Этнографические экспозиции в контексте формирования современной армянской идентичности

Политология

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պատմականորեն ձևավորված քաղաքների վերակառուցման և քաղաքաշինական զարգացման գործընթացներում պատմամշակութային հուշարձանների պահպանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են պատմական քաղաքային միջավայրի ձևավորման առանձնահատկությունները, ճարտարապետական ժառանգության պահպանության սկզբունքները և ժամանակակից քաղաքաշինական պահանջների ու մշակութային արժեքների պաշտպանության միջև հավասարակշռության ապահովման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմական շենքերի, ճարտարապետական համալիրների, հուշարձանների և ավանդական քաղաքային կառուցապատման պահպանման, վերականգնման ու ժամանակակից գործառույթներին հարմարեցման խնդիրներին։ Ուսումնասիրվում են քաղաքների վերակառուցման ընթացքում պատմական միջավայրի ամբողջականության պահպանման, նոր կառուցապատման ազդեցության գնահատման, հուշարձանների պահպանական գոտիների սահմանման և քաղաքաշինական նախագծերի մշակման մեթոդաբանական մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում մշակութային ժառանգության պահպանության իրավական և կազմակերպական մեխանիզմներին, պատմաճարտարապետական ուսումնասիրությունների նշանակությանը, ինչպես նաև վերականգնողական աշխատանքների իրականացման սկզբունքներին։ Կարևորվում են պատմական քաղաքների ինքնատիպության, ճարտարապետական դիմագծի և մշակութային շարունակականության պահպանման անհրաժեշտությունը՝ քաղաքային ենթակառուցվածքների արդիականացման և բնակչության ժամանակակից պահանջների բավարարման պայմաններում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ճարտարապետների, քաղաքաշինարարների, հուշարձանների պահպանության մասնագետների, վերականգնողների, մշակութաբանների, պատմաբանների, տեղական ինքնակառավարման մարմինների աշխատակիցների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Литература

Գիրքը ներկայացնում է Վահան Թեքեյանի բանաստեղծական ժառանգությունը՝ ընդգրկելով նրա ստեղծագործությունների ընտրանի, որտեղ կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում հայրենիքի, սիրո, կարոտի և մարդու ներաշխարհի խորքային զգացումները։ Բանաստեղծություններում արտահայտվում է նուրբ քնարականություն և բարձր գեղարվեստական մշակվածություն, որտեղ լեզվական պարզությունն ու պատկերավոր մտածողությունը համադրվում են խոհական խորության հետ։ Հեղինակը հաճախ անդրադառնում է ազգային ինքնության, պատմական հիշողության և մարդու հոգևոր աշխարհի թեմաներին՝ ստեղծելով ստեղծագործություններ, որոնք միաժամանակ անձնական ապրումների և համազգային զգացողությունների արտահայտություն են։ Նրա պոեզիայում առանձնանում է կարոտի և հեռավորության մշտական զգացողությունը, որը դառնում է հայրենասիրական ու գոյաբանական մտորումների հիմք։ Vahan Tekeyan-ի բանաստեղծական աշխարհը համարվում է հայ քնարերգության կարևորագույն էջերից մեկը, որտեղ զգացմունքն ու միտքը միաձուլվում են ներդաշնակ գեղարվեստական ամբողջության մեջ։

Технология

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է GPRS տեխնոլոգիայի հիման վրա կորպորատիվ ցանցի նախագծմանը, մշակմանը և ներդրմանը, որը նախատեսված է հեռավոր օբյեկտների մոնիթորինգի, հեռակառավարման և տվյալների փոխանցման համար։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են բջջային կապի ցանցերի միջոցով տվյալների փոխանցման հնարավորությունները և դրանց կիրառումը կորպորատիվ տեղեկատվական համակարգերում, մասնավորապես՝ այնպիսի ենթակառուցվածքների ստեղծման համար, որտեղ անհրաժեշտ է իրական ժամանակում կամ պարբերականությամբ ստանալ հեռավոր սարքավորումներից տվյալներ և անհրաժեշտության դեպքում իրականացնել դրանց հեռակառավարում։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է ցանցի կառուցվածքի և բաղադրիչների նախագծումը՝ հաշվի առնելով կապի հուսալիությունը, տվյալների փոխանցման արագությունը, հասանելիությունը, անվտանգությունը և համակարգի ընդլայնման հնարավորությունը։ Կարող են ուսումնասիրվել տվյալների հավաքագրման և փոխանցման հանգույցները, սերվերային ենթակառուցվածքը, հեռավոր սարքերի հետ հաղորդակցման մեխանիզմները, օգտվողների հասանելիության կառավարումը և փոխանցվող տեղեկատվության պաշտպանությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մոնիթորինգի և հեռակառավարման համակարգերի ինտեգրմանը, որպեսզի հնարավոր լինի կենտրոնացված կերպով վերահսկել տարբեր տարածքներում տեղակայված սարքավորումների կամ օբյեկտների աշխատանքը և անհրաժեշտության դեպքում հեռակա կարգով փոխել դրանց գործառնական պարամետրերը։ Աշխատանքը կարող է ներառել համակարգի տեխնիկական նախագծում, ծրագրային և ապարատային բաղադրիչների ընտրություն, կապի ալիքների փորձարկում, տվյալների փոխանցման գործընթացների գնահատում և մշակված լուծման գործնական ներդրում։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառվել արդյունաբերական, էներգետիկ, տրանսպորտային, տեխնիկական մոնիթորինգի և այլ ոլորտներում, որտեղ անհրաժեշտ է հեռավոր սարքավորումների նկատմամբ կենտրոնացված վերահսկողություն և տվյալների հուսալի փոխանցում բջջային կապի ենթակառուցվածքի միջոցով։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է քրոնիկական սրտային անբավարարությամբ հիվանդների մոտ սրտի աջ և ձախ փորոքների կառուցվածքային ու ֆունկցիոնալ վերափոխումների համեմատական ուսումնասիրությանը՝ իշեմիկ և իդիոպաթիկ դիլատացիոն կարդիոմիոպաթիաների պայմաններում։ Հետազոտության առանցքում սրտամկանի ռեմոդելավորման առանձնահատկությունների գնահատումն է՝ հաշվի առնելով հիվանդության առաջացման տարբեր պատճառները և դրանց ազդեցությունը սրտի երկու փորոքների վիճակի վրա։ Ռեմոդելավորումը դիտարկվում է որպես սրտի կառուցվածքի, չափերի, ձևի և ֆունկցիոնալ հատկությունների փոփոխությունների համալիր գործընթաց, որը զարգանում է սրտային անբավարարության առաջընթացին զուգընթաց։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ձախ փորոքի կառուցվածքային փոփոխությունների և կծկողական ֆունկցիայի խանգարումների գնահատմանը, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցվածությանը աջ փորոքի վիճակի հետ։ Աջ փորոքի ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի հիվանդության ընդհանուր կլինիկական պատկերի և սրտի տարբեր բաժինների միջև ֆունկցիոնալ փոխազդեցության ըմբռնման համար։ Համեմատական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչ ընդհանրություններ և տարբերություններ կարող են դրսևորվել իշեմիկ ծագման սրտամկանի ախտահարման և անհայտ պատճառագիտությամբ զարգացող դիլատացիոն կարդիոմիոպաթիայի դեպքում։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են գնահատվել սրտի խոռոչների չափերը, պատերի կառուցվածքային փոփոխությունները, փորոքների կծկողական գործունեությունը և սրտի ընդհանուր հեմոդինամիկ վիճակը բնութագրող ցուցանիշները։ Կարևորվում է նաև աջ և ձախ փորոքների փոխկապակցված աշխատանքի գնահատումը, քանի որ մեկ փորոքի կառուցվածքային կամ ֆունկցիոնալ փոփոխությունները կարող են անդրադառնալ մյուսի գործունեության վրա։ Տարբեր խմբերում ստացված տվյալների համադրումը հնարավորություն է տալիս առավել ամբողջական պատկերացում կազմելու քրոնիկական սրտային անբավարարության զարգացման մեխանիզմների և տարբեր պատճառագիտության դեպքում սրտամկանի վերափոխումների բնույթի մասին։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը նպաստում է սրտային անբավարարության պայմաններում երկփորոքային ռեմոդելավորման վերաբերյալ գիտական պատկերացումների խորացմանը և տարբեր տեսակի կարդիոմիոպաթիաների կառուցվածքային ու ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունների համակարգված գնահատմանը։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է տեսողության խանգարում ունեցող ուսանողների ֆիզիկական դաստիարակության բովանդակության, կազմակերպման և մեթոդական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը հատուկ ուսումնական բաժանմունքի պայմաններում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է մշակել կամ հիմնավորել այնպիսի ֆիզիկական դաստիարակության համակարգ, որը հաշվի կառնի տեսողության սահմանափակ հնարավորությունները, ուսանողների անհատական ֆիզիկական վիճակը և շարժողական պատրաստվածության մակարդակը՝ միաժամանակ նպաստելով առողջության պահպանմանը, ֆիզիկական կարողությունների զարգացմանը և սոցիալական հարմարմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են տեսողության տարբեր աստիճանի խանգարումների ազդեցությունը շարժողական ակտիվության, տարածության մեջ կողմնորոշվելու, հավասարակշռության, կոորդինացիայի, արագության, ճկունության և դիմացկունության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆիզիկական վարժությունների ընտրությանը և դրանց հարմարեցմանը սովորողների անհատական հնարավորություններին։ Կարևոր տեղ է հատկացվում դասերի բովանդակության կառուցմանը, վարժությունների կատարման հաջորդականությանը, ծանրաբեռնվածության չափավորմանը և անվտանգության ապահովմանը։ Հատուկ ուսումնական բաժանմունքում ֆիզիկական դաստիարակության գործընթացը կարող է ներառել ընդհանուր զարգացնող, շնչառական, կոորդինացիոն, ուժային, ճկունության և դիմացկունության զարգացման վարժություններ, ինչպես նաև տարածական կողմնորոշմանն ու շարժումների վերահսկմանը նպաստող հատուկ միջոցներ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է դասավանդման մեթոդների հարմարեցումը, քանի որ տեսողության խանգարում ունեցող ուսանողների համար սովորական տեսողական ցուցադրումը կարող է լինել սահմանափակ արդյունավետ։ Այդ պատճառով կարող են կիրառվել բանավոր մանրամասն հրահանգներ, շոշափելի և լսողական ազդանշաններ, անհատական ուղղորդում և վարժությունների աստիճանական յուրացում։ Ուսումնասիրվում է նաև ֆիզիկական ծանրաբեռնվածության անհատականացման խնդիրը՝ հաշվի առնելով ուսանողների առողջական վիճակը, տեսողության խանգարման բնույթը, ֆիզիկական պատրաստվածությունը և նախորդ շարժողական փորձը։ Կարևոր է պարբերաբար գնահատել ֆիզիկական զարգացման և շարժողական կարողությունների դինամիկան՝ համապատասխանաբար փոփոխելով ուսումնական ծրագրի բովանդակությունն ու ծանրաբեռնվածությունը։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև ֆիզիկական դաստիարակության ազդեցությունը ուսանողների ինքնուրույնության, ինքնավստահության, հաղորդակցական ակտիվության և հոգեբանական բարեկեցության վրա։ Ֆիզիկական ակտիվության ճիշտ կազմակերպումը կարող է նպաստել ոչ միայն օրգանիզմի ֆունկցիոնալ հնարավորությունների զարգացմանը, այլև առօրյա կյանքում ինքնուրույն շարժվելու և սոցիալական միջավայրում ավելի ակտիվ ներգրավվելու կարողությունների ամրապնդմանը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են հիմք հանդիսանալ հատուկ ուսումնական բաժանմունքների համար ֆիզիկական դաստիարակության ծրագրերի կատարելագործման, ուսումնական ծանրաբեռնվածության օպտիմալացման և մեթոդական ցուցումների մշակման համար։ Առաջարկվող մոտեցումները կարող են կիրառվել բարձրագույն ուսումնական հաստատություններում՝ տեսողության խանգարում ունեցող ուսանողների ֆիզիկական դաստիարակության գործընթացն առավել անվտանգ, մատչելի և արդյունավետ կազմակերպելու նպատակով։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել ֆիզիկական դաստիարակության մասնագետներին, ադապտիվ ֆիզիկական կուլտուրայի և հատուկ մանկավարժության մասնագետներին, դասախոսներին, վերականգնողական ոլորտի աշխատակիցներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողներին։

Политология

Իշխանությունը հասարակական հարաբերությունների կարևոր երևույթ է, որը արտահայտում է մարդկանց կամ խմբերի հնարավորությունը ազդելու ուրիշների վարքագծի, որոշումների և գործողությունների վրա։ Այն գոյություն ունի ցանկացած կազմակերպված հասարակությունում և հանդիսանում է պետության, կառավարման և սոցիալական կարգի հիմքը։ Իշխանության միջոցով ապահովվում է հասարակական կարգապահությունը, օրենքների իրականացումը և հասարակական գործընթացների կառավարումը։ Իշխանությունը կարող է հիմնվել տարբեր գործոնների վրա՝ ուժի, օրենքի, հեղինակության, ավանդույթի կամ համաձայնության։ Քաղաքագիտության մեջ առանձնացնում են իշխանության մի քանի հիմնական ձևեր։ Նախ՝ քաղաքական իշխանությունը, որը իրականացվում է պետության կողմից և ընդգրկում է օրենսդիր, գործադիր և դատական համակարգերը։ Օրենսդիր իշխանությունը ստեղծում է օրենքներ, գործադիրը իրականացնում է դրանք, իսկ դատականը վերահսկում է օրենքների կատարումը և լուծում իրավական վեճերը։ Երկրորդ՝ տնտեսական իշխանությունը, որը կապված է նյութական ռեսուրսների, արտադրության և հարստության վերահսկման հետ և հաճախ ազդում է հասարակական հարաբերությունների վրա։ Երրորդ՝ սոցիալական իշխանությունը, որը արտահայտվում է հասարակական խմբերի, կազմակերպությունների և ինստիտուտների ազդեցությամբ մարդկանց վարքագծի վրա։ Բացի այդ, առանձնացվում է նաև հոգևոր կամ գաղափարական իշխանությունը, որը ձևավորվում է կրոնի, մշակույթի, կրթության և լրատվամիջոցների միջոցով։ Իշխանությունը կարող է լինել նաև օրինական (լեգիտիմ), երբ այն ճանաչվում և ընդունվում է հասարակության կողմից, կամ ոչ օրինական, երբ այն հիմնված է բռնության կամ պարտադրանքի վրա։ Իշխանության արդյունավետությունը կախված է նրանից, թե որքանով է այն արդար, կայուն և ընդունելի հասարակության համար։ Ժամանակակից պետություններում մեծ նշանակություն ունի իշխանության հավասարակշռությունը և բաժանումը, քանի որ դա կանխում է չարաշահումները և ապահովում ժողովրդավարական կառավարում։