Проект сметы Армянского человеколюбивого общества во имя св. Григория Просветителя на ... год г. Баку

Պատմություն

Սա քաղաքագիտության և քաղաքական ինստիտուտների ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում միջկուսակցական հարաբերությունների ձևավորմանը, զարգացման առանձնահատկություններին և քաղաքական համակարգի վրա դրանց ազդեցությանը, որտեղ վերլուծվում են կուսակցությունների միջև համագործակցության և մրցակցության մեխանիզմները, կոալիցիոն կառավարությունների ձևավորման գործընթացները, ընդդիմություն–իշխանություն հարաբերությունների դինամիկան, ինչպես նաև ընտրական համակարգի ազդեցությունը քաղաքական դաշտի կառուցվածքի վրա, աշխատանքը ընդգրկում է նաև քաղաքական մշակույթի, գաղափարական տարբերությունների և կուսակցական ինստիտուցիոնալացման մակարդակի գնահատումը, միաժամանակ դիտարկվում են ժողովրդավարական գործընթացների կայունացման և քաղաքական բազմակարծության զարգացման խնդիրները՝ Հայաստանի ներքաղաքական զարգացումների համատեքստում։

Մշակույթ

Այս հաշվետվությունը ներկայացնում է Կովկասի Գեղեցիկ արվեստների խրախուսման ընկերության գործունեության տարեկան կամ մի քանի տարվա ամփոփ պատկերը՝ ընդգրկելով կազմակերպության մշակութային նախաձեռնությունները, կազմակերպված ցուցահանդեսները, կրթական ծրագրերը, ֆինանսական հաշվետվությունները, անդամակցության տվյալները և արվեստի զարգացմանն ուղղված ծրագրերը։ Հրատարակությունը մանրամասն արտացոլում է ընկերության դերը Թիֆլիսի և ամբողջ Կովկասի գեղարվեստական կյանքի ձևավորման գործում՝ ներկայացնելով տեղացի և արտասահմանյան նկարիչների մասնակցությամբ իրականացված միջոցառումները, երիտասարդ արվեստագետների աջակցության նախաձեռնությունները, արվեստի դպրոցների գործունեությունը և մշակութային համագործակցության ուղղությունները։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուր է արվեստի պատմության, մշակութային կազմակերպությունների գործունեության և տարածաշրջանի գեղարվեստական կյանքի ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին Կովկասում կերպարվեստի զարգացման, հասարակական նախաձեռնությունների և մշակութային միջավայրի ձևավորման մասին։

Մանկավարժություն

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է շարժողական ալալիա ունեցող երեխաների կողմից տեքստի ընկալման և ըմբռնման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև այդ դժվարությունների հաղթահարման և շտկման արդյունավետ ուղիների բացահայտմանը։ Հետազոտության հիմքում այն խնդիրն է, որ խոսքի զարգացման ծանր խանգարումները կարող են անդրադառնալ ոչ միայն երեխայի սեփական խոսքի ձևավորման, այլև լսած կամ կարդացած տեղեկատվության իմաստային մշակման, տեքստի կառուցվածքի ընկալման, հիմնական մտքի առանձնացման և բովանդակության վերարտադրման կարողությունների վրա։ Աշխատանքում շարժողական ալալիան դիտարկվում է որպես բարդ խոսքային խանգարում, որի պայմաններում անհրաժեշտ է ուսումնասիրել երեխայի լեզվական, ճանաչողական և հաղորդակցական կարողությունները՝ դրանք դիտարկելով փոխկապակցված համակարգում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տեքստի ընկալման և ըմբռնման այն դժվարությունների բացահայտումը, որոնք կարող են ի հայտ գալ տարբեր տարիքային փուլերում։ Դրանք կարող են արտահայտվել բառերի և արտահայտությունների իմաստի ոչ լիարժեք ընկալմամբ, նախադասությունների իմաստային կառուցվածքի դժվար ըմբռնմամբ, պատճառահետևանքային կապերի բացահայտման խնդիրներով, իրադարձությունների հաջորդականության խախտված ընկալմամբ և տեքստի հիմնական գաղափարի առանձնացման դժվարությամբ։ Երեխան կարող է հասկանալ առանձին բառեր կամ պարզ նախադասություններ, սակայն դժվարանալ ամբողջական տեքստի իմաստային կապերի ձևավորման և ընդհանուր բովանդակության ընկալման հարցում։ Աշխատանքում ուշադրություն է դարձվում նաև տեքստի կառուցվածքային կազմակերպման ընկալմանը։ Պատմողական նյութի դեպքում երեխայի համար կարևոր է հասկանալ գործող անձանց, իրադարձությունների ժամանակային հաջորդականությունը, պատճառները, հետևանքները և հիմնական իրադարձությունների միջև կապերը։ Այս կարողությունների թերի ձևավորումը կարող է դժվարացնել ոչ միայն տեքստի ըմբռնումը, այլև դրա հետագա վերարտադրումը։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են նաև հարցերին պատասխանելու, տեքստի վերաբերյալ հարցեր կազմելու, հիմնական և երկրորդական տեղեկատվությունը տարբերակելու, նկարների կամ հենակետային բառերի օգնությամբ բովանդակությունը վերականգնելու և տեքստը սեփական բառերով պատմելու կարողությունները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի բառապաշարի և քերականական կառուցվածքների զարգացման մակարդակի գնահատումը։ Սահմանափակ բառապաշարը, բառերի իմաստային տարբերակման դժվարությունները և քերականական կառուցվածքների ոչ լիարժեք յուրացումը կարող են խոչընդոտել տեքստի ամբողջական ընկալմանը։ Հետևաբար շտկողական աշխատանքը պետք է ներառի ոչ միայն առանձին խոսքային հմտությունների զարգացում, այլև դրանց կիրառումը կապակցված խոսքի և տեքստային գործունեության մեջ։ Աշխատանքում քննարկվում են տեքստի ընկալման խանգարումների ախտորոշման և գնահատման հնարավոր մեթոդները։ Դրանք կարող են ներառել տարբեր բարդության տեքստերի ունկնդրում կամ ընթերցում, հարցերի միջոցով ըմբռնման ստուգում, իրադարձությունների հաջորդականության վերականգնում, նկարների դասավորում, տեքստի վերապատմում և իմաստային կապերի բացահայտման առաջադրանքներ։ Նման բազմակողմանի գնահատումը հնարավորություն է տալիս պարզել երեխայի դժվարությունների բնույթը և որոշել շտկողական աշխատանքի անհատական ուղղությունները։ Հետազոտության կարևոր մասը վերաբերում է շտկողական մեթոդների մշակմանը և կիրառմանը։ Արդյունավետ աշխատանքի հիմքում կարող են դրվել տեսողական հենարանները, նկարաշարերը, սխեմաները, առանցքային բառերը, հարցաշարերը և տեքստի կառուցվածքը տեսանելի դարձնող այլ միջոցներ։ Դրանք երեխային օգնում են առանձնացնել կարևոր տեղեկատվությունը, պահպանել իրադարձությունների հաջորդականությունը և աստիճանաբար անցնել արտաքին հենարանների օգտագործումից դեպի ինքնուրույն տեքստային գործունեություն։ Կարևորվում է նաև առաջադրանքների բարդության աստիճանական բարձրացումը։ Սկզբնական փուլերում կարող են օգտագործվել կարճ և պարզ կառուցվածքով նյութեր, իսկ հետագայում՝ ավելի երկար և բարդ տեքստեր, որոնցում մեծանում է իմաստային կապերի, ենթատեքստային տեղեկության և պատճառահետևանքային հարաբերությունների ըմբռնման պահանջը։ Շտկողական աշխատանքի կարևոր ուղղություն է նաև ակտիվ և պասիվ բառապաշարի ընդլայնումը, բառերի իմաստային խմբավորումը, հոմանիշների և հակադիր իմաստների տարբերակումը, բառակապակցությունների և նախադասությունների կառուցումը։ Այս աշխատանքը կարող է նպաստել այն լեզվական հիմքի ձևավորմանը, որն անհրաժեշտ է տեքստի ավելի խորքային ըմբռնման համար։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է նաև կապակցված խոսքի զարգացման ուղղությունը։ Տեքստի վերապատմումը, պատմության շարունակությունը, բաց թողնված հատվածների լրացումը, նկարների հիման վրա պատմություն կազմելը և սեփական պատմությունների ստեղծումը հնարավորություն են տալիս միաժամանակ զարգացնել լեզվական ձևակերպումը, հիշողությունը, տրամաբանական հաջորդականությունը և իմաստային պլանավորումը։ Ընտրված շտկողական մեթոդների արդյունավետությունը կարող է գնահատվել երեխայի նախնական և հետագա արդյունքների համեմատությամբ՝ ուշադրություն դարձնելով բառապաշարի, քերականական կառուցվածքների, տեքստի ըմբռնման, վերապատմման և ինքնուրույն խոսքի որակի փոփոխություններին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը նպատակ ունի բացահայտելու շարժողական ալալիա ունեցող երեխաների տեքստային գործունեության հիմնական դժվարությունները և հիմնավորելու դրանց շտկման համակարգված մոտեցումները։ Այն կարևորում է անհատականացված, փուլային և բազմաբաղադրիչ լոգոպեդական աշխատանքը, որի նպատակն է զարգացնել ոչ միայն խոսքային հմտությունները, այլև տեքստի իմաստային մշակման, տրամաբանական կապերի բացահայտման և ինքնուրույն հաղորդակցական գործունեության կարողությունները։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել լոգոպեդների, հատուկ մանկավարժների, մանկական հոգեբանների, նեյրոհոգեբանների, նախադպրոցական և տարրական կրթության մասնագետների, ինչպես նաև խոսքի զարգացման խանգարումներ ունեցող երեխաների հետ աշխատող այլ մասնագետների համար։

Իրավաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է ազգային անվտանգության համակարգային կառուցվածքում պետության տեղի, դերի և նշանակության տեսաիրավական ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում է պետության էությունը որպես ազգային անվտանգության ապահովման առանցքային ինստիտուտ, դրա հիմնական գործառույթները և իրավական միջոցները, որոնց միջոցով իրականացվում է հասարակության, պետականության և ազգային շահերի պաշտպանությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ազգային անվտանգության հասկացությանը, դրա բաղադրիչներին, սպառնալիքների բնույթին և պետական իշխանության տարբեր օղակների միջև գործառույթների ու լիազորությունների բաշխմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում է պետության և ազգային անվտանգության փոխկապակցվածությունը, պետական ինքնիշխանության, տարածքային ամբողջականության, սահմանադրական կարգի, հանրային անվտանգության և մարդու իրավունքների պաշտպանության փոխհարաբերությունը։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում ազգային անվտանգության ապահովման իրավական հիմքերին, պետական կառավարման և իրավապահ մարմինների դերակատարությանը, ինչպես նաև անվտանգության ոլորտում իրավական և կազմակերպական մեխանիզմների նշանակությանը։ Քննության են առնվում ազգային անվտանգության համակարգի կառուցվածքային տարրերը, դրանց փոխգործակցությունը և միասնական պետական քաղաքականության ձևավորման խնդիրները։ Կարևորվում է անվտանգության ապահովման և մարդու իրավունքների ու ազատությունների պաշտպանության միջև պատշաճ հավասարակշռության պահպանման անհրաժեշտությունը, քանի որ անվտանգության միջոցառումները պետք է իրականացվեն իրավական պետության սկզբունքներին համապատասխան։ Ուսումնասիրությունը նաև անդրադառնում է ազգային անվտանգության սպառնալիքների փոփոխվող բնույթին, պետության գործառույթների զարգացմանը և նոր մարտահրավերներին իրավական ու ինստիտուցիոնալ արձագանքման անհրաժեշտությանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս տեսաիրավական տեսանկյունից գնահատել պետության դերը ազգային անվտանգության համակարգում, բացահայտել դրա կառուցվածքային և իրավական հիմնախնդիրները և դիտարկել անվտանգության կառավարման կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել պետության և իրավունքի տեսության, սահմանադրական իրավունքի և ազգային անվտանգության ոլորտների մասնագետների, իրավաբանների, պետական ծառայողների, իրավապահ մարմինների աշխատակիցների, իրավագիտության ու քաղաքագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների և ազգային անվտանգության իրավական հիմնահարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Մշակույթ

Աշխատությունը նվիրված է հայկական երաժշտական թատրոնի ձևավորման, զարգացման և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում հայկական երաժշտական թատրոնը դիտարկվում է որպես ազգային մշակույթի կարևոր բաղադրիչ, որի ձևավորումն ու հետագա զարգացումը կապված են հայ երաժշտության, թատերական արվեստի, օպերային և բալետային մշակույթի, ինչպես նաև հասարակական ու մշակութային կյանքի փոփոխությունների հետ։ Ուսումնասիրության ընթացքում ուշադրություն է դարձվում երաժշտական թատրոնի պատմական զարգացման հիմնական փուլերին, ազգային բեմարվեստի ձևավորման նախադրյալներին և այն ստեղծագործական գործընթացներին, որոնց արդյունքում հայկական երաժշտական թատրոնը ձեռք է բերել ինքնատիպ գեղարվեստական դիմագիծ։ Հեղինակը դիտարկում է երաժշտության և դրամատիկական գործողության փոխհարաբերությունը, բեմական արտահայտչամիջոցները, երաժշտական ձևերի ու թատերական կառուցվածքի կապը, ինչպես նաև ազգային երաժշտական լեզվի կիրառումը թատերական ստեղծագործություններում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում հայ կոմպոզիտորների և բեմարվեստի գործիչների ստեղծագործական ժառանգությանը, նրանց ներդրմանը ազգային երաժշտական թատրոնի զարգացման գործում և այն ստեղծագործություններին, որոնք նշանակալի դեր են ունեցել հայկական օպերային ու երաժշտական բեմարվեստի ձևավորման մեջ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են ազգային երաժշտական ավանդույթները համադրվել եվրոպական թատերական և երաժշտական ձևերի հետ՝ ստեղծելով ինքնատիպ գեղարվեստական համակարգ։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են բեմադրական սկզբունքները, դերասանական և վոկալ կատարողական արվեստը, նվագախմբի ու երգչախմբի դերը և երաժշտական թատրոնի կապը հասարակական ու մշակութային միջավայրի հետ։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել երաժշտագետներին, թատերագետներին, մշակութաբաններին, հայ երաժշտության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, կոնսերվատորիաների և բուհերի ուսանողներին ու դասախոսներին, ինչպես նաև հայկական օպերային և երաժշտական թատրոնի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Այն արժեքավոր աղբյուր է ազգային բեմարվեստի զարգացման ընթացքը, հայկական երաժշտական մտածողության առանձնահատկությունները և երաժշտության ու թատրոնի փոխազդեցությունը ուսումնասիրելու համար։

Զբոսաշրջություն (Տուրիզմ)

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ծառայությունների շուկայի ինտեգրման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը համաշխարհային տնտեսության համակարգում՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով զբոսաշրջության և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտներին։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են ծառայությունների ոլորտի զարգացման միտումները, միջազգային տնտեսական ինտեգրման գործընթացները, ինչպես նաև Հայաստանի մրցունակության մակարդակը գլոբալ շուկայում։ Աշխատությունում քննարկվում են այն կառուցվածքային և ինստիտուցիոնալ գործոնները, որոնք ազդում են ծառայությունների արտահանման և միջազգային համագործակցության զարգացման վրա։ Զբոսաշրջության օրինակով ուսումնասիրվում են ենթակառուցվածքների զարգացումը, միջազգային զբոսաշրջային հոսքերի աճի դինամիկան, երկրի գրավչության բարձրացման գործոնները և ծառայությունների որակի ազդեցությունը ոլորտի մրցունակության վրա։ Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ոլորտի շրջանակում վերլուծվում են արտահանման ներուժը, նորարարական միջավայրի ձևավորումը, ստարտափ էկոհամակարգի զարգացումը և գլոբալ թվային շուկաներին ինտեգրվելու հնարավորությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական քաղաքականության, ներդրումային միջավայրի, մարդկային կապիտալի և միջազգային գործընկերության դերին ծառայությունների շուկայի զարգացման գործընթացում։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև ինտեգրման խոչընդոտները և առաջարկում է ռազմավարական ուղղություններ՝ ուղղված Հայաստանի տնտեսության գլոբալ մրցունակության բարձրացմանը։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, պետական կառավարման մասնագետների, զբոսաշրջության և ՏՏ ոլորտի ներկայացուցիչների, ինչպես նաև միջազգային տնտեսական հարաբերություններով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։