Նոր գրքեր : Գյուղատնտեսություն : Ինֆորմացիոն ցանկ (1980, Հուլիս, թիվ 7)

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է անգլերենի և ռուսերենի դարձվածային միավորների տիպաբանական ու զուգադրական ուսումնասիրությանը՝ անգլալեզու գեղարվեստական ստեղծագործությունների և դրանց ռուսերեն թարգմանությունների նյութի հիման վրա։ Հետազոտության կենտրոնում երկու լեզուների դարձվածաբանության կառուցվածքային, իմաստաբանական, ոճական և գործառական առանձնահատկություններն են, ինչպես նաև բնագրում հանդիպող դարձվածքների՝ թարգմանության ընթացքում փոխանցման եղանակները։ Քննության են առնվում դարձվածային միավորների կառուցվածքային տիպերը, բաղադրիչների միջև իմաստային հարաբերությունները, ամբողջական դարձվածային նշանակության ձևավորումը և դրանց արտահայտչական հնարավորությունները գեղարվեստական խոսքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում անգլերեն դարձվածքների և դրանց ռուսերեն համապատասխանությունների միջև լիակատար, մասնակի և համատեքստային համարժեքության հարաբերություններին։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե որ դեպքերում երկու լեզուներում գոյություն ունեն կառուցվածքով և իմաստով մոտ դարձվածային միավորներ, իսկ որ դեպքերում թարգմանիչը ստիպված է կիրառել այլ լեզվական միջոցներ՝ բնագրի իմաստային ու ոճական ազդեցությունը պահպանելու համար։ Դիտարկվում են դարձվածքային համարժեքի ընտրությունը, նկարագրական փոխանցումը, բառային փոխարինումը, կառուցվածքային վերափոխումը և այլ թարգմանական լուծումներ՝ որպես երկու լեզուների տարբեր համակարգերով պայմանավորված երևույթներ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում դարձվածքների ազգային-մշակութային բաղադրիչի ուսումնասիրությունը, քանի որ կայուն արտահայտություններում հաճախ արտացոլվում են տվյալ լեզվակիր հանրության պատմական փորձը, պատկերավոր մտածողությունը և մշակութային առանձնահատկությունները։ Գեղարվեստական տեքստում դարձվածքները դիտարկվում են նաև կերպարների խոսքի անհատականացման, հեղինակային ոճի ձևավորման, հուզական երանգավորման և պատկերավորության ստեղծման միջոցներ։ Բնագրի ու թարգմանության համեմատական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու թարգմանության ընթացքում հնարավոր իմաստային կամ ոճական փոփոխությունները և գնահատելու դրանց ազդեցությունը տեքստի ընդհանուր ընկալման վրա։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է դարձվածաբանության, լեզվաբանական տիպաբանության, զուգադրական լեզվաբանության և թարգմանագիտության մոտեցումները՝ նպաստելով անգլերեն ու ռուսերեն դարձվածային համակարգերի ընդհանրությունների և տարբերությունների, ինչպես նաև գեղարվեստական թարգմանության ընթացքում դրանց փոխհարաբերությունների առավել ամբողջական բացահայտմանը։

Հոգեբանություն

Այս թեման վերաբերում է հատուկ կարիքներ ունեցող երեխաների նկատմամբ ծնողական վերաբերմունքի սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով ընտանիքի դերը երեխայի զարգացման, սոցիալականացման և հուզական կայունության ապահովման գործընթացում։ Ծնողական վերաբերմունքը ձևավորվում է մի շարք գործոնների ազդեցությամբ՝ այդ թվում՝ երեխայի առողջական վիճակը, հաշմանդամության կամ զարգացման առանձնահատկության բնույթը, ընտանիքի սոցիալ-տնտեսական պայմանները, մշակութային պատկերացումները և հոգեբանական պատրաստվածությունը։ Սկզբնական փուլում ծնողները հաճախ անցնում են ուժեղ հուզական ճգնաժամի փուլեր՝ շոկ, մերժում, մեղքի զգացում կամ անհանգստություն, որոնք հետագայում կարող են փոխվել ընդունման և ակտիվ աջակցման դիրքորոշման, եթե ընտանիքը ստանում է համապատասխան հոգեբանական և սոցիալական աջակցություն։ Կարևոր սոցիալ-հոգեբանական առանձնահատկություններից է նաև ծնողական վերաբերմունքի տատանվող բնույթը՝ պաշտպանողականության, գերխնամքի կամ հակառակը՝ հուզական հեռացման դրսևորումներով, որոնք կարող են ազդել երեխայի ինքնագնահատականի և սոցիալական հմտությունների զարգացման վրա։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում է ընտանիքի սոցիալական միջավայրի ազդեցությունը՝ հասարակական վերաբերմունքը, խարանի (ստիգմայի) առկայությունը և աջակցության ծառայությունների հասանելիությունը, որոնք կարող են կամ ուժեղացնել ծնողների դիմակայողականությունը, կամ հակառակը՝ խորացնել հոգեբանական լարվածությունը։ Այս թեմայի ուսումնասիրությունը կարևոր է ներառական կրթության զարգացման, սոցիալական աշխատանքի արդյունավետ կազմակերպման և հոգեբանական աջակցության համակարգերի կատարելագործման համար՝ նպատակ ունենալով բարելավել ինչպես երեխաների, այնպես էլ նրանց ընտանիքների կյանքի որակը։

Բժշկություն

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է փորձարարական պայմաններում առաջացվող գլխուղեղի կեղևի տրավմատիկ վնասման բարդությունների պաթոգենեզում տեղային իմունային, մորֆոլոգիական և մետաբոլիկ փոփոխությունների դերին՝ ընդգծելով նյարդաբիոլոգիայի և նեյրոպաթոլոգիայի փոխկապակցված մեխանիզմները։ Նյութում վերլուծվում է, թե ինչպես են վնասվածքից անմիջապես հետո զարգացող բորբոքային պատասխանները, միկրոգլիայի ակտիվացումը և ցիտոկինային կասկադները նպաստում երկրորդային նեյրոնային վնասմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հյուսվածքային մակարդակում տեղի ունեցող կառուցվածքային փոփոխություններին՝ նեյրոնների դեգեներացիա, սինապտիկ կապերի խանգարում և արյուն-ուղեղային պատնեշի թափանցելիության բարձրացում, որոնք միասին ձևավորում են պաթոլոգիական գործընթացի ընթացքը։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է էներգետիկ մետաբոլիզմի խանգարումները՝ գլյուկոզայի օգտագործման նվազում, օքսիդատիվ սթրեսի աճ և միտոքոնդրիալ դիսֆունկցիա, որոնք խորացնում են նյարդային հյուսվածքի վնասումը։ Միաժամանակ դիտարկվում են հնարավոր նեյրոպրոտեկտիվ ռազմավարությունները, որոնք ուղղված են բորբոքային արձագանքի մոդուլացմանը և հյուսվածքային վերականգնման խթանմանը։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից պատմության համառոտ և համակարգված ներկայացմանը՝ ընթերցողին ծանոթացնելով պատմական իրադարձություններին, քաղաքական փոփոխություններին և հասարակական զարգացումներին, որոնք ձևավորել են ուսումնասիրվող ժամանակաշրջանի աշխարհը։ Պատմական գիտելիքների մատչելի շարադրանքը կարևոր նշանակություն ունի անցյալի իրադարձությունների հաջորդականությունը հասկանալու, տարբեր ժողովուրդների և պետությունների միջև հարաբերությունները ճանաչելու և պատմական գործընթացների պատճառահետևանքային կապերը բացահայտելու համար։ Ժամանակակից պատմության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու պետությունների ձևավորման ու զարգացման ընթացքը, քաղաքական համակարգերի փոփոխությունները, պատերազմների և դիվանագիտական հարաբերությունների ազդեցությունը, ինչպես նաև հասարակական, տնտեսական ու մշակութային կյանքի վերափոխումները։ Համառոտ պատմական աշխատությունները սովորաբար նպատակ ունեն մեծածավալ պատմական նյութը ներկայացնել ընթերցողի համար մատչելի ձևով՝ առանձնացնելով հիմնական իրադարձություններն ու կարևորագույն հանգրվանները։ Այսպիսի մոտեցումը նպաստում է պատմական գիտելիքների համակարգմանը, ժամանակագրական կողմնորոշմանը և պատմական իրողությունների ընդհանուր պատկերի ձևավորմանը։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև հայերեն կրթական գրականության զարգացման տեսանկյունից, քանի որ պատմական գիտելիքների մայրենի լեզվով տարածումը նպաստել է ընթերցողների աշխարհայացքի ընդլայնմանը և պատմական մտածողության ձևավորմանը։ Պատմության ուսուցումը կարևոր դեր ունի հասարակությունների անցյալի, քաղաքական ու մշակութային ժառանգության և տարբեր ժողովուրդների պատմական փորձի ընկալման գործում։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին, ուսուցիչներին, ուսանողներին, պատմաբաններին և հայ հին տպագիր գրականության ուսումնասիրողներին։ Այն արժեքավոր է պատմական կրթության պատմության, հայերենով պատմագիտական գիտելիքների տարածման և ժամանակաշրջանի ուսումնական գրականության ուսումնասիրության համար։ Որպես պատմական հրատարակություն՝ գիրքը նաև հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու այն եղանակներին, որոնցով անցյալի մասին գիտելիքը ներկայացվել և փոխանցվել է հայ ընթերցողին՝ նպաստելով պատմական հիշողության և կրթական մշակույթի ուսումնասիրմանը։

Մենեջմենթ

Այս գիրքը ներկայացնում է մարքեթինգի հիմունքները՝ որպես բիզնեսի կառավարման կարևորագույն ոլորտ, որը ուսումնասիրում է շուկայի, սպառողների և կազմակերպությունների միջև փոխհարաբերությունները։ Այն բացատրում է մարքեթինգային հիմնական հասկացությունները՝ շուկայի սեգմենտավորում, թիրախային լսարանի ընտրություն, դիրքավորում և մարքեթինգային խառնուրդ (4P՝ ապրանք, գին, բաշխում և առաջխաղացում)։ Գրքում մանրամասն քննարկվում է, թե ինչպես են ընկերությունները վերլուծում սպառողների կարիքները, ձևավորում արժեքային առաջարկներ և կառուցում երկարաժամկետ հարաբերություններ հաճախորդների հետ։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև ժամանակակից մարքեթինգի մոտեցումներին՝ թվային մարքեթինգի, բրենդինգի, շուկայի հետազոտության և մրցակցային ռազմավարությունների համատեքստում։ Նյութը համադրվում է գործնական օրինակներով, որոնք օգնում են հասկանալ տեսական գաղափարների կիրառությունը իրական բիզնես միջավայրում։ Այս դասական ձեռնարկը հաճախ կապված է Philip Kotler-ի մարքեթինգային դպրոցի հետ և համարվում է մարքեթինգի ուսուցման ամենատարածված հիմքային աղբյուրներից մեկը։

Ինֆորմատիկա

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է սահմանային պայմանների փոփոխության դեպքում օպտիմալ կառավարման խնդիրներում որակի ֆունկցիոնալի գնահատման ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է վերլուծել, թե ինչպես են կառավարվող համակարգի սահմանային պայմանների փոփոխությունները ազդում օպտիմալ լուծման, համակարգի վարքագծի և որակի ֆունկցիոնալի արժեքի վրա։ Աշխատանքի շրջանակում դիտարկվում են օպտիմալ կառավարման մաթեմատիկական մոդելներ, որոնցում անհրաժեշտ է ընտրել կառավարման այնպիսի ռազմավարություն, որը համակարգի համար ապահովում է նախապես սահմանված չափանիշի լավագույն արժեքը՝ միաժամանակ հաշվի առնելով համակարգի դինամիկան, սահմանափակումները և սահմանային պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում որակի ֆունկցիոնալի կառուցվածքին, դրա փոփոխության գնահատմանը և օպտիմալ կառավարման խնդրի լուծման կայունությանը սահմանային պայմանների փոփոխությունների նկատմամբ։ Հետազոտության ընթացքում կարող են կիրառվել վարիացիոն հաշվի, դիֆերենցիալ հավասարումների, օպտիմալացման և մաթեմատիկական մոդելավորման մեթոդներ՝ ուսումնասիրելու տարբեր պայմաններում օպտիմալ կառավարման լուծումների վարքագիծը։ Աշխատանքը կարևոր է հատկապես այն համակարգերի համար, որոնց սկզբնական կամ սահմանային պայմանները կարող են փոփոխվել և որոնց արդյունավետ կառավարումը պահանջում է արագ ու ճշգրիտ հարմարեցում նոր պայմաններին։ Ստացված արդյունքները կարող են օգտագործվել բարդ դինամիկ համակարգերի կառավարման, տեխնիկական գործընթացների օպտիմալացման, մաթեմատիկական մոդելավորման և որոշումների կայացման խնդիրներում՝ գնահատելով սահմանային պայմանների փոփոխությունների ազդեցությունը համակարգի արդյունավետության և օպտիմալության վրա։