Проблемы конституционно-правовой ответственности президента РФ и РА (сравнительно-правовой анализ)

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է Թիֆլիսի հայ բնակչության խոսակցական լեզվի պատմական քերականության, լեզվական կառուցվածքի և զարգացման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են Թիֆլիսի հայերենի ձևավորման պատմական նախադրյալները, հայերենի բարբառային համակարգում նրա զբաղեցրած տեղը և լեզվական փոփոխությունների վրա ազդող հասարակական ու մշակութային գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հնչյունական համակարգի, բառաձևերի, հոլովման և խոնարհման առանձնահատկություններին, քերականական կարգերի պատմական զարգացմանը և շարահյուսական կառուցվածքների փոփոխություններին։ Քննարկվում են գրաբարի, միջին հայերենի և աշխարհաբարի հետ Թիֆլիսի հայերենի առնչությունները, ինչպես նաև տարբեր պատմական ժամանակաշրջաններում ձևավորված լեզվական շերտերի փոխազդեցությունը։ Անդրադարձ է կատարվում վրացերենի, ռուսերենի և տարածաշրջանի այլ լեզուների հետ շփումների հետևանքով առաջացած բառապաշարային ու քերականական ազդեցություններին։ Կարևորվում են պատմահամեմատական և նկարագրական լեզվաբանական մեթոդների կիրառումը, բարբառային նյութերի վերլուծությունը և լեզվական երևույթների զարգացման օրինաչափությունների բացահայտումը։ Ուսումնասիրությունը նշանակություն ունի հայերենի պատմական քերականության, բարբառագիտության և Թիֆլիսի հայկական մշակութային միջավայրի լեզվական պատմության հետազոտության համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել հայագետների, լեզվաբանների, բարբառագետների, բանասերների, պատմաբանների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Բժշկություն

Աշխատությունը նվիրված է մաշկի մելանոմայի կրկնության հաճախականության ուսումնասիրությանը՝ կախված կիրառված բուժական ազդեցությունների տարբեր համակցություններից։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է գնահատել, թե բուժման տարբեր ռազմավարություններն ինչ ազդեցություն կարող են ունենալ հիվանդության կրկնության հավանականության և կրկնության ժամանակի վրա, ինչպես նաև պարզել, թե որ համակցված մոտեցումներն են առավել արդյունավետ հիվանդության ռեցիդիվների կանխարգելման տեսանկյունից։ Մելանոման մաշկի չարորակ նորագոյացություն է, որի բուժման և հետագա հսկողության ընտրությունը կախված է հիվանդության փուլից, ուռուցքի բնութագրերից, տարածվածությունից, նախորդ բուժումից և հիվանդի ընդհանուր վիճակից։ Ժամանակակից մոտեցումներում վիրաբուժությունը շարունակում է մնալ տեղայնացված մելանոմայի բուժման հիմնական մեթոդը, իսկ բարձր ռիսկով դեպքերում կարող են կիրառվել լրացուցիչ՝ ադյուվանտ բուժման եղանակներ։ Աշխատության շրջանակում կարող են համեմատվել բուժման տարբեր սխեմաներ՝ վիրաբուժական միջամտության, ճառագայթային բուժման, դեղորայքային ազդեցությունների, իմունաբուժության կամ այլ մեթոդների առանձին և համակցված կիրառման պայմաններում։ Հետազոտության կարևոր խնդիրն է որոշել, թե բուժական միջոցների տարբեր զուգակցումներն ինչպես են փոխկապակցվում հիվանդության տեղային, տարածաշրջանային կամ հեռավոր կրկնությունների առաջացման հաճախականության հետ։ Մելանոմայի ռեցիդիվը կարող է դրսևորվել առաջնային ուռուցքի տեղամասի մոտ, տարածաշրջանային ավշային հանգույցներում, մաշկի կամ ենթամաշկային հյուսվածքների մակարդակում և հեռավոր օրգաններում, ուստի բուժման արդյունավետության գնահատման ժամանակ անհրաժեշտ է հաշվի առնել կրկնության տարբեր ձևերը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են վերլուծվել հիվանդների կլինիկական տվյալները, հիվանդության փուլը, ուռուցքի տեղակայումը և բնութագրերը, իրականացված բուժման տեսակը, բուժական միջոցների համակցությունը, հետվիրահատական կամ հետբուժական հսկողության տևողությունը և արձանագրված ռեցիդիվների բնույթը։ Կարևոր նշանակություն ունի նաև ժամանակային գործոնը՝ պարզելու համար, թե բուժումից հետո որքան ժամանակ անց են առավել հաճախ ի հայտ գալիս կրկնությունները։ Այսպիսի վերլուծությունը թույլ է տալիս ոչ միայն հաշվարկել ռեցիդիվների հաճախականությունը, այլև գնահատել հիվանդությունից զերծ ժամանակահատվածը և բուժման տարբերակների միջև տարբերությունները։ Աշխատության գիտական նշանակությունը կայանում է բուժման տարբեր համակցությունների և հիվանդության հետագա ընթացքի միջև վիճակագրական կապերի բացահայտման մեջ։ Այդ նպատակով կարող են կիրառվել հիվանդների խմբավորման, համեմատական վիճակագրական վերլուծության և գոյատևման կամ ռեցիդիվից ազատ ժամանակի գնահատման մեթոդներ։ Հատկապես կարևոր է բուժման արդյունավետությունը գնահատել ոչ միայն ընդհանուր արդյունքով, այլև հաշվի առնելով հիվանդության սկզբնական փուլը և ռեցիդիվի ռիսկը, քանի որ մելանոմայի տարբեր փուլերում կրկնության հավանականությունն էապես տարբերվում է։ Ժամանակակից կլինիկական ուղեցույցները ևս ընդգծում են, որ հետագա բուժման ընտրությունը և հսկողության ինտենսիվությունը պետք է հարմարեցվեն հիվանդության փուլին, անհատական ռիսկին և նախկինում ստացած բուժմանը։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև բուժման համակցությունների արդյունավետության և կողմնակի ազդեցությունների միջև հավասարակշռությանը։ Որոշ համակցված բուժումներ կարող են նվազեցնել հիվանդության կրկնության կամ առաջընթացի ռիսկը, սակայն միաժամանակ կարող են ուղեկցվել ավելի բարձր թունավորությամբ, ինչն անհրաժեշտ է հաշվի առնել բուժական ռազմավարության ընտրության ժամանակ։ Օրինակ՝ բարձր ռիսկի մելանոմայի դեպքում ժամանակակից ադյուվանտ մոտեցումները ներառում են իմունային հսկիչ կետերի ինհիբիտորներ և որոշ մոլեկուլային թիրախավորված համակցություններ, որոնք կարող են բարելավել ռեցիդիվից ազատ գոյատևման ցուցանիշները։ Աշխատության կարևոր գործնական նշանակությունն այն է, որ ստացված տվյալները կարող են օգնել տարբերակել այն բուժական մոտեցումները, որոնց դեպքում հիվանդության կրկնության ռիսկը համեմատաբար ցածր է։ Նման տեղեկատվությունը կարող է օգտակար լինել բուժման անհատականացված ռազմավարությունների ընտրության, հետբուժական հսկողության կազմակերպման և բարձր ռիսկի խմբերի վաղ հայտնաբերման համար։ Միաժամանակ արդյունքները պետք է մեկնաբանվեն՝ հաշվի առնելով հիվանդների կլինիկական և ուռուցքաբանական առանձնահատկությունների տարբերությունները, քանի որ բուժման արդյունավետությունը չի կարող գնահատվել միայն բուժական սխեմայի հիման վրա։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել ուռուցքաբաններին, մաշկաբաններին, վիրաբույժներին, ճառագայթային ուռուցքաբանության մասնագետներին, բժշկական վիճակագիրներին և մելանոմայի կանխարգելման ու բուժման ոլորտում աշխատող հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը նպատակ ունի բացահայտելու մաշկի մելանոմայի բուժման տարբեր համակցությունների և հիվանդության հետագա ռեցիդիվավորման միջև առկա օրինաչափությունները՝ գնահատելով կրկնության հաճախականությունը, ժամանակային առանձնահատկությունները և բուժական ռազմավարությունների համեմատական արդյունավետությունը։

Պատմություն

Այս աշխատությունը ուսումնասիրում է Ռուսական կայսրության և XVIII դարի 80-ական թվականների հայկական ազատագրական շարժման փոխհարաբերությունները՝ ընդգծելով տարածաշրջանային քաղաքական զարգացումները, միջազգային ուժերի շահերը և հայկական պետականության վերականգնման գաղափարի ձևավորումը։ Գրքում վերլուծվում են այն պատմական պայմանները, որոնցում հայկական քաղաքական և հոգևոր վերնախավերը սկսեցին ավելի ակտիվորեն որոնել արտաքին դաշնակիցներ՝ հատկապես Ռուսաստանի մեջ տեսնելով քրիստոնյա պետություն, որը կարող էր աջակցել Օսմանյան կայսրության և Պարսկաստանի տիրապետությունից ազատագրման նախաձեռնություններին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ռուսական դիվանագիտության նպատակներին Հարավային Կովկասում, ռազմական արշավների և սահմանային քաղաքականության ազդեցությանը, ինչպես նաև հայկական գործիչների՝ Մադրասի խմբի և այլ կենտրոնների գաղափարական գործունեությանը, որոնք փորձում էին ձևավորել ազատագրական ծրագրեր և կապեր հաստատել ռուսական իշխանությունների հետ։ Աշխատությունում քննարկվում են նաև այդ համագործակցության սահմանափակումները, շահերի բախումները և այն պատճառները, որոնց պատճառով հայկական պետականության վերականգնման ծրագրերը XVIII դարի վերջում չիրականացան լիարժեք ձևով։ Վերլուծությունը հիմնված է ինչպես ռուսական, այնպես էլ հայկական և եվրոպական աղբյուրների վրա՝ փորձելով վերականգնել պատմական իրադարձությունների բազմակողմանի պատկերը։

Lեզվաբանություն

Լեզվաբանական և արաբագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ավանդական արաբական լեզվաբանության մեջ անվանական նախադասության տեսական մեկնաբանության, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և քերականական նկարագրության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում արաբերենի դասական քերականական համակարգի ձևավորման պատմական նախադրյալները, միջնադարյան արաբ քերականագետների շարահյուսական պատկերացումները և անվանական ու բայական նախադասությունների տարբերակման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում անվանական նախադասության հիմնական բաղադրիչներին՝ ենթակային և ստորոգյալին, դրանց քերականական հարաբերություններին, շարադասությանը և նախադասության իմաստային ամբողջականության ապահովման միջոցներին։ Վերլուծվում են անվանական նախադասության կառուցվածքային տարատեսակները, ստորոգման եղանակները, որոշյալության և անորոշության դրսևորումները, ինչպես նաև քերականական համաձայնության ու հոլովական ձևավորման առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ավանդական արաբական քերականության մեջ կիրառվող հասկացություններն ու տերմինները, տարբեր քերականագիտական դպրոցների մոտեցումները և շարահյուսական երևույթների մեկնաբանության տեսական հակասությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են Բասրայի և Քուֆայի քերականագիտական ավանդույթների նշանակությունը, դասական արաբերենի լեզվական նյութի վերլուծության սկզբունքները և քերականական կանոնների համակարգման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում անվանական նախադասության ուսումնասիրության կարևորությանը արաբերենի շարահյուսական կառուցվածքի բացահայտման, ավանդական և ժամանակակից լեզվաբանական մոտեցումների համադրման ու արաբական լեզվագիտական մտքի պատմության գնահատման համար։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել արաբագիտության, ընդհանուր և պատմական լեզվաբանության, շարահյուսության, սեմական լեզվագիտության և միջնադարյան քերականագիտական ուսմունքների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Այլ առարկաներ

Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է «Նոր գրքեր․ Տեխնիկա» բաժնի շրջանակներում հավաքագրված հրատարակությունների համառոտ մատենագիտական ցուցակը, որը նպատակ ունի տեղեկացնել տեխնիկական ոլորտի նորագույն գրականության մասին և հեշտացնել ընթերցողների, հետազոտողների ու մասնագետների կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրքերի շուկայում և գրադարանային ֆոնդերում։ Ցանկում սովորաբար ընդգրկվում են տարբեր ենթաբաժինների հրատարակություններ՝ ինժեներական գիտություններ, մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և այլ կիրառական տեխնիկական ուղղություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գիտատեխնիկական առաջընթացի հիմնական միտումները։ Նման ինֆորմացիոն ցուցակները ունեն ոչ միայն գրադարանային հաշվառման և տեղեկատվության տարածման գործառույթ, այլ նաև կարևոր դեր են խաղում գիտական հաղորդակցության մեջ՝ թույլ տալով մասնագետներին արագ ծանոթանալ նոր լույս տեսած մասնագիտական գրականությանը, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառելիությունը իրենց աշխատանքներում։

Աշխարհագրություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության հարավային ջրավազանային կառավարման տարածքում ընտրված ստորերկրյա և մակերևութային ջրային ռեսուրսների որակական վիճակի համալիր ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում բնական ջրերի ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի գնահատումն է, դրանց տարածական փոփոխությունների բացահայտումը և ջրի որակի վրա բնական ու մարդածին գործոնների հնարավոր ազդեցությունների վերլուծությունը։ Դիտարկվում են մակերևութային և ստորերկրյա ջրերի հիմնական առանձնահատկությունները՝ հաշվի առնելով ջրային համակարգերի ձևավորման պայմանները, երկրաբանական միջավայրը, ջրահավաք ավազանների առանձնահատկությունները, բնակավայրերի և տնտեսական գործունեության ազդեցությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են գնահատվել ջրի թթվահիմնային վիճակը, հանքայնացումը, էլեկտրահաղորդականությունը, հիմնական իոնների և կենսածին տարրերի պարունակությունը, ինչպես նաև ջրի էկոլոգիական ու օգտագործման որակը բնութագրող այլ ցուցանիշներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տարբեր ջրային աղբյուրներից ստացված տվյալների համեմատությանը, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու ստորերկրյա և մակերևութային ջրերի քիմիական կազմի ու որակական վիճակի տարբերությունները։ Կարևորվում է նաև ցուցանիշների տարածական բաշխման ուսումնասիրությունը՝ հնարավոր աղտոտման կամ բնական հանքայնացման առավել արտահայտված հատվածները որոշելու և դրանց ձևավորման պատճառները գնահատելու նպատակով։ Ստացված տվյալների համադրումը ջրի որակի համապատասխան չափանիշների հետ հնարավորություն է տալիս բնութագրելու ուսումնասիրված ջրային ռեսուրսների վիճակը և դրանց հնարավոր օգտագործման սահմանափակումները։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի նաև ջրային էկոհամակարգերի պահպանության տեսանկյունից, քանի որ ջրի որակի պարբերական գնահատումը թույլ է տալիս ժամանակին արձանագրել շրջակա միջավայրում տեղի ունեցող փոփոխությունները և տարբերակել բնական գործընթացների ու մարդածին ազդեցությունների դերը։ Մակերևութային և ստորերկրյա ջրերի միասնական դիտարկումը նպաստում է տարածքի ջրային համակարգերի փոխկապակցվածության առավել ամբողջական ընկալմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը կարող է ծառայել որպես գիտական հիմք ջրային ռեսուրսների վիճակի գնահատման, բնապահպանական մոնիթորինգի կատարելագործման և ջրավազանային սկզբունքով դրանց կայուն կառավարման համար։