Նոր գրքեր: Տեխնիկա: (Ինֆորմացիոն ցանկ)=Новые книги: Техника: Информационный указатель (1981, Ноябрь, №11)

Գրականություն

Գիրքը ներկայացնում է հայերեն գեղարվեստական գրականության նմուշ՝ պահպանելով իր ժամանակաշրջանի լեզվական և գրական միջավայրի առանձնահատկությունները։ Վերնագրում օգտագործված «լուծի տակ» արտահայտությունը կարող է ունենալ փոխաբերական իմաստ՝ մատնանշելով ճնշման, կախվածության, անազատության կամ ծանր պայմաններում ապրելու վիճակ։ Այդպիսի պատկերավոր արտահայտությունները հաճախ կիրառվել են գրականության մեջ՝ անհատի և հասարակության վիճակը, սոցիալական անհավասարությունը, մարդկային տառապանքը կամ ազատության ձգտումը ներկայացնելու համար։ Ստեղծագործության վերնագիրը հնարավորություն է տալիս այն դիտարկել նաև սոցիալական և հասարակական խնդիրների գեղարվեստական արտացոլման տեսանկյունից, սակայն առանց բովանդակության լրացուցիչ տվյալների հնարավոր չէ հաստատապես որոշել սյուժեն, կերպարները կամ հեղինակի հիմնական գաղափարները։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ գրականության և տպագիր մշակույթի պատմության ուսումնասիրման համար, հատկապես՝ Հյուսիսային Ամերիկայի հայ համայնքներում հայերեն գրքի տարածման համատեքստում։ Հայերեն գրքերի հրատարակումը սփյուռքում նպաստել է լեզվի պահպանմանը, ազգային մշակութային կապերի ամրապնդմանը և գրական ժառանգության շարունակականությանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել հայ գրականության պատմաբաններին, գրքագիտությամբ զբաղվող հետազոտողներին, սփյուռքահայ մշակույթի ուսումնասիրողներին և հայերեն հին հրատարակություններով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Իրավաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է մարդու՝ բարենպաստ, անվտանգ և առողջ շրջակա միջավայրում ապրելու հետ կապված իրավունքների իրավական բնույթի, բովանդակության և պաշտպանության միջազգային մեխանիզմների համալիր ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում շրջակա միջավայրի պահպանության և մարդու իրավունքների պաշտպանության փոխկապակցվածությունն է՝ դիտարկելով, թե բնապահպանական խնդիրներն ինչպես կարող են անդրադառնալ կյանքի, առողջության, մասնավոր և ընտանեկան կյանքի, սեփականության, տեղեկատվության մատչելիության և արդյունավետ իրավական պաշտպանության հետ կապված իրավունքների իրականացման վրա։ Կարևոր տեղ կարող է հատկացվել էկոլոգիական իրավունքների դասակարգմանը՝ տարբերակելով նյութական և ընթացակարգային բաղադրիչները։ Նյութական բաղադրիչը վերաբերում է շրջակա միջավայրի այնպիսի պայմանների ապահովմանը, որոնք համատեղելի են մարդու արժանապատիվ և անվտանգ կենսագործունեության հետ, իսկ ընթացակարգային բաղադրիչը ներառում է բնապահպանական տեղեկատվություն ստանալու, շրջակա միջավայրին վերաբերող որոշումների ընդունմանը մասնակցելու և իրավական պաշտպանության միջոցներից օգտվելու հնարավորությունները։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում է միջազգային իրավունքի դերը համապատասխան չափանիշների ձևավորման գործում՝ ուշադրություն դարձնելով համընդհանուր և տարածաշրջանային իրավական համակարգերի փոխազդեցությանը։ Առանձին նշանակություն ունի միջազգային պայմանագրերի, հռչակագրերի, բնապահպանական համաձայնագրերի, մարդու իրավունքների պաշտպանության մարմինների և միջազգային դատական ու վերահսկողական մեխանիզմների ուսումնասիրությունը։ Իրավական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու պետությունների պարտավորությունների բնույթը՝ ներառյալ շրջակա միջավայրին հասցվող վնասների կանխարգելումը, բնապահպանական ռիսկերի գնահատումը, հանրությանը համապատասխան տեղեկատվության տրամադրումը և արդյունավետ պաշտպանության մեխանիզմների ստեղծումը։ Կարող են քննության առնվել նաև անդրսահմանային բնապահպանական խնդիրները, քանի որ աղտոտումը, կլիմայական փոփոխությունները և բնական ռեսուրսների օգտագործման հետևանքները հաճախ չեն սահմանափակվում մեկ պետության տարածքով և պահանջում են միջազգային համագործակցություն։ Հետազոտության կարևոր ուղղություն է միջազգային չափանիշների և ներպետական իրավակարգավորման փոխհարաբերությունը՝ պարզելու, թե միջազգային պարտավորություններն ինչ մեխանիզմներով են արտացոլվում ազգային օրենսդրության և իրավակիրառ պրակտիկայի մեջ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է մարդու իրավունքների միջազգային իրավունքի և միջազգային բնապահպանական իրավունքի մոտեցումները՝ ներկայացնելով էկոլոգիական իրավունքների պաշտպանության իրավական հիմքերը, դրանց իրականացման երաշխիքները և միջազգային իրավական գործիքակազմի նշանակությունը մարդու ու շրջակա միջավայրի արդյունավետ պաշտպանության համար։

Հոգեբանություն

Հոգեբանական և կազմակերպական հոգեբանության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անձի հոգեբանական տիպերի և աշխատանքային սթրեսի փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը՝ մասնագիտական գործունեության ընթացքում անհատական առանձնահատկությունների և հոգեբանական լարվածության փոխազդեցության համատեքստում։ Քննության են առնվում անձի հոգեբանական տիպաբանությունների տեսական հիմքերը, խառնվածքի, բնավորության, հուզական կայունության և անհատական վարքագծային առանձնահատկությունների նշանակությունը աշխատանքային միջավայրում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր հոգեբանական տիպերին բնորոշ սթրեսային արձագանքներին, հարմարվողականության մեխանիզմներին և մասնագիտական դժվարությունների հաղթահարման անհատական ռազմավարություններին։ Վերլուծվում են աշխատանքային ծանրաբեռնվածության, ժամանակային սահմանափակումների, միջանձնային հարաբերությունների, կազմակերպական պահանջների և մասնագիտական պատասխանատվության հնարավոր ազդեցությունները աշխատակիցների հոգեբանական վիճակի վրա։ Քննարկվում են անձնային առանձնահատկությունների և աշխատանքային սթրեսի մակարդակի միջև վիճակագրական կապերի բացահայտման, հոգեբանական գնահատման և համեմատական վերլուծության մեթոդաբանական մոտեցումները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են սթրեսակայունության, հուզական ինքնակարգավորման, մասնագիտական մոտիվացիայի, աշխատանքային բավարարվածության և հոգեբանական բարեկեցության փոխհարաբերությունները։ Անդրադարձ է կատարվում կազմակերպություններում սթրեսի կանխարգելման, հոգեբանական աջակցության, բարենպաստ աշխատանքային միջավայրի ձևավորման և անհատական տարբերությունները հաշվի առնող կառավարման մոտեցումների նշանակությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել անձի հոգեբանության, աշխատանքի և կազմակերպական հոգեբանության, մասնագիտական սթրեսի ուսումնասիրության, մարդկային ռեսուրսների կառավարման և հոգեբանական խորհրդատվության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է սեյսմիկ ազդեցությունների պայմաններում շերտավոր ռետինամետաղական սեյսմամեկուսիչ հենարանների մեխանիկական վարքագծի, դեֆորմացիոն առանձնահատկությունների և արդյունավետության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են շենքերի և ինժեներական կառույցների սեյսմակայունության բարձրացման ժամանակակից մոտեցումները, հիմքային սեյսմամեկուսացման սկզբունքները և ռետինամետաղական հենարանների դերը երկրաշարժերի հետևանքով առաջացող դինամիկական բեռնվածքների նվազեցման գործընթացում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռետինե և մետաղական շերտերի համատեղ աշխատանքին, դրանց ֆիզիկամեխանիկական հատկություններին, ուղղահայաց և հորիզոնական բեռնվածքների նկատմամբ դիմադրությանը, ինչպես նաև դեֆորմացիաների զարգացման օրինաչափություններին։ Ուսումնասիրվում են հենարանների կոշտության, ճկունության, էներգիայի ցրման ունակության և տատանումների մարման առանձնահատկությունները տարբեր սեյսմիկ ազդեցությունների պայմաններում։ Անդրադարձ է կատարվում նյութերի ոչ գծային վարքագծի, կրկնվող բեռնվածքների, հիստերեզիսային երևույթների և հենարանների կայունության գնահատման խնդիրներին։ Կարևորվում են փորձարարական հետազոտությունների, հաշվարկային մոդելավորման և կառուցվածքային վերլուծության մեթոդների կիրառման հնարավորությունները՝ սեյսմամեկուսիչ համակարգերի աշխատանքը կանխատեսելու և դրանց նախագծային պարամետրերը հիմնավորելու նպատակով։ Դիտարկվում են նաև ռետինամետաղական հենարանների երկրաչափական չափերի, շերտերի հարաբերակցության և նյութական հատկությունների ազդեցությունները դրանց կրողունակության ու շահագործման հուսալիության վրա։ Հետազոտության թեման առանձնահատուկ նշանակություն ունի բարձր սեյսմիկ վտանգավորություն ունեցող տարածաշրջաններում, այդ թվում՝ Հայաստանում, շենքերի և ենթակառուցվածքների անվտանգության բարձրացման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել շինարարական ինժեներների, սեյսմակայուն շինարարության մասնագետների, կոնստրուկտորների, նյութագետների, հետազոտողների և տեխնիկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության պետական արժեթղթերի շուկայի կառավարման համակարգի ուսումնասիրությանը, դրա զարգացման ժամանակակից ուղղություններին և ապագա հեռանկարներին։ Գրքում վերլուծվում են պետական արժեթղթերի շուկայի ձևավորման և գործունեության առանձնահատկությունները, ֆինանսական կառավարման մեխանիզմները, շուկայի մասնակիցների դերը և պետական պարտքի արդյունավետ կառավարման խնդիրները։ Հեղինակը ներկայացնում է շուկայի զարգացման վրա ազդող տնտեսական գործոնները, կարգավորման մոտեցումները, ներդրումային միջավայրի բարելավման հնարավորությունները և միջազգային փորձի կիրառման ուղիները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական արժեթղթերի շուկայի արդյունավետության բարձրացմանը, ֆինանսական կայունության ապահովմանը, ռիսկերի կառավարմանը և երկարաժամկետ զարգացման ռազմավարություններին։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ֆինանսական ոլորտի մասնագետների, բանկային համակարգի աշխատակիցների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, հետազոտողների, դասախոսների և ֆինանսների բնագավառում սովորող ուսանողների համար։

Քաղաքագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և եվրոպական կառույցների միջև համագործակցության զարգացման, անդամակցության արդյունքների և հետագա հեռանկարների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են եվրոպական կառույցների հետ քաղաքական, իրավական, տնտեսական և ինստիտուցիոնալ համագործակցության հիմնական ուղղությունները, անդամակցության ազդեցությունը պետական կառավարման, ժողովրդավարական բարեփոխումների, մարդու իրավունքների պաշտպանության, տնտեսական զարգացման և արտաքին քաղաքականության վրա։ Հեղինակը գնահատում է իրականացված բարեփոխումների արդյունավետությունը, առկա մարտահրավերներն ու հնարավորությունները՝ ներկայացնելով նաև համագործակցության խորացման և եվրոպական ինտեգրման հետագա զարգացման վերաբերյալ վերլուծական եզրակացություններ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել քաղաքագետներին, իրավաբաններին, տնտեսագետներին, պետական կառավարման մասնագետներին և եվրոպական ինտեգրման հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողներին։