Молекулярные взаимодействия химические превращения в водно-сульфоксидных растворах цистеина

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Ռուսական կայսրության պայմաններում հայկական տպագիր մամուլի և պետական գրաքննության փոխհարաբերությունների պատմական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում հայալեզու և հայկական հասարակական-մշակութային միջավայրի հետ կապված պարբերականների, գրքերի ու այլ տպագիր նյութերի հրատարակման նկատմամբ կիրառված վերահսկողության համակարգն է, ինչպես նաև այդ սահմանափակումների ազդեցությունը հայկական մտավոր, գրական և հասարակական կյանքի զարգացման վրա։ Քննվում են կայսերական գրաքննության ինստիտուտների գործունեության ընդհանուր սկզբունքները, հրատարակությունների նախնական կամ հետագա վերահսկողության ձևերը, թույլտվությունների տրամադրման գործընթացները և այն թեմատիկ շրջանակները, որոնք կարող էին պետական մարմինների հատուկ ուշադրության առարկա դառնալ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հայկական մամուլի խմբագիրների, հրատարակիչների, հեղինակների և գրաքննիչ մարմինների միջև հարաբերություններին՝ բացահայտելով, թե վերահսկողական միջավայրն ինչպես էր անդրադառնում հրապարակումների բովանդակության, լեզվի և թեմաների ընտրության վրա։ Ուսումնասիրվում են նաև այն ռազմավարությունները, որոնց միջոցով հրատարակիչներն ու հեղինակները փորձում էին գործել գործող սահմանափակումների պայմաններում՝ պահպանելով հասարակական, կրթական և մշակութային խնդիրների քննարկման հնարավորությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայկական պարբերական մամուլի դերը ազգային մշակույթի, լեզվի, գրականության, կրթության և հասարակական մտքի զարգացման մեջ, ինչի պատճառով գրաքննության պատմությունը դիտարկվում է նաև որպես հայկական մտավոր կյանքի պատմության բաղադրիչ։ Հետազոտության համար կարևոր աղբյուրային նշանակություն կարող են ունենալ գրաքննչական մարմինների փաստաթղթերը, պաշտոնական գրագրությունը, հրատարակությունների թույլտվությունների կամ սահմանափակումների վերաբերյալ նյութերը, խմբագիրների նամակագրությունը և ժամանակաշրջանի մամուլը։ Դրանց համադրումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ինչպես պետական քաղաքականության ընդհանուր սկզբունքները, այնպես էլ առանձին հրատարակությունների շուրջ ձևավորված կոնկրետ իրավիճակները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հայ մամուլի պատմության, գրաքննության ինստիտուտների, հասարակական մտքի և Ռուսական կայսրության վարչական քաղաքականության ուսումնասիրությունը՝ նպաստելով հայկական տպագիր մշակույթի զարգացման պատմական պայմանների և դրա առջև կանգնած սահմանափակումների առավել ամբողջական ըմբռնմանը։

Կենսաբանություն

Կենսաքիմիական և ֆիզիոլոգիական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ՊԲՊ-1 նեյրոպեպտիդի դերի ուսումնասիրությանը ածխաջրաֆոսֆորային փոխանակությանը մասնակցող ֆերմենտների ակտիվության կարգավորման գործընթացներում։ Քննության են առնվում նեյրոպեպտիդների ազդեցության կենսաքիմիական մեխանիզմները, բջջային նյութափոխանակության տարբեր օղակների հետ դրանց փոխազդեցությունը և ֆերմենտային համակարգերի գործունեության կարգավորման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ածխաջրերի փոխակերպման և ֆոսֆորային միացությունների նյութափոխանակության հետ կապված ֆերմենտների ակտիվության փոփոխություններին։ Վերլուծվում են ՊԲՊ-1-ի ազդեցության պայմաններում նյութափոխանակային գործընթացների հնարավոր փոփոխությունները և դրանց կապը բջիջների էներգետիկ ու ֆունկցիոնալ վիճակի հետ։ Քննարկվում են նաև նյարդային և կենսաքիմիական կարգավորման փոխկապակցվածությունը, ֆերմենտային ռեակցիաների ինտենսիվության վերահսկման մեխանիզմները և նեյրոպեպտիդների մասնակցությունը օրգանիզմի նյութափոխանակային հավասարակշռության պահպանմանը։ Հետազոտությունը նպաստում է նեյրոպեպտիդային կարգավորման և ածխաջրաֆոսֆորային փոխանակության կենսաքիմիական հիմքերի առավել ամբողջական ըմբռնմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կենսաքիմիայի, ֆիզիոլոգիայի, նյարդաքիմիայի և մոլեկուլային կենսաբանության ոլորտների հետազոտողների ու համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է XX դարի վերջին տասնամյակում Ադրբեջանում տեղի ունեցած ներքաղաքական գործընթացների պատմաքաղաքական ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով խորհրդային համակարգի ճգնաժամից դեպի անկախ պետականության ձևավորում անցման բարդ և հակասական փուլը։ Հետազոտության կենտրոնում քաղաքական ինստիտուտների, իշխանության կառուցվածքի, հասարակական շարժումների և քաղաքական ուժերի հարաբերությունների փոփոխություններն են։ Ուսումնասիրվում են Խորհրդային Միության վերակառուցման քաղաքականության պայմաններում հասարակական և ազգային շարժումների ակտիվացումը, կենտրոնական իշխանության ազդեցության աստիճանական թուլացումը և հանրապետության քաղաքական դաշտում նոր կազմակերպությունների ու առաջնորդների ի հայտ գալը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում անկախության հռչակմանը հաջորդած պետականաշինության գործընթացներին, նոր քաղաքական և իրավական ինստիտուտների ձևավորմանը, իշխանության համար մրցակցությանը և ղեկավարության փոփոխություններին։ Քննվում է նաև Ղարաբաղյան հակամարտության ազդեցությունը երկրի ներքաղաքական կյանքի վրա՝ այն դիտարկելով իշխանության լեգիտիմության, հասարակական մոբիլիզացիայի, քաղաքական օրակարգի և պետական կառավարման փոփոխությունների համատեքստում։ Հետազոտության մեջ կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել Ադրբեջանի ժողովրդական ճակատի և այլ քաղաքական ուժերի գործունեությունը, ինչպես նաև խորհրդային կուսակցական համակարգից բազմակենտրոն քաղաքական միջավայրի անցման առանձնահատկությունները։ Դիտարկվում են 1990-ականների սկզբի քաղաքական անկայունությունը, իշխանափոխությունները, պետական կառույցների վերակազմավորումը և հետագա տարիներին իշխանական համակարգի կենտրոնացման միտումները։ Առանձին ուշադրություն կարող է հատկացվել սահմանադրական ու ինստիտուցիոնալ փոփոխություններին, կուսակցական համակարգի զարգացմանը, ընտրական գործընթացներին և գործադիր ու օրենսդիր իշխանությունների հարաբերություններին։ Ներքաղաքական զարգացումները դիտարկվում են նաև տնտեսական վերափոխումների, սոցիալական դժվարությունների, պատերազմի հետևանքների և հետխորհրդային տարածաշրջանում ձևավորվող նոր աշխարհաքաղաքական միջավայրի հետ փոխկապակցված։ Ժամանակագրական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս առանձնացնել քաղաքական զարգացման տարբեր փուլերը և հետևել դրանց միջև շարունակականությանն ու փոփոխություններին։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է քաղաքական պատմության, հետխորհրդային փոխակերպումների և պետականաշինության վերլուծության մոտեցումները՝ ներկայացնելով այն գործընթացները, որոնց պայմաններում ձևավորվում և վերափոխվում էր Ադրբեջանի քաղաքական համակարգը դիտարկվող ժամանակաշրջանում։

Տնտեսագիտություն

Աշխատանքը նվիրված է բնակչության կյանքի որակի վերարտադրության կառավարման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Լոռու մարզի սոցիալ-տնտեսական իրավիճակի և զարգացման առանձնահատկությունների հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում այն հարցն է, թե ինչպես կարելի է պետական, տարածաշրջանային և տեղական կառավարման գործիքների միջոցով ապահովել բնակչության կյանքի որակի կայուն պահպանումն ու բարելավումը։ Կյանքի որակը դիտարկվում է որպես բազմաչափ հասկացություն, որը ներառում է ոչ միայն բնակչության եկամուտներն ու նյութական ապահովվածությունը, այլև զբաղվածության հնարավորությունները, առողջապահության և կրթության հասանելիությունը, բնակարանային պայմանները, սոցիալական պաշտպանությունը, շրջակա միջավայրի վիճակը, ենթակառուցվածքների զարգացվածությունը, համայնքային միջավայրը և մարդկանց ընդհանուր սոցիալական բարեկեցությունը։ «Վերարտադրության» գաղափարն այս համատեքստում ենթադրում է կյանքի որակի այնպիսի պայմանների շարունակական ապահովում, որոնց շնորհիվ բնակչությունը կարող է պահպանել և զարգացնել իր տնտեսական, սոցիալական և մարդկային ներուժը։ Լոռու մարզի օրինակով նման ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տարածաշրջանային անհավասարությունների, զբաղվածության սահմանափակ հնարավորությունների, բնակչության արտագաղթի և ժողովրդագրական փոփոխությունների, գյուղական ու քաղաքային բնակավայրերի զարգացման տարբերությունների և սոցիալական ծառայությունների հասանելիության հետ կապված խնդիրները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է կյանքի որակի հիմնական ցուցանիշների համակարգի ձևավորումն ու դրանց դինամիկայի գնահատումը։ Այդպիսի ցուցանիշները կարող են ներառել բնակչության եկամուտների մակարդակը, աղքատության տարածվածությունը, զբաղվածության և գործազրկության ցուցանիշները, կրթական մակարդակը, առողջապահական ծառայությունների հասանելիությունը, կյանքի սպասվող տևողությունը, բնակարանային պայմանները, կոմունալ ծառայությունների հասանելիությունը և շրջակա միջավայրի որակը։ Ցուցանիշների համակցված վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս կյանքի որակը գնահատել ոչ թե մեկ առանձին տնտեսական ցուցանիշով, այլ բնակչության կենսագործունեության տարբեր ոլորտների ամբողջությամբ։ Աշխատանքի շրջանակում կարող է ուսումնասիրվել նաև բնակչության կյանքի որակի վրա տարածաշրջանային տնտեսության կառուցվածքի ազդեցությունը։ Արդյունաբերության, գյուղատնտեսության, ծառայությունների և փոքր ու միջին ձեռնարկատիրության զարգացման մակարդակը ուղղակիորեն անդրադառնում է աշխատատեղերի ստեղծման, եկամուտների ձևավորման և բնակչության սոցիալական կայունության վրա։ Լոռու մարզի համար առանձնահատուկ նշանակություն կարող է ունենալ տեղական տնտեսական ներուժի արդյունավետ օգտագործումը, նոր ներդրումների ներգրավումը, ձեռնարկատիրության խթանումը և համայնքների տնտեսական ակտիվության բարձրացումը։ Միաժամանակ կյանքի որակի բարելավումը չի կարող սահմանափակվել միայն եկամուտների աճով, քանի որ անհրաժեշտ է ապահովել սոցիալական ենթակառուցվածքների և հանրային ծառայությունների համապատասխան մակարդակ։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է տարածքային կառավարման դերի ուսումնասիրությունը։ Կյանքի որակի վերարտադրության արդյունավետ կառավարումը պահանջում է կենտրոնական և տեղական իշխանությունների գործողությունների համակարգում, ռեսուրսների նպատակային բաշխում և մարզի տարբեր համայնքների առանձնահատկություններին համապատասխան քաղաքականությունների մշակում։ Այս տեսանկյունից կարևոր են սոցիալական ծրագրերի հասցեականությունը, համայնքային ենթակառուցվածքների զարգացումը, կրթության և առողջապահության ծառայությունների տարածքային հասանելիության ընդլայնումը և խոցելի խմբերի սոցիալական պաշտպանության կատարելագործումը։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև մարդկային կապիտալի զարգացմանը՝ որպես երկարաժամկետ կյանքի որակի ապահովման առանցքային պայման։ Բնակչության կրթական մակարդակի բարձրացումը, մասնագիտական վերապատրաստումը, երիտասարդների զբաղվածության խթանումը և առողջ ապրելակերպի պայմանների ստեղծումը նպաստում են ոչ միայն ներկա սոցիալական վիճակի բարելավմանը, այլև տարածաշրջանի ապագա տնտեսական ներուժի ձևավորմանը։ Հատուկ նշանակություն ունի նաև ժողովրդագրական գործոնը, քանի որ բնակչության թվաքանակի փոփոխությունները, միգրացիան, տարիքային կառուցվածքը և ծնելիության մակարդակը կարող են էապես ազդել տարածաշրջանի աշխատուժի, սոցիալական ծառայությունների պահանջարկի և տնտեսական զարգացման հնարավորությունների վրա։ Հետազոտության գործնական նշանակությունը կապված է Լոռու մարզի համար կյանքի որակի բարելավման կառավարչական առաջնահերթությունների բացահայտման և տարածաշրջանային քաղաքականության կատարելագործման հետ։ Առաջարկվող մեխանիզմները կարող են ուղղված լինել զբաղվածության ընդլայնմանը, եկամուտների բարձրացմանը, սոցիալական ծառայությունների մատչելիության բարելավմանը, ենթակառուցվածքների զարգացմանը, մարդկային կապիտալի ամրապնդմանը և բնակչության արտահոսքի նվազեցմանը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը բնակչության կյանքի որակը դիտարկում է որպես փոխկապակցված տնտեսական, սոցիալական, ժողովրդագրական և տարածքային գործոնների արդյունք և ուսումնասիրում է այնպիսի կառավարման համակարգի ձևավորման հնարավորությունները, որը կարող է ապահովել Լոռու մարզի բնակչության կենսամակարդակի ոչ միայն ընթացիկ բարելավումը, այլև դրա երկարաժամկետ, կայուն և շարունակական վերարտադրությունը։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ուսանողների, դասախոսների, գիտաշխատողների և մասնագետների համար։ Ցանկում ընդգրկված են մեքենաշինությանը, էլեկտրատեխնիկային, էլեկտրոնիկային, էներգետիկային, շինարարությանը, ավտոմատացման համակարգերին, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին և տեխնիկական այլ ուղղություններին վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են գիտատեխնիկական առաջընթացի ժամանակակից միտումները և ոլորտի զարգացման հիմնական ուղղությունները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական ռեսուրս, որը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է տեխնիկական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական իրազեկվածության բարձրացմանը և գիտատեխնիկական տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։

Գրականություն

Աշխատությունը նվիրված է XX դարի ամերիկահայ անգլիագիր գրողների արձակում ազգային ինքնության թեմայի բազմակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով սփյուռքյան գրականության մեջ ինքնության ձևավորման, պահպանման և վերաիմաստավորման հիմնական մեխանիզմները։ Վերլուծվում են երկլեզվության և մշակութային երկակի պատկանելության պայմաններում ստեղծված գեղարվեստական պատկերները, հիշողության և պատմական փորձառության դերը, ինչպես նաև հայրենիքի և օտար միջավայրի միջև ձևավորված հոգեբանական ու սոցիալական լարվածությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ամերիկյան մշակութային համատեքստում հայ ինքնության արտահայտման ձևերին, ավանդույթի և նորարարության փոխհարաբերությանը, ինչպես նաև լեզվի ընտրության ազդեցությանը գրական ինքնարտահայտման վրա։ Ուսումնասիրությունը դիտարկում է նաև սփյուռքահայ արձակի մեջ ազգային ինքնության բազմաշերտ բնույթը՝ ընդգծելով ինչպես պահպանողական, այնպես էլ փոխակերպվող դրսևորումները։ Գրքում ներկայացված վերլուծությունները հնարավորություն են տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել ամերիկահայ անգլիագիր արձակի զարգացման առանձնահատկությունների և նրա ներդրման մասին համաշխարհային սփյուռքյան գրականության համատեքստում։