Этнографические экспозиции в контексте формирования современной армянской идентичности

Մաթեմատիկա

Курс аналитической геометрии и линейной алгебры աշխատությունը բարձրագույն մաթեմատիկայի հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը միավորում է անալիտիկ երկրաչափության և գծային հանրահաշվի հիմնական գաղափարները՝ ներկայացնելով վեկտորների, մատրիցների և գծային տարածությունների տեսությունը, այն բացատրում է գծային հավասարումների համակարգերի լուծման մեթոդները, determinant-ների հատկությունները, սեփական արժեքների և սեփական վեկտորների գաղափարը, ինչպես նաև վեկտորային տարածությունների կառուցվածքը և դրանց կիրառությունները երկրաչափական խնդիրներում, գիրքը նաև ընդգրկում է հարթության և տարածության երկրաչափական օբյեկտների վերլուծությունը կոորդինատային մեթոդներով, երկրորդ կարգի կորերի և մակերեսների ուսումնասիրությունը, միաժամանակ ներկայացնելով բազմաթիվ օրինակներ և խնդիրներ, որոնք կապում են հանրահաշվական հաշվարկները երկրաչափական ինտուիցիայի հետ, դարձնելով այն կարևոր հիմք մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի և ինժեներական գիտությունների հետագա ուսումնասիրության համար։

Գրականություն

Այս թեման վերաբերում է 1970-1980-ական թվականների վիպակի զարգացման առանձնահատկություններին, երբ գրականության մեջ նկատելի դարձավ մարդու ներաշխարհի խորքային վերլուծության, սոցիալական իրականության բազմաշերտ արտացոլման և գեղարվեստական մտածողության նոր ձևերի ակտիվացումը։ Այդ շրջանում վիպակը հաճախ հանդես էր գալիս որպես միջանկյալ ժանր՝ համադրելով վեպի լայն պատումային կառուցվածքը և պատմվածքի կենտրոնացվածությունը, ինչը հնարավորություն էր տալիս ավելի խտացված ձևով ներկայացնել ժամանակի սոցիալական, բարոյական և հոգեբանական խնդիրները։ Հեղինակները մեծ ուշադրություն էին դարձնում անհատի և հասարակության հարաբերություններին, ներքին կոնֆլիկտներին, արժեքային ճգնաժամերին և ժամանակի փոփոխվող իրականության ազդեցությանը մարդու վարքագծի վրա։ Գեղարվեստական լեզուն դառնում է ավելի հոգեբանական և խորհրդանշական, հաճախ կիրառվում են ենթատեքստեր, ներքին մենախոսություն և ոչ ուղղակի պատկերումներ, որոնք խորացնում են իմաստային դաշտը։ Այս շրջանի վիպակը նաև արտացոլում է գաղափարական սահմանափակումների պայմաններում ստեղծագործական նոր ուղիներ գտնելու փորձերը՝ ձևավորելով ավելի նուրբ, բազմիմաստ և հաճախ ենթաշերտային գրականություն, որը կարևոր դեր է խաղացել ազգային գրական գործընթացների զարգացման մեջ։

Ինֆորմատիկա

Այս աշխատանքը նվիրված է թվային մեծ ինտեգրալային սխեմաների (VLSI) ավտոմատացված տրամաբանական մոդելավորման առաջադեմ մոտեցումների ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով հետտոպոլոգիական վերլուծության մեթոդներին և դրանց կիրառությանը բարձր բարդության միկրոսխեմաների նախագծման գործընթացում։ Հեղինակը վերլուծում է սխեմաների տրամաբանական ներկայացման ձևերը՝ շեշտադրելով կառուցվածքային տոպոլոգիայից անկախ մոդելավորման մեխանիզմները, որոնք թույլ են տալիս գնահատել համակարգի վարքագիծը անկախ ֆիզիկական կապերի մանրամասներից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ավտոմատացված սինթեզի և վերլուծության ալգորիթմներին, որոնք օգտագործվում են սխալների հայտնաբերման, ազդանշանների տարածման և ժամանակային սահմանափակումների գնահատման համար։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև թվային սխեմաների մոդելավորման ձևական մեթոդները՝ ներառյալ բուլյան ալգեբրան, վիճակային մեքենաների մոդելները և հավանականական մոտեցումները, որոնք հնարավորություն են տալիս բարձր ճշգրտությամբ նկարագրել բարդ ինտեգրալ համակարգերի աշխատանքը։ Ներկայացվում են ծրագրային գործիքների և CAD համակարգերի կիրառման հնարավորությունները՝ նախագծման ավտոմատացման, օպտիմալացման և վավերացման գործընթացներում։

Lեզվաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է անձնական և անդրադարձ դերանունների գործաբանական (պրագմատիկ) կիրառության և արժեքավորման ուսումնասիրությանը ժամանակակից անգլալեզու սոցիալական մեդիայի միջավայրում։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում է, թե ինչպես են դերանունները գործում թվային հաղորդակցության տարբեր ձևերում՝ սոցիալական ցանցերում, բլոգներում, միկրոբլոգներում և մեկնաբանությունների համակարգերում՝ ձևավորելով խոսքային ինքնություն, դիրքորոշում և միջանձնային հարաբերություններ։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում «ես», «դու», «մենք» և անդրադարձ կառուցվածքների գործածությանը ինքնաներկայացման, հուզական արտահայտման, ընդգծման և հաղորդակցական ազդեցության բարձրացման նպատակներով։ Քննարկվում են նաև դերանունների դերը ինտերակտիվության ստեղծման, թվային համայնքներում պատկանելության զգացման ձևավորման և սոցիալական դիրքավորման գործընթացներում։ Վերլուծության հիմքում ընկած են լեզվաբանական պրագմատիկայի, դիսկուրսի վերլուծության և սոցիալ-լեզվաբանության մոտեցումները, որոնք թույլ են տալիս բացահայտել լեզվի գործառական բազմաշերտությունը թվային միջավայրում։ Հետազոտությունը ցույց է տալիս, որ սոցիալական մեդիայում դերանունների ընտրությունը ոչ միայն քերականական, այլև խորապես սոցիալական և իմաստային նշանակություն ունի՝ արտահայտելով խոսողի ինքնությունը, վերաբերմունքը և հաղորդակցական ռազմավարությունները։

Իրավաբանություն

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է անձին ինքնասպանության հասցնելու՝ որպես քրեաիրավական արարքի, իրավական բնույթի և հանցակազմի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել տվյալ արարքի օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ հատկանիշները, դրա քրեաիրավական գնահատման չափանիշները և այլ հարակից իրավախախտումներից տարբերակման խնդիրները։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում է այն իրավական մեխանիզմը, որի միջոցով մեկ անձի ապօրինի վարքագիծը կարող է էական ազդեցություն ունենալ մեկ այլ անձի հոգեբանական վիճակի և որոշումների վրա՝ առաջացնելով ծանր հետևանքներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հանցակազմի օբյեկտիվ կողմին՝ արարքի, անձի նկատմամբ իրականացված ապօրինի ներգործության և դրա հետևանքի միջև պատճառահետևանքային կապի հաստատմանը։ Հետազոտության կարևոր խնդիրներից է նաև սուբյեկտիվ կողմի ուսումնասիրությունը՝ ներառյալ մեղքի ձևը, անձի գիտակցությունը և իր գործողությունների հնարավոր հետևանքների նկատմամբ վերաբերմունքը։ Աշխատանքում կարող են վերլուծվել այնպիսի իրավական հանգամանքներ, ինչպիսիք են սպառնալիքը, հարկադրանքը, դաժան կամ նվաստացուցիչ վերաբերմունքը, երկարատև հոգեբանական ճնշումը և այլ ապօրինի ներգործություններ՝ առանց դրանց մանրամասն կամ վնասակար նկարագրության։ Կարևոր տեղ է հատկացվում տվյալ հանցագործության և հարակից հանցակազմերի սահմանազատմանը, քանի որ ճիշտ իրավական որակումը պահանջում է հաշվի առնել արարքի կոնկրետ հանգամանքները, տուժողի նկատմամբ ներգործության բնույթը, մեղավորի գործողությունները և պատճառահետևանքային կապը։ Իրավահամեմատական տեսանկյունից կարող են ուսումնասիրվել տարբեր երկրների քրեական օրենսդրության մոտեցումները, ինչպես նաև դատական պրակտիկայում կիրառվող չափանիշները։ Համեմատական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու քրեական պատասխանատվության հիմքերի, հանցակազմի կառուցվածքի և իրավական գնահատման տարբերությունները։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է նաև տուժողի իրավունքների և քրեաիրավական պաշտպանության արդյունավետության ուսումնասիրությունը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել օրենսդրական ձևակերպումների հստակեցմանը, իրավակիրառ պրակտիկայի միասնականացմանը և նմանատիպ արարքների ճիշտ քրեաիրավական գնահատմանը։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը նպատակ ունի համակողմանիորեն ներկայացնել անձի նկատմամբ ապօրինի հոգեբանական կամ այլ ներգործության հետևանքով առաջացող ծանր հետևանքների քրեաիրավական գնահատման խնդիրները՝ շեշտադրելով օրինականության, մեղքի անհատականացման և անձի իրավունքների պաշտպանության սկզբունքները։

Բժշկություն

Բժշկագիտական, ստոմատոլոգիական և հանրային առողջապահության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բնակչության ստոմատոլոգիական հիվանդացության գնահատմանը՝ հաշվի առնելով բժշկասոցիալական գործոնները և առաջնային կանխարգելման ծրագրերի արդյունավետությունը։ Քննության են առնվում բերանի խոռոչի և ատամների հիվանդությունների տարածվածության առանձնահատկությունները, դրանց առաջացման հիմնական ռիսկի գործոնները և բնակչության տարբեր տարիքային ու սոցիալական խմբերում ստոմատոլոգիական առողջության վիճակը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ատամների կարիեսի, պարոդոնտի հիվանդությունների և այլ տարածված ստոմատոլոգիական ախտահարումների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց հաճախականության և ինտենսիվության գնահատման ցուցանիշներին։ Վերլուծվում են սոցիալ-տնտեսական պայմանների, բնակչության կրթական մակարդակի, սննդային սովորությունների, բերանի խոռոչի հիգիենայի և ստոմատոլոգիական ծառայությունների հասանելիության հնարավոր ազդեցությունները հիվանդացության կառուցվածքի վրա։ Քննարկվում են առաջնային կանխարգելման հիմնական ուղղությունները, բնակչության ստոմատոլոգիական կրթության, հիգիենիկ հմտությունների ձևավորման և կանխարգելիչ միջոցառումների կազմակերպման առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են համաճարակաբանական հետազոտությունների, ստոմատոլոգիական զննումների, բժշկասոցիալական հարցումների և վիճակագրական վերլուծության մեթոդները՝ հիվանդացության մակարդակի և կանխարգելման ծրագրերի արդյունքների գնահատման նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում Հայաստանի առողջապահական համակարգում ստոմատոլոգիական կանխարգելման կազմակերպման, բնակչության իրազեկվածության բարձրացման և կանխարգելիչ ծառայությունների արդյունավետության կատարելագործման հնարավորություններին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ստոմատոլոգիայի, հանրային առողջապահության, բժշկական համաճարակաբանության, կանխարգելիչ բժշկության և առողջապահության կազմակերպման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։