Разработка радиотелеметрической системы для приема и передачи разнообразных сигналов

Բժշկություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կլիմակտերիկ շրջանի կանանց մոտ վահանաձև գեղձի ֆունկցիոնալ վիճակի ուսումնասիրմանը և դրա հետ կապված ֆիզիոլոգիական ու կլինիկական փոփոխությունների վերլուծությանը։ Հեղինակը դիտարկում է հորմոնալ փոփոխությունների ազդեցությունը վահանաձև գեղձի գործունեության վրա, ուսումնասիրում է էնդոկրին համակարգի փոխկապակցվածությունը, տարիքային առանձնահատկությունները և հնարավոր խանգարումների դրսևորումները։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են հետազոտական տվյալներ, ախտորոշման մեթոդներ, լաբորատոր ցուցանիշների գնահատման մոտեցումներ և բուժկանխարգելիչ միջոցառումների նշանակությունը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է էնդոկրինոլոգների, գինեկոլոգների, բժիշկների, բժշկական ոլորտի հետազոտողների, ուսանողների և կանանց առողջության հարցերով հետաքրքրվող մասնագետների համար։

Տեխնոլոգիա

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է ֆունկցիոնալ նշանակության սննդամթերքի նոր տեխնոլոգիաների մշակմանը՝ սննդային արժեքը, կենսաբանական ակտիվությունը և մարդու առողջության համար հնարավոր օգտակար հատկությունները համադրող արտադրանքի ստեղծման նպատակով։ Աշխատության հիմքում ժամանակակից սննդի տեխնոլոգիայի այն ուղղությունն է, որի շրջանակում սննդամթերքը դիտարկվում է ոչ միայն որպես օրգանիզմի էներգետիկ և սննդանյութային պահանջները բավարարող միջոց, այլև որպես կենսաբանական ակտիվ բաղադրիչների աղբյուր։ Այս մոտեցումը ենթադրում է արտադրանքի բաղադրության, հումքի ընտրության, տեխնոլոգիական մշակման և պահպանման պայմանների համալիր ուսումնասիրություն։ Ֆունկցիոնալ նշանակության սննդամթերքի մշակման ժամանակ կարևոր է ընտրել այնպիսի հումք և բաղադրիչներ, որոնք կարող են բարձրացնել արտադրանքի սննդային կամ ֆիզիոլոգիական արժեքը։ Այդ նպատակով կարող են օգտագործվել վիտամիններով, հանքային նյութերով, սննդային մանրաթելերով, սպիտակուցներով, պոլիֆենոլներով և այլ կենսաբանորեն ակտիվ միացություններով հարուստ բնական հումքեր։ Հնարավոր է նաև կիրառել պրոբիոտիկ միկրոօրգանիզմներ, նախաբիոտիկ բաղադրիչներ կամ այլ ֆունկցիոնալ նյութեր՝ համապատասխան տեխնոլոգիական պայմանների պահպանմամբ։ Ուսումնասիրության կարևոր խնդիրներից է բաղադրության և տեխնոլոգիական գործընթացի օպտիմալացումը։ Նոր արտադրանքի ստեղծման դեպքում անհրաժեշտ է ոչ միայն ապահովել օգտակար բաղադրիչների առկայությունը, այլև պահպանել արտադրանքի համային, բույրային, գունային և կառուցվածքային հատկությունները։ Տեխնոլոգիական մշակումը կարող է փոխել հումքի կենսաբանական ակտիվ նյութերի պարունակությունը, ուստի ջերմային մշակման, չորացման, խմորման, պահեստավորման և փաթեթավորման ռեժիմների ընտրությունը պետք է հիմնված լինի համապատասխան փորձարարական տվյալների վրա։ Աշխատության մեջ կարևոր նշանակություն ունի նաև արտադրանքի ֆիզիկաքիմիական և սննդային ցուցանիշների գնահատումը։ Կարող են ուսումնասիրվել խոնավության, սպիտակուցների, ճարպերի, ածխաջրերի, սննդային մանրաթելերի, հանքային տարրերի և այլ բաղադրիչների պարունակությունը։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է գնահատել կենսաբանական ակտիվ նյութերի պահպանվածությունը տեխնոլոգիական գործընթացի տարբեր փուլերում։ Այդպիսի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս որոշելու՝ արդյոք մշակված տեխնոլոգիան իրականում ապահովում է արտադրանքի նախատեսված ֆունկցիոնալ հատկությունները։ Առանձին կարևորություն ունի արտադրանքի անվտանգությունը։ Ֆունկցիոնալ սննդամթերքի տեխնոլոգիայի մշակումը պետք է ներառի հումքի մանրէաբանական և քիմիական անվտանգության գնահատում, արտադրական գործընթացի հիգիենիկ վերահսկողություն և պահպանման ժամկետի հիմնավորում։ Նոր բաղադրիչների կիրառման դեպքում անհրաժեշտ է նաև գնահատել դրանց տեխնոլոգիական համատեղելիությունը և օգտագործման անվտանգությունը։ Այս մոտեցումը թույլ է տալիս համատեղել արտադրանքի ֆունկցիոնալ արժեքը և սպառողի անվտանգության պահանջները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություն է նաև զգայորոշիչ գնահատումը։ Նույնիսկ բարձր սննդային կամ կենսաբանական արժեք ունեցող արտադրանքը կարող է սահմանափակ կիրառություն ունենալ, եթե այն չի բավարարում սպառողի համային և կառուցվածքային նախասիրություններին։ Այդ պատճառով համի, հոտի, արտաքին տեսքի, գույնի, խտության և այլ զգայորոշիչ հատկանիշների ուսումնասիրությունը տեխնոլոգիայի կատարելագործման կարևոր բաղադրիչ է։ Հնարավոր է համեմատել տարբեր բաղադրատոմսեր և տեխնոլոգիական ռեժիմներ՝ լավագույն սպառողական և սննդային ցուցանիշներով տարբերակը որոշելու համար։ Ֆունկցիոնալ սննդամթերքի տեխնոլոգիաների մշակումը կարևոր է նաև սննդի արդյունաբերության նոր արտադրատեսակների ստեղծման տեսանկյունից։ Ժամանակակից սպառողական պահանջարկը խթանում է այնպիսի արտադրանքի զարգացումը, որը համատեղում է հարմարավետ օգտագործումը, բարձր սննդային արժեքը և առողջությանը նպաստող բաղադրիչների առկայությունը։ Այդպիսի արտադրանք կարող է մշակվել տարբեր խմբերի համար՝ կախված նրանց սննդային պահանջներից և արտադրանքի նախատեսված նշանակությունից։ Աշխատության մեջ կարող է դիտարկվել նաև տեղական և ոչ ավանդական բուսական հումքի օգտագործման հնարավորությունը։ Տեղական հումքի կիրառումը կարող է հնարավորություն տալ ստեղծելու ազգային կամ տարածաշրջանային առանձնահատկություններով ֆունկցիոնալ արտադրանք, բարձրացնել տեղական գյուղատնտեսական հումքի վերամշակման արդյունավետությունը և ընդլայնել սննդի արդյունաբերության արտադրատեսակների տեսականին։ Այս ուղղությամբ կարևոր է ուսումնասիրել հումքի քիմիական կազմը, կենսաբանական ակտիվությունը և տեխնոլոգիական հատկությունները։ Հետազոտության գործնական նշանակությունը կայանում է նրանում, որ մշակված տեխնոլոգիական լուծումները կարող են հիմք ծառայել սննդի արդյունաբերության մեջ նոր արտադրատեսակների ստեղծման և արտադրական գործընթացների կատարելագործման համար։ Դրանք կարող են կիրառվել տարբեր տեսակի սննդամթերքի արտադրության մեջ՝ համապատասխան բաղադրության, տեխնոլոգիական ռեժիմների և անվտանգության պահանջների ընտրությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է սննդամթերքի քիմիական կազմի, սննդային և կենսաբանական արժեքի, տեխնոլոգիական մշակման, անվտանգության և սպառողական հատկությունների ուսումնասիրությունը։ Դրա հիմնական նպատակն է ստեղծել գիտականորեն հիմնավորված տեխնոլոգիական մոտեցումներ, որոնց միջոցով հնարավոր կլինի ստանալ բարձր սննդային և ֆունկցիոնալ արժեք ունեցող, անվտանգ և սպառողական պահանջներին համապատասխան սննդամթերք։ Թեման կարող է հետաքրքրել սննդի տեխնոլոգներին, սննդաբաններին, կենսատեխնոլոգներին, սննդի արդյունաբերության մասնագետներին, քիմիկոսներին, գյուղատնտեսական հումքի վերամշակմամբ զբաղվող հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Ինֆորմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է ձևական լեզուների տեսության շրջանակում բազմաժապավեն վերջավոր ավտոմատներով ճանաչվող լեզուների նկարագրման և դրանց համար կանոնավոր արտահայտությունների համապատասխան ընդհանրացումների կառուցման խնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում ավտոմատային մոդելների և լեզուների հանրահաշվական ներկայացումների միջև կապն է՝ նպատակ ունենալով պարզել, թե մի քանի մուտքային ժապավենների վրա աշխատող վերջավոր ավտոմատի վարքը ինչպես կարելի է արտահայտել ձևական գործողությունների և համապատասխան արտահայտությունների միջոցով։ Դասական վերջավոր ավտոմատների դեպքում կանոնավոր լեզուների և կանոնավոր արտահայտությունների միջև գոյություն ունեցող կապը հիմք է հանդիսանում ավելի ընդհանուր բազմաժապավեն համակարգերի ուսումնասիրության համար։ Քննվում են այն ձևական կառուցվածքները, որոնք անհրաժեշտ են տարբեր ժապավենների վրա ընթերցվող բառերի կամ խորհրդանիշների հաջորդականությունների միջև հարաբերությունները ներկայացնելու համար։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բազմաժապավեն ավտոմատների կողմից ճանաչվող բազմաբաղադրիչ լեզվական օբյեկտների հատկություններին, դրանց նկատմամբ սահմանվող միավորման, հաջորդական միացման, կրկնության և այլ հանրահաշվական գործողությունների ընդհանրացման հնարավորություններին։ Կարևոր խնդիր է ավտոմատային և արտահայտություններով տրվող նկարագրությունների համարժեքության ուսումնասիրությունը, այսինքն՝ այն պայմանների բացահայտումը, որոնց դեպքում ավտոմատի միջոցով սահմանված լեզուն հնարավոր է ներկայացնել համապատասխան ձևական արտահայտությամբ և հակառակը։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև ավտոմատների վիճակների, անցումների և ընդունման պայմանների ձևական ներկայացումները, ինչպես նաև դրանց հիման վրա լեզվական նկարագրություններ կառուցելու ընդհանուր մեթոդները։ Բազմաժապավեն կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու ոչ միայն առանձին բառերի բազմություններ, այլև մի քանի բառերի կամ հաջորդականությունների միջև ձևական հարաբերություններ, ինչը ընդլայնում է դասական ավտոմատների տեսության կիրառման շրջանակը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել փակության հատկությունների, ներկայացումների փոխակերպման և տարբեր ավտոմատային մոդելների արտահայտչական հնարավորությունների համեմատական վերլուծություն։ Տեսական արդյունքները նշանակություն ունեն ձևական լեզուների, հաշվարկելիության և ավտոմատների մաթեմատիկական տեսության զարգացման համար, ինչպես նաև այն խնդիրներում, որտեղ անհրաժեշտ է միաժամանակ մշակել փոխկապակցված մի քանի խորհրդանշային հաջորդականություններ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է դիսկրետ մաթեմատիկայի, ձևական լեզուների տեսության և ավտոմատների տեսության մոտեցումները՝ բազմաժապավեն հաշվարկային մոդելների լեզվական և հանրահաշվական հատկությունների համակարգված ուսումնասիրության նպատակով։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի հայ գրականության և հասարակական մտքի մի շարք նշանավոր ներկայացուցիչների գաղափարական ժառանգության ուսումնասիրությանը՝ ազգային ինքնագիտակցության, արևմտահայության դրության, հասարակական վերափոխումների և ազգային-ազատագրական գաղափարների ձևավորման համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում Րաֆֆու, Ծերենցի, Ռափայել Պատկանյանի և Գրիգոր Արծրունու գրական ու հրապարակախոսական գործունեությունն է՝ որպես նույն ժամանակաշրջանի հասարակական խնդիրներին տարբեր ժանրերով արձագանքող մտավորականների։ Նրանց ստեղծագործական ժառանգությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին գեղարվեստական արձակը, պատմավեպը, պոեզիան և հրապարակախոսությունը ներգրավվում ազգային ինքնության, պատմական հիշողության, կրթության, հասարակական կազմակերպման և ժողովրդի ապագայի վերաբերյալ պատկերացումների ձևավորման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Րաֆֆու վիպական աշխարհում պատմական և հասարակական թեմաների փոխհարաբերությանը, Ծերենցի պատմական արձակում անցյալի իրադարձությունների գեղարվեստական վերաիմաստավորմանը, Պատկանյանի պոեզիայի ազգային ու հասարակական շեշտադրումներին և Արծրունու հրապարակախոսական գործունեության գաղափարական նշանակությանը։ Կարևորվում է նրանց հայացքների ոչ միայն ընդհանրությունների, այլև տարբերությունների բացահայտումը՝ հաշվի առնելով յուրաքանչյուր հեղինակի ստեղծագործական մեթոդը, հասարակական գործունեությունը և գաղափարների արտահայտման ձևերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննության առնվել պատմական հիշողության և ժամանակակից իրականության հարաբերակցությունը, ազգային ինքնագիտակցության ամրապնդման միջոցները, կրթության և մշակույթի դերի վերաբերյալ պատկերացումները, ինչպես նաև հասարակական առաջընթացի և ինքնակազմակերպման շուրջ ձևավորված մոտեցումները։ Առանձին ուղղություն է գրականության և մամուլի ազդեցության ուսումնասիրությունը հասարակական գաղափարների տարածման գործում, քանի որ XIX դարում գեղարվեստական ստեղծագործությունն ու պարբերական մամուլը կարևոր հարթակներ էին հանրային քննարկումների և մտավոր շարժումների զարգացման համար։ Այս գործիչների ժառանգության համեմատական քննությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու ժամանակաշրջանի հայ հասարակական մտքի գաղափարական բազմազանության և գրականության ու հրապարակախոսության փոխազդեցության մասին։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է հայ գրականության պատմության, հասարակական մտքի պատմության, հրապարակախոսության և գաղափարների պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով նշված հեղինակների ներդրումը XIX դարի հայ ազգային և հասարակական մտքի զարգացման գործընթացներում։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործական և հասարակական ժառանգության ուսումնասիրությանը հայ ազգագրության համատեքստում՝ բացահայտելով նրա գրական երկերում, հրապարակախոսության մեջ և մշակութային գործունեության ընթացքում արտացոլված ժողովրդական կենցաղի, սովորույթների, հավատալիքների, ծեսերի և ավանդույթների առանձնահատկությունները։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է այն հանգամանքի վրա, որ գրողի ստեղծագործություններում հայ ժողովրդի առօրյա կյանքը ներկայացվում է ոչ միայն որպես գեղարվեստական միջավայր, այլև որպես պատմամշակութային արժեք ունեցող հարուստ նյութ։ Քննության են առնվում գյուղական համայնքի կառուցվածքը, ընտանեկան և ազգակցական հարաբերությունները, աշխատանքի ավանդական ձևերը, հասարակական փոխհարաբերությունները, տոնական ու ծիսական սովորույթները, ժողովրդական պատկերացումները և բարոյական արժեքները։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում Լոռու և ընդհանրապես հայկական գյուղական միջավայրի նկարագրություններին, որոնց միջոցով հնարավոր է պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանի բնակչության կենսակերպի, աշխարհընկալման և սոցիալական հարաբերությունների մասին։ Ուսումնասիրվում է բանահյուսական նյութի կիրառությունը՝ ժողովրդական հեքիաթների, առակների, ավանդությունների, երգերի, ասացվածքների, դարձվածքների և խոսակցական լեզվի տարրերի տեսանկյունից։ Կարևորվում է գրողի հետաքրքրությունը ժողովրդական բանավոր մշակույթի նկատմամբ և այն եղանակները, որոնցով բանահյուսական ու ազգագրական նյութը գեղարվեստական վերամշակման միջոցով դարձել է նրա ստեղծագործական աշխարհի բաղադրիչ։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ժողովրդական հավատալիքների, բնության հետ կապված պատկերացումների, համայնքային վարքականոնների և ավանդական արժեքների արտացոլմանը։ Գրական նյութի համադրումը ազգագրական տվյալների հետ հնարավորություն է տալիս գնահատել ստեղծագործությունները նաև որպես ժամանակաշրջանի հասարակական և մշակութային կյանքի մասին տեղեկություններ պահպանող աղբյուրներ՝ միաժամանակ հաշվի առնելով գեղարվեստական գրականության առանձնահատկությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարևորվում է հեղինակի վերաբերմունքը ազգային մշակութային ժառանգության պահպանման, ժողովրդական ստեղծագործության հավաքման և ուսումնասիրման նկատմամբ։ Նրա գործունեությունը դիտարկվում է հայ մտավորականության այն լայն շարժման համատեքստում, որը ձգտում էր գրանցել, պահպանել և նոր սերունդներին փոխանցել ժողովրդի հոգևոր ու նյութական մշակույթի արժեքները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել գրականության և ազգագրության փոխառնչությունները, հասկանալ ժողովրդական մշակույթի ազդեցությունը գրողի աշխարհայացքի և գեղարվեստական մտածողության ձևավորման վրա, ինչպես նաև գնահատել նրա ժառանգության նշանակությունը հայ ժողովրդի ավանդական մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել հայ գրականության, ազգագրության, բանահյուսության, մշակութաբանության և հայագիտության ոլորտներում աշխատող հետազոտողների, ուսանողների, մանկավարժների և ազգային մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Վարորդական տեսական քննությունների հարցաշարեր - Խումբ 2 ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է վարորդական տեսական քննությանը նախապատրաստվելու համար և ընդգրկում է ճանապարհային երթևեկության կանոնների հիմնական և միջին բարդության հարցաշարեր։ Գրքում ներկայացված են հարցեր, որոնք վերաբերում են ճանապարհային նշանների և գծանշումների իմաստին, երթևեկության կազմակերպման սկզբունքներին, խաչմերուկներում շարժման կանոններին, ինչպես նաև վարորդի վարքագծին տարբեր ստանդարտ իրավիճակներում։ Աշխատությունը կառուցված է այնպես, որ սովորողը կարողանա աստիճանաբար ամրապնդել իր տեսական գիտելիքները՝ անցնելով ավելի պարզ հարցերից դեպի ավելի բարդ և իրավիճակային առաջադրանքներ։ Շեշտադրվում է նաև ճանապարհային անվտանգության կարևորությունը և պատասխանատու վարորդական մտածողության ձևավորումը։ Գիրքը օգտակար է սկսնակ վարորդների համար, ովքեր ցանկանում են համակարգված կերպով պատրաստվել տեսական քննությանը և ամրապնդել իրենց գիտելիքները։