման համեմատությունը դասական և ժամանակակից համակարգչային տեսողության մեթոդների հետ։ Դրա առավելություններից կարող են լինել ալգորիթմների ավտոմատ ձևավորումը, ոչ գծային և բարդ հարաբերությունների որոնման հնարավորությունը և կոնկրետ խնդրի համար լուծման հարմարեցումը։ Միաժամանակ մեթոդը կարող է պահանջել զգալի հաշվարկային ռեսուրսներ, երկարատև էվոլյուցիոն որոնում և համապատասխան պարամետրերի մանրակրկիտ ընտրություն։ Այս սահմանափակումների ուսումնասիրությունը կարևոր է համակարգի գործնական կիրառելիությունը գնահատելու համար։ Գործնական մասում համակարգի արդյունավետությունը կարելի է ստուգել տարբեր տեսակի թվային պատկերների վրա՝ ուսումնասիրելով օբյեկտների չափի, դիրքի, ֆոնի բարդության և պատկերի որակի փոփոխությունների ազդեցությունը։ Փորձարկումների արդյունքները հնարավորություն են տալիս բացահայտել մշակված մեթոդի ուժեղ և թույլ կողմերը, որոշել սխալների հիմնական պատճառները և առաջարկել հետագա կատարելագործման ուղղություններ։ Այսպիսի մոտեցումը տեսական ուսումնասիրությունը կապում է իրական պատկերային տվյալների մշակման խնդիրների հետ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է գենետիկ ծրագրավորման և համակարգչային տեսողության հատման կարևոր ուղղություն՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարելի է էվոլյուցիոն հաշվարկների միջոցով կառուցել թվային պատկերներում օբյեկտների հայտնաբերման հարմարվող համակարգեր։ Այն կարող է հետաքրքրել արհեստական բանականությամբ, մեքենայական ուսուցմամբ, համակարգչային տեսողությամբ, էվոլյուցիոն ալգորիթմներով և թվային պատկերների մշակմամբ զբաղվող ուսանողներին, հետազոտողներին և մասնագետներին՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել գենետիկ ծրագրավորման կիրառման սկզբունքների, համակարգի կառուցման փուլերի, արդյունավետության գնահատման և գործնական կիրառության հնարավորությունների մասին։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է գինու արտադրության մեջ հանդիպող միկրոօրգանիզմների հակաբիոտիկառեզիստենտության կենսաքիմիական ասպեկտների ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով միկրոօրգանիզմների դիմադրության ձևավորման, պահպանման և դրսևորման մեխանիզմներին։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել գինու խմորման և հասունացման գործընթացներին մասնակցող միկրոօրգանիզմների, հատկապես խմորասնկերի և տարբեր բակտերիալ խմբերի, փոխազդեցությունները հակամանրէային նյութերի հետ։ Հակաբիոտիկառեզիստենտությունը դիտարկվում է որպես բարդ կենսաբանական երևույթ, որի հիմքում կարող են ընկած լինել բջջային թաղանթի և պատի փոփոխությունները, նյութափոխանակային գործընթացների վերակազմավորումը, դեղանյութերի նկատմամբ թիրախային կառուցվածքների փոփոխությունը և բջջից օտար միացությունների հեռացման մեխանիզմները։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև միկրոօրգանիզմների զգայունության համեմատական գնահատում տարբեր հակամանրէային նյութերի նկատմամբ, աճի և կենսունակության փոփոխությունների դիտարկում և դիմադրության ֆենոտիպային դրսևորումների վերլուծություն։ Կարևոր է գինու արտադրական միջավայրի առանձնահատկությունների դիտարկումը, քանի որ էթանոլի, օրգանական թթուների, ցածր pH-ի, սննդանյութերի սահմանափակության և այլ սթրեսային գործոնների համակցությունը կարող է ազդել միկրոօրգանիզմների ֆիզիոլոգիական վիճակի և հակամանրէային նյութերի նկատմամբ նրանց արձագանքի վրա։ Աշխատանքը կարող է ուսումնասիրել նաև հակաբիոտիկառեզիստենտության հնարավոր տարածման և պահպանման կենսաբանական նշանակությունը՝ հաշվի առնելով սննդային շղթայի և արտադրական միջավայրի մանրէաբանական անվտանգության խնդիրները։ Ստացված արդյունքները կարող են նպաստել գինու արտադրության մանրէաբանական գործընթացների ավելի լավ վերահսկմանը, անցանկալի միկրոօրգանիզմների տարածման կանխարգելմանը և արտադրանքի որակի ու անվտանգության բարձրացմանը։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել սննդի մանրէաբաններին, կենսաքիմիկոսներին, գինեգործության և կենսատեխնոլոգիայի մասնագետներին, մանրէների հակամանրէային դիմադրությունն ուսումնասիրող հետազոտողներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին։