Օգտակար նյութերի ժողովածու

Culture

Հրատարակությունը մատենագիտական տեղեկատվական տեղեկատու է, որը ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ մշակույթին և արվեստին վերաբերող տվյալ ժամանակաշրջանի նոր հրատարակություններն ու մասնագիտական գրականությունը։ Այն նախատեսված է մշակութային և արվեստագիտական ոլորտներում լույս տեսնող գրականության համակարգված ներկայացման և անհրաժեշտ աղբյուրների որոնումը հեշտացնելու համար։ Տեղեկատուում ընդգրկված մատենագիտական նյութերը հնարավորություն են տալիս հետևել մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառներում հրատարակվող աշխատություններին, ուսումնասիրություններին, ժողովածուներին, հոդվածներին և այլ նյութերին։ Ներկայացված տեղեկատվությունը կարող է ընդգրկել կերպարվեստի, երաժշտության, թատրոնի, կինոյի, ճարտարապետության, ժողովրդական ստեղծագործության, մշակութային ժառանգության և հարակից ոլորտների վերաբերյալ գրականություն։ Պարբերաբար ներկայացվող մատենագիտական տվյալները հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային և արվեստագիտական ուսումնասիրությունների հիմնական ուղղությունների, նոր հրապարակումների և մասնագիտական հետաքրքրությունների շրջանակի մասին։ Հրատարակությունն ունի նաև պատմական և աղբյուրագիտական նշանակություն, քանի որ դրա միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել խորհրդային Հայաստանի մշակութային կյանքի վերաբերյալ տարբեր տարիներին հրատարակված գրականության կազմն ու թեմատիկ ընդգրկումը։ Այն կարող է օգտակար լինել արվեստաբանների, մշակութաբանների, պատմաբանների, մատենագետների, գրադարանային ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր ուսումնասիրում են Հայաստանի խորհրդային շրջանի մշակույթն ու արվեստը։

Other Subjects

Աշխատությունը նվիրված է Սովետական Միության կոմունիստական կուսակցության 24-րդ համագումարի որոշումների, քաղաքական ծրագրերի և գաղափարական դրույթների լայն հասարակական շրջանակներում տարածման ու լուսաբանման կազմակերպմանը։ Քննարկվում են 1971 թվականին կայացած համագումարի հիմնական քաղաքական և սոցիալ-տնտեսական ուղղությունները, դրանց ներկայացման ձևերը և խորհրդային հասարակության տարբեր խմբերին համապատասխան տեղեկատվություն փոխանցելու մեթոդները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կուսակցական որոշումների հանրայնացման, քաղաքական լուսավորության կազմակերպման և գաղափարախոսական աշխատանքի արդյունավետության բարձրացման հարցերին։ Դիտարկվում են մշակութային և կրթական հաստատությունների, գրադարանների, ակումբների, հասարակական կազմակերպությունների ու զանգվածային լրատվության միջոցների դերը համագումարի նյութերի տարածման գործընթացում։ Հրատարակությունը կարող է ներկայացնել թեմատիկ զրույցների, դասախոսությունների, ընթերցողական քննարկումների, գրքային ցուցահանդեսների և տեղեկատվական միջոցառումների կազմակերպման մեթոդական մոտեցումներ։ Կարևորվում են խորհրդային տնտեսական զարգացման հնգամյա ծրագրի, արդյունաբերության և գյուղատնտեսության առաջադրանքների, աշխատանքի արտադրողականության բարձրացման և բնակչության սոցիալական պայմանների բարելավման վերաբերյալ համագումարի դրույթների լուսաբանման առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում քաղաքական քարոզչության կազմակերպման, գաղափարական նյութերի մատչելի ներկայացման և տարբեր մասնագիտական ու սոցիալական խմբերի հետ տարվող բացատրական աշխատանքների մեթոդներին։ Առանձնացվում են կուսակցական կազմակերպությունների և մշակութային հաստատությունների համագործակցության հնարավորությունները, ինչպես նաև տեղեկատվական նյութերի ընտրության, համակարգման և տարածման սկզբունքները։ Պատմական տեսանկյունից հրատարակությունն արտացոլում է խորհրդային ժամանակաշրջանի քաղաքական հաղորդակցության, հասարակական դաստիարակության և գաղափարախոսական վերահսկողության բնորոշ մոտեցումները։ Այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին կուսակցական համագումարների որոշումները ներկայացվում հանրությանը և ինչ դեր էին կատարում կրթական ու մշակութային հաստատությունները պետական գաղափարախոսության տարածման գործում։ Աշխատությունը կարող է օգտագործվել խորհրդային քաղաքական մշակույթի, քարոզչության պատմության, գրադարանային և մշակութային-լուսավորական գործունեության ուսումնասիրության նպատակներով։ Այն օգտակար է պատմաբանների, քաղաքագետների, մշակութաբանների, գրադարանագիտության մասնագետների և խորհրդային հասարակության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։

Environmental Science

Շրջակա միջավայրի մոնիտորինգը ժամանակակից պայմաններում համարվում է բնապահպանական անվտանգության և կայուն զարգացման ապահովման կարևորագույն գործիքներից մեկը։ Այն իրենից ներկայացնում է շրջակա միջավայրի վիճակի համակարգված դիտարկում, չափում, վերլուծություն և գնահատում, որի նպատակն է հայտնաբերել բնական և մարդածին փոփոխությունները և կանխել հնարավոր էկոլոգիական վտանգները։ Մոնիտորինգի միջոցով վերահսկվում են օդի, ջրի և հողի որակը, աղտոտման մակարդակը, կլիմայական փոփոխությունները, ինչպես նաև կենսաբազմազանության վիճակը։ Ժամանակակից տեխնոլոգիաների զարգացման շնորհիվ մոնիտորինգը իրականացվում է ոչ միայն դաշտային չափումների միջոցով, այլ նաև արբանյակային դիտարկումների, ավտոմատ սենսորային համակարգերի և թվային տվյալների վերլուծության միջոցով, ինչը հնարավորություն է տալիս արագ և ճշգրիտ ստանալ տեղեկատվություն շրջակա միջավայրի մասին։ Շրջակա միջավայրի մոնիտորինգը կարևոր դեր ունի նաև հանրային առողջության պահպանման գործում, քանի որ աղտոտվածության բարձր մակարդակը կարող է հանգեցնել տարբեր հիվանդությունների, այդ թվում՝ շնչառական և քաղցկեղային հիվանդությունների։ Այն նաև օգնում է կանխատեսել բնական աղետները, ինչպիսիք են ջրհեղեղները, սողանքները կամ անտառային հրդեհները, և ժամանակին իրականացնել կանխարգելիչ միջոցառումներ։ Մոնիտորինգի տվյալները օգտագործվում են պետական քաղաքականության մշակման, բնապահպանական օրենքների կատարելագործման և տնտեսական գործունեության կարգավորման համար՝ ապահովելով հավասարակշռություն զարգացման և բնության պահպանության միջև։ Բացի այդ, այն կարևոր դեր ունի միջազգային համագործակցության մեջ, քանի որ բնապահպանական խնդիրները հաճախ ունեն գլոբալ բնույթ և պահանջում են համատեղ լուծումներ։ Շրջակա միջավայրի մոնիտորինգը նաև նպաստում է հասարակության իրազեկվածության բարձրացմանը՝ օգնելով մարդկանց ավելի պատասխանատու վերաբերվել բնությանը և հասկանալ իրենց գործունեության ազդեցությունը էկոհամակարգերի վրա։

Informatics

Մաթեմատիկական և հաշվողական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ոչ ինքնավար դինամիկական համակարգերի մի շարք ինվարիանտների որոշման մեթոդների մշակմանը և համապատասխան հաշվարկային ընթացակարգերի ավտոմատացման հիմնախնդիրներին։ Քննության են առնվում ժամանակից բացահայտ կախվածություն ունեցող դինամիկական համակարգերի մաթեմատիկական նկարագրության առանձնահատկությունները, դրանց վարքը բնութագրող մեծությունները և ինվարիանտների տեսական նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դիֆերենցիալ հավասարումներով ներկայացվող համակարգերի կառուցվածքային հատկություններին, պահպանվող մեծությունների հայտնաբերման հնարավորություններին և մաթեմատիկական վերլուծության համապատասխան մեթոդներին։ Վերլուծվում են ինվարիանտների որոշման անալիտիկ և թվային մոտեցումները, հաշվարկային ալգորիթմների կառուցման սկզբունքները և դրանց կիրառելիության պայմանները տարբեր դասերի ոչ ինքնավար համակարգերի համար։ Քննարկվում են նաև սիմվոլային հաշվարկների, համակարգչային հանրահաշվի և ծրագրային գործիքների օգտագործման հնարավորությունները՝ բարդ մաթեմատիկական գործողությունների ավտոմատացման նպատակով։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են հաշվարկային ընթացակարգերի ճշգրտության, կայունության, արդյունավետության և ալգորիթմական բարդության գնահատման հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում մշակվող մեթոդների հնարավոր կիրառություններին դինամիկական համակարգերի որակական վերլուծության, մաթեմատիկական մոդելավորման, կառավարման տեսության և ֆիզիկական գործընթացների հետազոտության բնագավառներում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կիրառական մաթեմատիկայի, դիֆերենցիալ հավասարումների, դինամիկական համակարգերի տեսության, հաշվողական մաթեմատիկայի և գիտական ծրագրավորման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության (ԼՂՀ) հարկային ռազմավարության ձևավորման և իրականացման խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով հարկային համակարգի դերը պետական եկամուտների ապահովման, տնտեսական զարգացման խթանման և ֆինանսական կայունության պահպանման գործում։ Հեղինակը վերլուծում է հարկային քաղաքականության հիմնական ուղղությունները՝ ուղղակի և անուղղակի հարկերի կառուցվածքը, հարկային բեռի բաշխումը և հարկային վարչարարության արդյունավետությունը։ Գրքում դիտարկվում են հարկային ռազմավարության ձևավորման վրա ազդող գործոնները՝ տնտեսության կառուցվածք, արտադրողականություն, ներդրումային միջավայր և սոցիալ-տնտեսական պայմաններ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հարկային օրենսդրության կատարելագործման, հարկային արտոնությունների կիրառման և հարկային կարգապահության բարձրացման հարցերին։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև միջազգային փորձը՝ փոքր և զարգացող տնտեսություններում կիրառվող հարկային մոդելների համեմատական վերլուծությամբ։ Աշխատությունը ընդգծում է արդյունավետ հարկային ռազմավարության նշանակությունը տնտեսական աճի խթանման և պետական ֆինանսների կայունացման գործում։ Այն օգտակար է տնտեսագետների, ֆինանսիստների և պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների համար։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում զբաղվածության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը՝ աշխատանքի շուկայի, սոցիալ-տնտեսական զարգացման և բնակչության բարեկեցության համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում զբաղվածության մակարդակի վրա ազդող հիմնական գործոններն են, աշխատաշուկայի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, աշխատուժի առաջարկի և պահանջարկի անհամապատասխանությունը, գործազրկության պատճառները, աշխատատեղերի որակն ու հասանելիությունը և մարդկային կապիտալի արդյունավետ օգտագործման խնդիրները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս զբաղվածությունը դիտարկել ոչ միայն որպես տնտեսական ցուցանիշ, այլև որպես սոցիալական կարևորագույն գործընթաց, որն անմիջականորեն կապված է բնակչության եկամուտների, կենսամակարդակի, սոցիալական կայունության և երկրի տնտեսական ներուժի իրացման հետ։ Աշխատանքում կարող են վերլուծվել Հայաստանի աշխատաշուկայի զարգացման հիմնական միտումները, զբաղվածության ոլորտային և տարածքային տարբերությունները, աշխատանք փնտրողների և գործատուների պահանջների միջև առկա անհամապատասխանությունները, ինչպես նաև երիտասարդների, կանանց և այլ սոցիալական խմբերի զբաղվածության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մասնագիտական հմտությունների և աշխատաշուկայի պահանջների համապատասխանությանը, քանի որ կրթական համակարգի և տնտեսության իրական պահանջների միջև անհամապատասխանությունը կարող է սահմանափակել աշխատուժի արդյունավետ ներգրավումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև ոչ ֆորմալ զբաղվածության, աշխատանքային միգրացիայի, աշխատուժի տարածքային շարժունակության, նոր աշխատատեղերի ստեղծման և աշխատանքի արտադրողականության բարձրացման խնդիրներին։ Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում զբաղվածության քաղաքականության արդյունավետությունը դիտարկվում է պետական կարգավորման, մասնավոր հատվածի զարգացման, կրթության և մասնագիտական վերապատրաստման, ձեռնարկատիրության խթանման և աշխատաշուկայի ենթակառուցվածքների կատարելագործման փոխկապակցվածության շրջանակում։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչը զբաղվածության հիմնախնդիրների լուծման հնարավոր ուղղությունների ներկայացումն է։ Այդ ուղղությունների շարքում կարող են դիտարկվել աշխատաշուկայի պահանջարկին համապատասխան մասնագիտական կրթության և վերապատրաստման զարգացումը, նոր և որակյալ աշխատատեղերի ստեղծման խթանումը, փոքր ու միջին ձեռնարկատիրության աջակցությունը, զբաղվածության տարածքային անհամաչափությունների նվազեցումը, աշխատանք փնտրողների և գործատուների միջև արդյունավետ միջնորդության զարգացումը և սոցիալական աջակցության նպատակային քաղաքականության կատարելագործումը։ Հետազոտության գործնական նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ զբաղվածության խնդիրների համակարգային ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել աշխատանքի շուկայի արդյունավետության բարձրացմանը և սոցիալ-տնտեսական քաղաքականության ավելի նպատակային մշակմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, սոցիալական քաղաքականության և աշխատանքի շուկայի մասնագետներին, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչներին, ուսանողներին և հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետությունում զբաղվածության ոլորտի հիմնական մարտահրավերները՝ փորձելով բացահայտել դրանց պատճառները և առաջարկել տնտեսական ու սոցիալական քաղաքականության այնպիսի ուղղություններ, որոնք կարող են նպաստել կայուն զբաղվածության, աշխատուժի արդյունավետ օգտագործման և բնակչության կենսամակարդակի բարելավմանը։