Որոշ բնածին և տեխնոգեն աղետների մոդելավորումը և կանխատեսումը

Culture

Հրատարակությունը նվիրված է Կոշավանքին՝ Հայաստանի պատմական և հոգևոր մշակութային ժառանգության կարևոր հուշարձաններից մեկին։ Այն ներկայացնում է վանական համալիրի պատմական, ճարտարապետական և մշակութային նշանակությունը՝ ուշադրություն դարձնելով հուշարձանի տեղին հայ միջնադարյան հոգևոր կյանքի և ճարտարապետական ավանդույթների համատեքստում։ Կոշավանքի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու հայկական վանական համալիրների կառուցվածքային առանձնահատկություններին, եկեղեցաշինության ավանդույթներին, շինարարական արվեստին և կրոնական կառույցների դերին պատմական բնակավայրերի կյանքում։ Հրատարակության թեմատիկ շրջանակը կարևոր է նաև վանքի՝ որպես հոգևոր կենտրոնի, պատմական միջավայրի և մշակութային հիշողության կրողի ընկալման տեսանկյունից։ Ճարտարապետական հուշարձանների ուսումնասիրությունը նպաստում է դրանց կառուցվածքի, գեղարվեստական ձևավորման, շինանյութերի և պահպանված պատմական հետքերի ճանաչմանը։ Կոշավանքի վերաբերյալ նյութերը կարող են հետաքրքրել հայկական միջնադարյան ճարտարապետությամբ, եկեղեցական պատմությամբ և պատմամշակութային հուշարձանների պահպանությամբ զբաղվող մասնագետներին։ Հրատարակությունն արժեքավոր է նաև ուսանողների, զբոսաշրջության ոլորտի ներկայացուցիչների և Հայաստանի պատմական ու հոգևոր ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն նպաստում է հայկական վանական մշակույթի ճանաչմանը, հուշարձանի պատմական նշանակության արժևորմանն ու մշակութային ժառանգության պահպանության կարևորության գիտակցմանը։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է մաշակայուն բետոնե ծածկույթների ստացման տեխնոլոգիական և նյութագիտական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ հիմնված մոդիֆիկացված ցեմենտային կոմպոզիցիաների կիրառության վրա։ Գրքում մանրամասն ներկայացվում են բետոնի կառուցվածքի ձևավորման գործընթացները, կապակցող նյութերի մոդիֆիկացիայի մեթոդները և հավելանյութերի ազդեցությունը վերջնական նյութի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է մաշակայունության բարձրացման ուղիները՝ ներառյալ հանքային և քիմիական հավելումների կիրառումը, ջր-ցեմենտ հարաբերակցության օպտիմալացումը, ինչպես նաև կարծրացման ռեժիմների կարգավորումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միկրոկառուցվածքային փոփոխություններին, ծակոտկենության նվազեցմանը, ամրության և դիմացկունության բարձրացման մեխանիզմներին՝ տարբեր շահագործման պայմաններում։ Աշխատությունում ներկայացվում են նաև արդյունաբերական և ինժեներական կիրառությունների օրինակներ՝ ճանապարհաշինություն, արդյունաբերական հատակներ և ենթակառուցվածքային օբյեկտներ, որտեղ մաշակայուն բետոնները ունեն առանձնահատուկ նշանակություն։ Քննարկվում են նաև արտադրության տեխնոլոգիական լուծումները, տնտեսական արդյունավետությունը և նյութերի երկարաժամկետ շահագործման առավելությունները։ Գիրքը նախատեսված է շինարարական ինժեներների, նյութագիտության մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար, ովքեր զբաղվում են նոր սերնդի բետոնային կոմպոզիցիաների մշակմամբ և կիրառական տեխնոլոգիաներով։

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է ամպային հաշվարկային միջավայրերում տեղեկատվական անվտանգության մակարդակի բարձրացմանը և տվյալների, ծրագրային ծառայությունների ու օգտատերերի փոխգործակցության պաշտպանության լրացուցիչ միջոցների մշակմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ամպային ենթակառուցվածքների օգտագործման ընթացքում առաջացող անվտանգության ռիսկերն են՝ կապված տվյալների գաղտնիության, ամբողջականության և հասանելիության ապահովման, օգտատերերի նույնականացման, մուտքի իրավասությունների կառավարման և տեղեկատվական ռեսուրսների նկատմամբ չարտոնված գործողությունների կանխարգելման հետ։ Քննվում են ամպային ծառայությունների տարբեր կազմակերպական մոդելներում անվտանգության ապահովման առանձնահատկությունները և ծառայություն տրամադրողի ու օգտագործողի միջև պատասխանատվության բաշխման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում նույնականացման և վավերացման մեխանիզմների կատարելագործմանը, իրավասությունների սահմանափակման սկզբունքներին, տվյալների փոխանցման ու պահպանման պաշտպանության միջոցներին, ինչպես նաև համակարգային իրադարձությունների վերահսկման և անվտանգության խախտումների ժամանակին հայտնաբերման հնարավորություններին։ Դիտարկվում է բազմամակարդակ պաշտպանության գաղափարը, որի դեպքում անվտանգության առանձին մեխանիզմները գործում են փոխկապակցված՝ նվազեցնելով մեկ պաշտպանության շերտի խոցելիության հետևանքով ամբողջ համակարգի վտանգման հավանականությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում ամպային միջավայրերի առանձնահատկություններից բխող խնդիրների ուսումնասիրությունը՝ ընդհանուր հաշվարկային ռեսուրսների օգտագործում, հեռավար հասանելիություն, վիրտուալացում, տվյալների բաշխված պահպանում և ծառայությունների դինամիկ տրամադրում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են գնահատվել նաև անվտանգության քաղաքականությունների ավտոմատացման, գործողությունների գրանցման, պահուստավորման, վերականգնման և ռիսկերի կառավարման մեխանիզմները։ Լրացուցիչ պաշտպանության միջոցների մշակման ժամանակ կարևորվում է ոչ միայն դրանց անվտանգության արդյունավետությունը, այլև համակարգի արտադրողականության, օգտագործման հարմարավետության և կառավարման բարդության վրա ունեցած ազդեցությունը։ Աշխատանքը կարող է ներառել առաջարկվող մեխանիզմների մոդելավորում և փորձարարական գնահատում՝ դրանց կիրառելիությունն ու արդյունավետությունը պարզելու նպատակով։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է ամպային հաշվարկների, կիբեռանվտանգության, տեղեկատվության պաշտպանության և հասանելիության կառավարման մոտեցումները՝ ուղղված ամպային ծառայությունների առավել հուսալի և վերահսկելի օգտագործման պայմանների ձևավորմանը։

Literature

«Թափառական հրեա» անվանումը կապված է եվրոպական գրականության մեջ տարածված ավանդության հետ, որի կենտրոնական կերպարը դատապարտված է անվերջ թափառելու և չի կարողանում հանգրվան գտնել։ Այս խորհրդանշական պատկերը տարբեր ժամանակներում օգտագործվել է մարդկային ճակատագրի, տառապանքի, պատժի, ապաշխարության, հավատի և փրկության գաղափարներն արտահայտելու համար։ Թափառականության մոտիվը գեղարվեստական պատումում հնարավորություն է տալիս անդրադառնալու նաև օտարության, մենության, հասարակական անարդարության և մարդու՝ սեփական անցյալի հետ ունեցած հարաբերությունների հարցերին։ Եվրոպական գրականության մեջ այս ավանդությունը ստացել է տարբեր մեկնաբանություններ՝ կրոնական առասպելից վերածվելով հասարակական ու բարոյական խնդիրներ ներկայացնելու գրական միջոցի։ Հատորի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ուշադրություն դարձնելու կերպարների զարգացմանը, պատմողական կառուցվածքին, իրադարձությունների հաջորդականությանը և անհատական ճակատագրերի ու հասարակական միջավայրի փոխազդեցությանը։ Այս թեմայով ստեղծագործություններում անձնական պատմությունները կարող են միահյուսվել պատմական իրադարձությունների, հասարակական հարաբերությունների և բարոյական ընտրությունների հետ՝ ընդգծելով մարդու գործողությունների հետևանքներն ու պատասխանատվության խնդիրը։ Հատորի գրական նշանակությունը կարելի է դիտարկել նաև թարգմանական գրականության զարգացման համատեքստում՝ ուսումնասիրելով եվրոպական գրական թեմաների տարածումը հայ ընթերցողական միջավայրում և դրանց դերը գեղարվեստական ճաշակի ձևավորման գործում։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում համաշխարհային գրականության, կրոնական ավանդությունների գրական վերամշակման, սոցիալական արձակի և հայ գրահրատարակչական ժառանգության ուսումնասիրությամբ զբաղվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

Religion

Քրիստոնեական աստվածաբանական և կրոնափիլիսոփայական գրականության այս աշխատությունը նվիրված է ժամանակների վախճանի՝ աշխարհի գոյության ավարտի, մարդկության պատմության վերջին իրադարձությունների և աստվածային դատաստանի գաղափարների ներկայացմանն ու մեկնաբանությանը։ Ստեղծագործության թեմատիկ առանցքը քրիստոնեական վախճանաբանական ուսմունքն է, որը դիտարկում է աշխարհի և մարդկության պատմության վերջնական նպատակը՝ կապելով այն Քրիստոսի երկրորդ գալստյան, մեռելների հարության, համընդհանուր դատաստանի և հավիտենական կյանքի գաղափարների հետ։ Ժամանակների վախճանի մասին քրիստոնեական պատկերացումները հիմնված են Սուրբ Գրքի, հատկապես Ավետարանների և Հայտնության գրքի համապատասխան հատվածների վրա, որտեղ ներկայացվում են աշխարհի վերջին ժամանակների խորհրդանշական պատկերները, մարդկության հոգևոր վիճակը, չարի և բարու հակամարտությունը և Աստծո արքայության վերջնական հաղթանակը։ Այս թեմայի շրջանակում կարևորվում են մարդկային կյանքի անցողիկության գիտակցումը, երկրային արժեքների ժամանակավոր բնույթը, հոգևոր պատրաստության անհրաժեշտությունը և յուրաքանչյուր մարդու բարոյական պատասխանատվությունը սեփական արարքների համար։ Աշխատության գաղափարական նշանակությունը կապված է ընթերցողին հիշեցնելու այն քրիստոնեական համոզմունքի մասին, որ մարդկության պատմությունը պատահական ու աննպատակ ընթացք չէ, այլ ունի աստվածային նախախնամությամբ պայմանավորված վերջնական հանգրվան։ Վախճանաբանական խորհրդածությունը միաժամանակ հանդես է գալիս որպես բարոյական զգոնության և հոգևոր ինքնաքննության միջոց՝ մարդուն հորդորելով ապրել հավատքով, պահպանել քրիստոնեական պատվիրանները, հրաժարվել մեղավոր ընթացքից և պատրաստ լինել Աստծո առաջ պատասխանատվություն ստանձնելուն։ Ստեղծագործության թեմատիկ շրջանակում կարևոր տեղ են զբաղեցնում նաև ժամանակի և հավիտենության փոխհարաբերությունը, կյանքի ու մահվան խորհուրդը, հոգու անմահության գաղափարը, աստվածային արդարությունը, մեղքի հետևանքները և փրկության հնարավորությունը։ Գրական ու գաղափարական առումով նման երկերին բնորոշ է աստվածաշնչյան պատկերների, խորհրդանշական արտահայտությունների և բարոյախոսական դատողությունների համադրությունը։ Դրանք նպատակ ունեն ոչ միայն ներկայացնելու կրոնական ուսմունքի հիմնադրույթները, այլև ընթերցողի մեջ ձևավորելու հոգևոր պատասխանատվություն, ապաշխարության գիտակցություն և հավիտենական կյանքի նկատմամբ հավատ։ Աշխատությունը հետաքրքիր է նաև 19-րդ դարի հայ կրոնական մտքի և լուսավորական միջավայրի ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Մոսկվայի Լազարյան ճեմարանի տպարանում կրոնական թեմայով նման հրատարակության լույսընծայումը վկայում է կրթական հաստատության՝ հայերեն հոգևոր ու աստվածաբանական գրականության տարածման և հայ ընթերցողի մտավոր-կրոնական դաստիարակության գործում ունեցած դերակատարության մասին։ Լազարյան ճեմարանը հայ մշակութային և կրթական պատմության կարևոր կենտրոններից էր, որտեղ գիտելիքի տարածումը, հայերեն գրավոր մշակույթի զարգացումը և ազգային կրթության կազմակերպումը փոխկապակցված էին։ Այս հրատարակությունը արժեքավոր է հայ աստվածաբանական գրականության, վախճանաբանական պատկերացումների, 19-րդ դարի հայ կրոնական մտածողության և Մոսկվայի հայկական կրթամշակութային միջավայրի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել աստվածաբաններին, հայագետներին, կրոնական գաղափարների պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին և այն ընթերցողներին, որոնք ցանկանում են ճանաչել քրիստոնեական վախճանաբանության հիմնական գաղափարներն ու դրանց արտացոլումը հայերեն գրավոր ժառանգության մեջ։

Literature

Գիրքը պատկանում է 19-րդ դարի հայերեն գեղարվեստական ընթերցանության այն շրջանակին, որտեղ պատմողական սյուժեի միջոցով ընթերցողին ներկայացվում են արտասովոր դեպքեր, ուշագրավ կերպարներ և բարոյական կամ դաստիարակչական նշանակություն ունեցող իրավիճակներ։ Վերնագրում հիշատակվող կայսեր և զարմանալի տղայի կերպարների համադրությունը հուշում է իշխանության ու անհատական կարողությունների, փորձառության և երիտասարդական հնարամտության հնարավոր հակադրության մասին։ Նման պատմությունները հաճախ նպատակ են ունեցել ոչ միայն հետաքրքրել ընթերցողին զարգացող դեպքերով, այլև խրախուսել խելամտությունը, քաջությունը, հնարամտությունը և դժվար իրավիճակներում ճիշտ կողմնորոշվելու կարողությունը։ Ստեղծագործությունը կարելի է դիտարկել նաև իր ժամանակաշրջանի ընթերցանության մշակույթի համատեքստում, երբ թարգմանական և այլալեզու գրականությունից հայերեն փոխադրված պատմությունները նպաստում էին գեղարվեստական ընթերցանության տարածմանը և երիտասարդ ընթերցողների հետաքրքրությունների ընդլայնմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել հայ գրքի պատմությամբ, մանկապատանեկան ընթերցանության ձևավորմամբ և 19-րդ դարի հայերեն գեղարվեստական հրատարակություններով զբաղվող հետազոտողներին։