Комплексный подход к диагностике, лечению и прогнозированию в стоматологической имплантологии

Այլ առարկաներ

Այս հրատարակությունը գրականության հանձնարարական ցանկ է՝ նվիրված տիեզերքի կառուցվածքի, առաջացման և էվոլյուցիայի ուսումնասիրությանը։ Այն նախատեսված է ընթերցողին համապատասխան գիտական և ուսումնական գրականության ուղղորդելու համար՝ աստղագիտության և տիեզերագիտության հիմնական թեմաների վերաբերյալ ավելի խորքային գիտելիքներ ձեռք բերելու նպատակով։ Ներկայացվող գրականությունը կարող է ընդգրկել տիեզերքի ընդհանուր կառուցվածքը, գալակտիկաները, աստղերը, մոլորակային համակարգերը, տիեզերական նյութի և ճառագայթման բնույթը, ինչպես նաև տիեզերքի ծագման և զարգացման վերաբերյալ ժամանակակից գիտական պատկերացումները։ Կարևոր թեմաներից են Մեծ պայթյունի տեսությունը, տիեզերքի ընդարձակումը, գալակտիկաների ձևավորումն ու զարգացումը, աստղերի ծնունդը և էվոլյուցիան, սև խոռոչները, մութ նյութը, մութ էներգիան և տիեզերքի հնարավոր ապագան։ Ցանկի հիմնական արժեքն այն է, որ այն կարող է ծառայել որպես կողմնորոշիչ նյութ ուսանողների, դասավանդողների, հետազոտողների և աստղագիտությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ օգնելով ընտրել համապատասխան աղբյուրներ՝ կախված ուսումնասիրվող թեմայից և գիտելիքների մակարդակից։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել ինչպես տիեզերագիտության հիմնարար հասկացություններին ծանոթանալու, այնպես էլ առանձին խնդիրների վերաբերյալ մասնագիտական գրականություն գտնելու համար։ Քանի որ տիեզերքի կառուցվածքի և էվոլյուցիայի ուսումնասիրությունը միավորում է աստղագիտության, ֆիզիկայի և մաթեմատիկայի տարբեր ուղղություններ, առաջարկվող գրականությունը կարող է ընդգրկել ինչպես ընդհանուր և ներածական աշխատություններ, այնպես էլ ավելի մասնագիտացված ուսումնասիրություններ։ Այս առումով ցանկը կարելի է դիտարկել որպես գիտական ընթերցանության կազմակերպման գործնական ուղեցույց, որը հնարավորություն է տալիս համակարգված ձևով խորացնել գիտելիքները տիեզերքի մասին և անցում կատարել հանրամատչելի նյութերից դեպի ավելի մասնագիտական աղբյուրներ։

Հոգեբանություն

Ստեղծագործությունը հոգեբանական և բարոյափիլիսոփայական բնույթի գործ է, որտեղ դժոխքի գաղափարը ներկայացվում է որպես մարդկային մեղքերի, սխալ ընտրությունների և հոգևոր անկման խորհրդանշական արտացոլում։ Պատումը կառուցված է նամակի ձևաչափով, որի միջոցով ընթերցողը ծանոթանում է այնպիսի կերպարի մտքերին ու ապրումներին, որը կանգնած է իր գործած արարքների հետևանքների առջև։ Գործում բարձրացվում են խղճի, պատասխանատվության, ապաշխարության, արդարության և մարդկային կյանքի արժեքի հարցերը՝ ընթերցողին մղելով ինքնավերլուծության և բարոյական ընտրությունների վերաիմաստավորման։ Հեղինակը պատկերավոր և հուզական լեզվով ներկայացնում է ներքին պայքարը, կորուստների գիտակցումը և հոգևոր դատաստանի գաղափարը՝ ստեղծելով խորհելու և զգացմունքային արձագանքի հարուստ միջավայր։ Ստեղծագործությունը հետաքրքիր է հատկապես այն ընթերցողների համար, ովքեր սիրում են բարոյական, հոգեբանական և փիլիսոփայական թեմաներով գրականություն։

Մշակույթ

Այս աշխատանքը նվիրված է Հայկական ՍՍՀ քաղաքային գրադարանների գործունեության ուսումնասիրությանն ու վերլուծությանը՝ 1973 թվականի դրությամբ։ Այն ներկայացնում է խորհրդային ժամանակաշրջանի Հայաստանի քաղաքային գրադարանային համակարգի կազմակերպման, զարգացման և հասարակության մշակութային ու կրթական կյանքում ունեցած դերի վերաբերյալ ընդհանրացված պատկեր։ Հետազոտության առանցքում գրադարանների աշխատանքի հիմնական ուղղություններն են՝ ընթերցողների սպասարկումը, գրքային ֆոնդերի համալրումն ու կազմակերպումը, գրականության տարածումն ու հանրայնացումը, մատենագիտական աշխատանքը, մշակութային և կրթական միջոցառումների անցկացումը, ինչպես նաև բնակչության տարբեր խմբերի ընթերցանության պահանջների բավարարումը։ Աշխատանքում քաղաքային գրադարանը դիտարկվում է որպես ոչ միայն գրականություն տրամադրող հաստատություն, այլև մշակութալուսավորական կարևոր կենտրոն, որի միջոցով բնակչությանը հասանելի են դառնում գիտական, մասնագիտական, հասարակական-քաղաքական և գեղարվեստական գրականության տարբեր տեսակներ։ Ուսումնասիրության մեջ ուշադրություն է դարձվում գրադարանների ֆոնդերի բովանդակությանը, դրանց համալրման աղբյուրներին, գրքերի պահպանմանն ու դասակարգմանը, ինչպես նաև ընթերցողների պահանջներին համապատասխան գրականության ընտրության խնդիրներին։ Կարևորվում է նաև ընթերցողների հետ անհատական և խմբային աշխատանքի կազմակերպումը, քանի որ գրադարանի արդյունավետությունը մեծապես պայմանավորված է ոչ միայն գրքային ֆոնդի ծավալով, այլև այն հանգամանքով, թե որքան արդյունավետ են գրադարանային աշխատողները կարողանում ընթերցողներին ուղղորդել դեպի անհրաժեշտ և օգտակար գրականություն։ Առանձին տեղ է հատկացվում գրքի և ընթերցանության հանրայնացման ձևերին։ Գրադարանային աշխատանքի կարևոր բաղադրիչներից են գրքի ցուցադրությունները, թեմատիկ անկյունները, գրական երեկոները, ընթերցողների հետ հանդիպումները, քննարկումները, բարձրաձայն ընթերցումները, գրքերի տեսությունները և այլ միջոցառումները, որոնց նպատակն է բարձրացնել գրքի նկատմամբ հետաքրքրությունը և ընդլայնել ընթերցողների շրջանակը։ Ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս պատկերացնել, թե ինչպես էին քաղաքային գրադարանները փորձում համադրել ավանդական գրադարանային սպասարկումը մշակութային և հասարակական գործունեության տարբեր ձևերի հետ։ Աշխատանքում կարևոր նշանակություն ունի նաև գրադարանների մեթոդական գործունեության հարցը։ Քաղաքային գրադարանները հանդես էին գալիս ոչ միայն որպես առանձին ընթերցողների սպասարկող հաստատություններ, այլև որպես գրադարանային աշխատանքի կազմակերպման ու կատարելագործման կենտրոններ՝ փորձի փոխանակման, մասնագիտական խորհրդատվության և աշխատանքի նոր ձևերի տարածման միջոցով։ Այս տեսանկյունից վերլուծվում է գրադարանների փոխհամագործակցության, աշխատանքի համակարգման և առաջավոր փորձի ընդհանրացման նշանակությունը։ Ուշադրություն է դարձվում նաև բնակչության տարբեր սոցիալական, մասնագիտական և տարիքային խմբերի գրադարանային սպասարկմանը։ Քաղաքային գրադարանների առջև խնդիր էր դրված բավարարել ինչպես ընդհանուր ընթերցողական հետաքրքրությունները, այնպես էլ աշխատողների, երիտասարդության, ուսանողների, մասնագետների և ինքնակրթությամբ զբաղվող անձանց տեղեկատվական ու կրթական պահանջները։ Այդ նպատակով կարևոր էր գրականության նպատակային ընտրությունը և ընթերցողների հետ տարբերակված աշխատանքի իրականացումը։ 1973 թվականի համատեքստում գրադարանների գործունեությունը դիտարկվում է նաև խորհրդային մշակութային քաղաքականության շրջանակում, երբ գրադարաններին վերագրվում էր բնակչության կրթական և մշակութային մակարդակի բարձրացման, ընթերցանության տարածման և հասարակական գիտելիքների ընդլայնման կարևոր դեր։ Միաժամանակ աշխատանքը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գրադարանային համակարգի առջև կանգնած գործնական խնդիրները՝ կապված գրքային ֆոնդերի համալրման, նյութատեխնիկական պայմանների, ընթերցողների սպասարկման որակի, աշխատակիցների մասնագիտական պատրաստվածության և գրադարանային աշխատանքի արդյունավետության հետ։ Հետազոտությունը արժեքավոր է նաև պատմամշակութային տեսանկյունից, քանի որ քաղաքային գրադարանների գործունեության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ հասկանալու տվյալ ժամանակաշրջանի Հայաստանի քաղաքային մշակութային միջավայրը, ընթերցանության տարածված ձևերը և բնակչության կրթամշակութային պահանջները։ Գրադարանների աշխատանքի ցուցանիշների, կազմակերպական մեթոդների և սպասարկման ձևերի վերլուծությունը կարող է պատկերացում տալ այն մասին, թե ինչպիսի տեղ էր զբաղեցնում գիրքն ու գրադարանը հասարակական կյանքում և ինչ դեր էին դրանք կատարում գիտելիքի տարածման ու ինքնակրթության գործընթացում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է 1973 թվականի դրությամբ Հայկական ՍՍՀ քաղաքային գրադարանների գործունեության բազմակողմանի պատկերը՝ անդրադառնալով դրանց կազմակերպմանը, գրքային ֆոնդերին, ընթերցողների սպասարկմանը, մշակութալուսավորական աշխատանքին և մեթոդական գործունեությանը։ Այն կարող է հետաքրքրել գրադարանագետներին, մատենագետներին, մշակույթի պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին, պատմաբաններին, ինչպես նաև խորհրդային Հայաստանի կրթական, մշակութային և գրադարանային համակարգերի զարգացման պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Պատմություն

Մատենագիտական ցանկը նվիրված է հայերի ցեղասպանության վերաբերյալ գրականության համակարգված ներկայացմանը և կազմված է Մեծ եղեռնի 75-ամյակի առիթով։ Այն ընդգրկում է թեմային վերաբերող տարբեր բնույթի հրատարակություններ՝ պատմագիտական աշխատություններ, մենագրություններ, ժողովածուներ, հոդվածներ, փաստաթղթերի և վկայությունների հրապարակումներ, ինչպես նաև այլ մատենագիտական նյութեր, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել հայ ժողովրդի ողբերգական պատմության այս կարևորագույն էջը։ Նյութերի ընտրությունն ու դասակարգումը նպաստում են ցեղասպանության նախապատմության, իրականացման ընթացքի, հայ բնակչության զանգվածային տեղահանությունների և կոտորածների, մարդկային կորուստների, բռնությունների հետևանքների և միջազգային արձագանքի վերաբերյալ առկա գրականության կողմնորոշմանը։ Ցանկը արժեքավոր է նաև նրանով, որ մեկտեղում է տարբեր ժամանակաշրջաններում և տարբեր հեղինակների կողմից ստեղծված ուսումնասիրություններ՝ հնարավորություն տալով հետազոտողին համեմատել պատմական իրադարձությունների վերաբերյալ տարբեր մոտեցումներ և աղբյուրագիտական նյութեր։ Հրատարակությունը կարող է ծառայել որպես գործնական ուղեցույց գիտական հետազոտությունների, ուսումնական աշխատանքների, գրադարանային որոնումների և Հայոց ցեղասպանության թեմայով հետագա ուսումնասիրությունների համար։ Այն հատկապես օգտակար է պատմաբանների, մատենագետների, գրադարանավարների, ուսանողների, դասախոսների, հետազոտողների և թեմայով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ գրականության բացահայտումը, ընտրությունը և օգտագործումը։ Մատենագիտական բնույթը հրատարակությանը հաղորդում է նաև տեղեկատու նշանակություն՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանում ցեղասպանության ուսումնասիրությանը նվիրված գրականության ծավալի և հիմնական ուղղությունների մասին։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանում բուծվող կիսակոպտաբուրդ և կիսանրբագեղմ ոչխարների արյան ու մաշկի կենսաքիմիական ցուցանիշների համեմատական ուսումնասիրությանը և դրանց՝ կենդանիների ցեղային, տարիքային ու սեռային առանձնահատկությունների հետ ունեցած կապերի բացահայտմանը։ Հետազոտության կենտրոնում սպիտակուցային, ածխաջրային և լիպիդային նյութափոխանակությունը բնութագրող մի շարք ցուցանիշներ են, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատելու տարբեր ցեղատիպերի օրգանիզմում ընթացող նյութափոխանակային գործընթացների առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրվում են արյան ընդհանուր սպիտակուցի և սպիտակուցային ֆրակցիաների հարաբերակցությունները, գլյուկոզի ու լակտատի պարունակությունը և նյութափոխանակային գործընթացներին մասնակցող որոշ ֆերմենտների ակտիվությունը։ Զուգահեռաբար դիտարկվում են մաշկային հյուսվածքի համապատասխան կենսաքիմիական առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով մաշկի անմիջական մասնակցությունը բրդածածկույթի ձևավորման գործընթացներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարիքային և սեռային տարբերություններին՝ պարզելու համար, թե կենդանու զարգացման ընթացքում ինչպես են փոփոխվում ուսումնասիրվող կենսաքիմիական բնութագրերը և որքանով են այդ փոփոխությունները տարբերվում առանձին ցեղային խմբերի միջև։ Կարևորվում է նաև մաշկի ֆոսֆոլիպիդային բաղադրության ուսումնասիրությունը, քանի որ լիպիդային բաղադրիչները նշանակություն ունեն մաշկային հյուսվածքի կառուցվածքային և նյութափոխանակային գործընթացներում։ Հետազոտության մյուս կարևոր ուղղությունը կենսաքիմիական ցուցանիշների և բրդի ֆիզիկատեխնիկական հատկությունների միջև հնարավոր փոխկապակցվածությունների բացահայտումն է։ Այդ համադրումը հնարավորություն է տալիս նյութափոխանակային առանձնահատկությունները դիտարկել ոչ միայն կենդանու ֆիզիոլոգիական վիճակի, այլև բրդային արտադրողականության տեսանկյունից։ Կիսակոպտաբուրդ և կիսանրբագեղմ ոչխարների տվյալների համեմատությունը նպաստում է ցեղային տարբերությունների կենսաբանական հիմքերի ավելի ամբողջական ընկալմանը և հնարավորություն է տալիս գնահատելու նյութափոխանակության որոշ ցուցանիշների նշանակությունը կենդանիների արտադրողական հատկանիշների ձևավորման ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կենդանիների կենսաքիմիայի, ֆիզիոլոգիայի և անասնաբուծության մոտեցումները՝ Հայաստանում բուծվող ոչխարների կենսաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրման և դրանց արտադրողական հատկանիշների գիտական գնահատման նպատակով։

Ֆինանսներ

Աշխատությունը նվիրված է առևտրային բանկերում ֆինանսական ռիսկերի ներքին վերահսկողության համակարգի կազմակերպման, գնահատման և կատարելագործման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում բանկային գործունեությանը բնորոշ հիմնական ֆինանսական ռիսկերը, դրանց առաջացման պատճառները, փոխկապակցվածությունը և բանկի ֆինանսական կայունության վրա հնարավոր ազդեցությունները։ Վերլուծվում են վարկային, իրացվելիության, տոկոսադրույքային, արժութային և շուկայական ռիսկերի բացահայտման, չափման, գնահատման ու վերահսկման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ներքին վերահսկողության համակարգի կառուցվածքին, պատասխանատվության բաշխմանը, ռիսկերի սահմանաչափերի սահմանմանը, վերահսկողական ընթացակարգերի իրականացմանը և կառավարչական որոշումների համար անհրաժեշտ տեղեկատվության ձևավորմանը։ Դիտարկվում են ներքին աուդիտի, ռիսկերի կառավարման ստորաբաժանումների և բանկի կառավարման մարմինների փոխգործակցության առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ֆինանսական ռիսկերի վաղ հայտնաբերման, շարունակական մշտադիտարկման և հնարավոր կորուստների կանխարգելման մեթոդները, ինչպես նաև վերահսկողական գործիքների արդյունավետության գնահատման մոտեցումները։ Կարևորվում են տեղեկատվական համակարգերի և վերլուծական մեթոդների կիրառումը, հաշվետվողականության կատարելագործումը և բանկային գործառնությունների նկատմամբ վերահսկողության ուժեղացումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ներքին վերահսկողության և ռիսկերի կառավարման միջազգային սկզբունքների կիրառման հնարավորություններին՝ հաշվի առնելով առևտրային բանկերի գործունեության առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գործող վերահսկողական համակարգերի հնարավոր թերությունները և ներկայացնելու դրանց կատարելագործման կազմակերպական, մեթոդական ու տնտեսական ուղղությունները։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել բանկային գործի, ֆինանսական կառավարման, ռիսկերի կառավարման և ներքին աուդիտի ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։