Ещё в разделе История

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Религия

    Աղոթագիրք՝ ըստ Հայ Առաքելական Սուրբ եկեղեցու ժամակարգության

    Աղոթագիրքը նախատեսված է Հայ Առաքելական Սուրբ եկեղեցու ժամակարգության համաձայն անհատական և համայնական աղոթքի կազմակերպման համար։ Այն ներառում է եկեղեցական ժամերգությունների հետ կապված աղոթական նյութեր, որոնք ուղեկցում են օրվա տարբեր ժամերին կատարվող հոգևոր արարողություններին և հավատացյալի աղոթական կյանքին։ Ժամակարգությունը հայ եկեղեցական ավանդության կարևոր բաղադրիչներից է․ այն սահմանում է աղոթքի որոշակի հաջորդականություն՝ օրվա ընթացքը կապելով հոգևոր խորհրդածության, փառաբանության, գոհության և ապաշխարության հետ։ Գրքում ամփոփված աղոթքները հնարավորություն են տալիս հավատացյալին մասնակցելու եկեղեցու դարավոր աղոթական ավանդությանը, խորացնելու իր հոգևոր ապրումները և պահպանելու աղոթքի շարունակականությունը առօրյա կյանքում։ Նմանատիպ ժողովածուները կարևոր նշանակություն ունեն նաև եկեղեցական սպասավորների և աղոթական կյանքով հետաքրքրվող ընթերցողների համար, քանի որ նպաստում են ծիսական կարգի և աղոթքների կիրառման միասնականությանը։ Աշխատությունն արտացոլում է հայ եկեղեցու հոգևոր ժառանգությունը, աղոթքի լեզվական ու գրական ավանդույթները և ժամերգության դերը հավատացյալի ու եկեղեցական համայնքի կյանքում։ Այն արժեքավոր է ինչպես գործնական հոգևոր ընթերցանության, այնպես էլ հայ եկեղեցական ծիսագիտության և աղոթական գրականության պատմության ուսումնասիրության համար։

    Обновлено. 2026-11-06
    Աղոթագիրք՝ ըստ Հայ Առաքելական Սուրբ եկեղեցու ժամակարգության
    Онлайн

    Педагогика

    Ուսանողների ստեղծագործական երևակայության զարգացումը հագուստի դիզայնի դասընթացում

    Այս աշխատանքը նվիրված է հագուստի դիզայնի դասընթացում ուսանողների ստեղծագործական երևակայության զարգացման մանկավարժական և մեթոդական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում այն գաղափարն է, որ ապագա դիզայների մասնագիտական պատրաստվածությունը չի սահմանափակվում տեխնիկական գիտելիքների, ձևակառուցման կանոնների և կարի տեխնոլոգիաների յուրացմամբ․ ստեղծագործական երևակայությունը դիզայներական մտածողության առանցքային բաղադրիչներից է, որը հնարավորություն է տալիս ստեղծել նոր, ինքնատիպ և գեղագիտական ամբողջական լուծումներ։ Աշխատության մեջ ստեղծագործական երևակայությունը դիտարկվում է որպես ուսանողի կարողություն՝ վերափոխելու արդեն գոյություն ունեցող պատկերացումները, համադրելու տարբեր գաղափարներ, նյութեր, ձևեր, գույներ և ոճական տարրեր ու դրանց հիման վրա ստեղծելու նոր հագուստային կերպարներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ինչպես կարելի է ուսումնական գործընթացը կազմակերպել այնպես, որ այն չսահմանափակվի պատրաստի նմուշների կրկնօրինակմամբ, այլ խթանի ինքնուրույն որոնումը, փորձարկումը և գաղափարների ազատ արտահայտումը։ Դասընթացում ստեղծագործական երևակայության զարգացման համար կարող են կիրառվել էսքիզավորման, ասոցիատիվ մտածողության, գաղափարների գեներացման, տարբեր ոճերի և մշակութային տարրերի համադրման, ձևի վերափոխման, գունային լուծումների որոնման և նյութերի փորձարարական ընտրության առաջադրանքներ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում տեսողական աղբյուրների հետ աշխատանքին, քանի որ արվեստի գործերը, ճարտարապետությունը, բնությունը, ազգային մշակույթը, ժամանակակից նորաձևությունը և առօրյա միջավայրը կարող են դառնալ նոր դիզայներական գաղափարների ձևավորման խթան։ Աշխատությունը կարող է ուսումնասիրել նաև ուսանողների ստեղծագործական գործունեության փուլերը՝ գաղափարի առաջացումից և նախնական էսքիզից մինչև հագուստի ձևի, նյութի, գույնի և դեկորատիվ լուծումների վերջնական ընտրություն։ Այս գործընթացում կարևոր է սովորողի ինքնուրույնության աստիճանական բարձրացումը․ սկզբնական փուլում ուսանողին կարող են առաջարկվել ուղղորդող վարժություններ, իսկ հետագա փուլերում՝ ավելի բաց և անհատական ստեղծագործական խնդիրներ։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի դասավանդողի դերը, որը պետք է ոչ միայն փոխանցի մասնագիտական գիտելիքներ, այլև ստեղծի ստեղծագործական փորձարկումների համար բարենպաստ միջավայր, խրախուսի ինքնատիպ գաղափարները և ուսանողին օգնի վերածել նախնական պատկերացումը իրագործելի դիզայներական լուծման։ Աշխատության շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև ուսանողների ստեղծագործական կարողությունների գնահատման չափանիշները՝ գաղափարի ինքնատիպությունը, գեղագիտական ամբողջականությունը, ձևի և բովանդակության համապատասխանությունը, նյութերի ու գույների նպատակային ընտրությունը, կոմպոզիցիոն լուծումը և գաղափարը գործնականորեն իրականացնելու կարողությունը։ Կարևոր է նաև ստեղծագործական սխալների նկատմամբ դրական վերաբերմունքի ձևավորումը, քանի որ փորձարկումն ու ոչ ստանդարտ լուծումների որոնումը դիզայներական ստեղծագործության բնական մասն են։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել հագուստի դիզայն դասավանդող դասախոսների, արվեստի և դիզայնի մանկավարժների, մեթոդիստների, դիզայներների, ուսանողների և կրթական ծրագրեր մշակողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը դիտարկում է հագուստի դիզայնի դասընթացը որպես միջավայր, որտեղ մասնագիտական հմտությունների հետ զուգահեռ կարելի է նպատակային զարգացնել ստեղծագործական երևակայությունը, ինքնուրույն մտածողությունը, գեղագիտական ընկալումը և նորարարական դիզայներական լուծումներ ստեղծելու կարողությունը։

    Обновлено. 2026-09-08
    Ուսանողների ստեղծագործական երևակայության զարգացումը հագուստի դիզայնի դասընթացում
    Онлайн

    Информатика

    Проектирование и исследование многомерных систем автоматического регулирования с помощью скалярных критериев

    Այս աշխատանքը նվիրված է բազմաչափ ավտոմատ կարգավորման համակարգերի նախագծման և հետազոտության մեթոդներին՝ օգտագործելով սկալյար չափանիշներ՝ նպատակ ունենալով պարզեցնել բազմաչափ օպտիմալացման խնդիրները և ապահովել կառավարման համակարգերի կայուն և արդյունավետ աշխատանքը։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են բազմափոփոխական դինամիկ համակարգեր, որտեղ կառավարման ազդակները և ելքային մեծությունները փոխկապակցված են, ինչը բարդացնում է դասական կարգավորման մեթոդների կիրառումը։ Հեղինակը ներկայացնում է մոտեցումներ, որոնց միջոցով բազմաչափ օպտիմալացման խնդիրները վերածվում են սկալյար չափանիշներով արտահայտված խնդիրների՝ օգտագործելով կշռային գործակիցներ, Լյապունովի ֆունկցիաներ և որակի ինդեքսներ, որոնք թույլ են տալիս գնահատել համակարգի ընդհանուր արդյունավետությունը մեկ միասնական չափման միջոցով։ Աշխատությունում վերլուծվում են նաև կայունության պայմանները, անցումային գործընթացների որակը և կարգավորման ճշգրտությունը տարբեր կառուցվածք ունեցող համակարգերում՝ ընդգծելով, թե ինչպես են սկալյար չափանիշները նպաստում նախագծման գործընթացի պարզեցմանը։ Բացի տեսական վերլուծությունից, քննարկվում են նաև կիրառական օրինակներ, որտեղ բազմաչափ համակարգերի կառավարումը իրականացվում է ինժեներական պրակտիկայում՝ արդյունաբերական ավտոմատացման, էներգետիկ համակարգերի և տեխնոլոգիական գործընթացների ոլորտներում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է մեթոդաբանական մոտեցում, որը հնարավորություն է տալիս արդյունավետորեն նախագծել և գնահատել բարդ բազմաչափ ավտոմատ կարգավորման համակարգերը՝ օգտագործելով պարզեցված սկալյար գնահատման գործիքներ։

    Обновлено. 2026-09-15
    Проектирование и исследование многомерных систем автоматического регулирования с помощью скалярных критериев
    Онлайн

    Математика

    Վերլուծական երկրաչափություն

    Գիրքը կենտրոնանում է երկրաչափական օբյեկտների ուսումնասիրման վրա կոորդինատային մեթոդների միջոցով՝ միավորելով երկրաչափական ինտուիցիան և ալգեբրական ապարատը։ Ներկայացվում են ուղիղների, հարթությունների, կորերի և մակերեսների հավասարումները, դրանց հատկությունները և փոխադարձ դիրքերը տարածության մեջ։ Մեծ ուշադրություն է դարձվում նաև վեկտորային մեթոդներին, որոնք ժամանակակից երկրաչափության հիմնարար գործիքներից են և լայն կիրառություն ունեն ոչ միայն մաթեմատիկայում, այլև ֆիզիկայում ու ինժեներական խնդիրներում։ Բովանդակության ներկայացումը կառուցված է աստիճանական բարդացման սկզբունքով․ սկզբում տրվում են հիմնական հասկացություններն ու սահմանումները, ապա անցում է կատարվում ավելի բարդ թեմաների՝ ներառյալ երկրորդ կարգի կորերը (էլիպս, հիպերբոլա, պարաբոլա) և դրանց դասակարգումը, ինչպես նաև տարածական երկրաչափության տարրերը։ Թեմաների միջև պահվում է տրամաբանական կապ, ինչը նպաստում է նյութի խորքային ըմբռնմանը։ Գիրքը նաև ունի կիրառական ուղղվածություն․ բազմաթիվ օրինակներ և խնդիրներ ցույց են տալիս, թե ինչպես կարելի է վերլուծական երկրաչափության մեթոդները կիրառել իրական խնդիրներում՝ սկսած ֆիզիկական մոդելներից մինչև գրաֆիկական պատկերացումներ։ Սա այն դարձնում է ոչ միայն տեսական գիտելիքների աղբյուր, այլև գործնական հմտությունների զարգացման արդյունավետ միջոց։

    Обновлено. 2026-09-22
    Վերլուծական երկրաչափություն
    Онлайн

    Экономика

    Ներդրումային միջավայրի բարելավման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետության սննդարդյունաբերության ոլորտում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության սննդարդյունաբերության ոլորտում ներդրումային միջավայրի ձևավորման, զարգացման և բարելավման տնտեսական ու կազմակերպական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են սննդարդյունաբերության զարգացման հիմնական առանձնահատկությունները, ոլորտի ներդրումային գրավչության վրա ազդող գործոնները, ֆինանսական ռեսուրսների ներգրավման հնարավորությունները և արտադրական ձեռնարկությունների մրցունակության բարձրացման ուղիները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ներդրումային գործունեության պետական կարգավորման մեխանիզմներին, հարկային և ֆինանսական քաղաքականության ազդեցությանը, գործարար միջավայրի բարելավմանը և ներդրումային ռիսկերի նվազեցման հնարավորություններին։ Ուսումնասիրվում են սննդարդյունաբերական ձեռնարկությունների տեխնոլոգիական արդիականացման, արտադրական հզորությունների ընդլայնման, նորարարական լուծումների ներդրման և արտահանման ներուժի զարգացման հետ կապված խնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում տեղական և օտարերկրյա ներդրումների ներգրավման խոչընդոտներին, ենթակառուցվածքների զարգացման անհրաժեշտությանը, հումքային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործմանը և արտադրանքի որակի ու միջազգային չափանիշներին համապատասխանության ապահովմանը։ Աշխատությունը կարևորում է բարենպաստ ներդրումային միջավայրի դերը սննդարդյունաբերության կայուն զարգացման, տնտեսական աճի խթանման, աշխատատեղերի ստեղծման և Հայաստանի Հանրապետության պարենային անվտանգության ամրապնդման գործում։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ներդրումային քաղաքականության մասնագետների, սննդարդյունաբերական ձեռնարկությունների ղեկավարների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Обновлено. 2026-10-12
    Ներդրումային միջավայրի բարելավման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետության սննդարդյունաբերության ոլորտում
    Онлайн

    Математика

    Собственные и вынужденные колебания ортотропных пластин при наличии вязкого сопротивления

    Ուսումնասիրությունը նվիրված է մածուցիկ դիմադրության առկայության պայմաններում օրթոտրոպ թիթեղների սեփական և հարկադրական տատանումների տեսական ու մաթեմատիկական հետազոտությանը։ Աշխատության կենտրոնում անիզոտրոպ մեխանիկական հատկություններով թիթեղների դինամիկական վարքագծի ուսումնասիրությունն է, երբ համակարգում առկա է էներգիայի կորստի և տատանումների մարման պատճառ հանդիսացող մածուցիկ դիմադրություն։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են օրթոտրոպ թիթեղների առաձգական հատկությունները, շարժման հավասարումները, սահմանային պայմանները և այն հիմնական գործոնները, որոնք որոշում են դրանց սեփական հաճախությունները, տատանման ձևերը և դինամիկական արձագանքը։ Սեփական տատանումների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու համակարգի բնութագրական հաճախությունները և համապատասխան տատանման ձևերը, իսկ հարկադրական տատանումների վերլուծությունը՝ գնահատելու արտաքին պարբերական կամ փոփոխական ազդեցությունների նկատմամբ թիթեղի արձագանքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մածուցիկ դիմադրության ազդեցությանը, որի հաշվառումը թույլ է տալիս առավել իրատեսական նկարագրել տատանողական համակարգերի ամպլիտուդի նվազումը, ռեզոնանսային երևույթները և էներգիայի ցրումը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կիրառվող մաթեմատիկական մեթոդները հնարավորություն են տալիս ստանալ թիթեղների դինամիկական բնութագրերի հաշվարկային հարաբերություններ և գնահատել տարբեր ֆիզիկական ու երկրաչափական պարամետրերի ազդեցությունը համակարգի վարքագծի վրա։ Քննարկվում են նաև թիթեղների չափերի, նյութի օրթոտրոպ հատկությունների, ամրացման պայմանների և դիմադրության գործակցի փոփոխության հետևանքները տատանումների բնութագրերի վրա։ Աշխատությունը կարևոր է օրթոտրոպ կառուցվածքների դինամիկական կայունության և հուսալիության գնահատման տեսանկյունից և կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ մեքենաշինության, ավիացիոն ու տիեզերական տեխնիկայի, շինարարական կոնստրուկցիաների և տարբեր ինժեներական համակարգերի նախագծման ժամանակ։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել մեխանիկներին, ինժեներներին, կիրառական մաթեմատիկոսներին, կառուցվածքների դինամիկայով զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և ասպիրանտներին։

    Обновлено. 2026-09-13
    Собственные и вынужденные колебания ортотропных пластин при наличии вязкого сопротивления