Устав Никитинской молочной артели с артельной при ней лавкой

Պատմություն

Աշխատանքը ներկայացնում է Նիկոմիդիայի վիճակի վերաբերյալ տեղեկագրություն՝ կազմված Պողոս վարդապետ Նաթանյանի այցելության առիթով։ Այն վերաբերում է տվյալ եկեղեցական վիճակի դրությանը և կարող է ընդգրկել համայնքի հոգևոր, եկեղեցական ու կազմակերպական կյանքի մասին դիտարկումներ և տեղեկություններ։ Այցելության հիման վրա կազմված տեղեկագրությունը կարևոր նյութ է ներկայացնում տեղում տիրող իրավիճակը, եկեղեցական կառույցների վիճակը և համայնքային կյանքի առանձնահատկությունները հասկանալու համար։ Նման փաստաթղթերը հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու, թե ինչպես էին եկեղեցական գործիչները տեղեկություններ հավաքում տարբեր վիճակների մասին, արձանագրում առկա խնդիրներն ու կարիքները և ներկայացնում իրենց դիտարկումները եկեղեցական կառավարման մարմիններին։ Այն արժեքավոր պատմական սկզբնաղբյուր է Նիկոմիդիայի հայ համայնքի և Հայ եկեղեցու տարածաշրջանային կազմակերպվածության ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև 19-րդ դարի հայ եկեղեցական վարչարարության, հոգևորականների այցելությունների և համայնքների վիճակի գնահատման պատմությամբ զբաղվող հետազոտողների համար։ Դրա միջոցով հնարավոր է պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանում եկեղեցական կյանքի ուսումնասիրման, տեղեկությունների արձանագրման և համայնքային խնդիրների ներկայացման եղանակների մասին։

Պատմություն

Պատմագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է 19-րդ դարի առաջին կեսի Իրանի հասարակական և քաղաքական գործընթացների ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով ժամանակաշրջանի պետական գործիչ Հաջի Միրզա Աղասի Երևանցու գործունեությանը և պատմական դերակատարությանը։ Ներկայացվում են Ղաջարական Իրանի ներքաղաքական իրավիճակը, պետական կառավարման առանձնահատկությունները, իշխանական հարաբերությունները, հասարակական կառուցվածքը և երկրի առջև ծառացած քաղաքական ու տնտեսական խնդիրները։ Քննարկվում են կենտրոնական իշխանության ամրապնդման փորձերը, արքունիքի և ազդեցիկ քաղաքական շրջանակների փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև արտաքին ուժերի հետ հարաբերությունների ազդեցությունը երկրի ներքին զարգացման վրա։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում Հաջի Միրզա Աղասի Երևանցու կենսագրությանը, նրա քաղաքական վերելքին, Մոհամմադ շահ Ղաջարի օրոք ունեցած ազդեցությանը և պետական կառավարման ոլորտում իրականացրած գործունեությանը։ Վերլուծվում են նրա ներքին և արտաքին քաղաքական մոտեցումները, պետական կառավարման, տնտեսության և հասարակական հարաբերությունների հետ կապված նախաձեռնությունները, ինչպես նաև ժամանակակիցների ու հետագա պատմագրության մեջ նրա գործունեությանը տրված տարբեր գնահատականները։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս նրա գործունեությունը դիտարկել ոչ միայն անհատական կենսագրության, այլև տվյալ ժամանակաշրջանի իրանական պետականության և հասարակական հարաբերությունների ընդհանուր զարգացման համատեքստում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, իրանագետների, արևելագետների, հայ-իրանական պատմական կապերն ուսումնասիրող հետազոտողների, ուսանողների և 19-րդ դարի Իրանի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է հանրակրթական դպրոցում մաթեմատիկայի արտադասարանային աշխատանքների կազմակերպման և անցկացման ժամանակակից մեթոդական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության արդիականությունը պայմանավորված է նրանով, որ մաթեմատիկայի նկատմամբ սովորողների հետաքրքրության զարգացումը, տրամաբանական և քննադատական մտածողության ձևավորումը և նրանց անհատական կարողությունների բացահայտումը չեն սահմանափակվում միայն դասաժամերի շրջանակով։ Աշխատության հիմնական նպատակն է մշակել մաթեմատիկայի արտադասարանային գործունեության կազմակերպման և իրականացման արդյունավետ հայեցակարգ ու մեթոդական համակարգ, որը կարող է նպաստել սովորողների ճանաչողական հետաքրքրության, մաթեմատիկական մտածողության և մաթեմատիկական մշակույթի զարգացմանը։ Հետազոտության հեղինակը Հայկազն Սարիբեկի Նավասարդյանն է, իսկ աշխատանքը պաշտպանվել է Խաչատուր Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանում՝ մանկավարժական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճանի համար։ Ազգային գրադարանի մատենագիտական տվյալներով՝ աշխատանքը հրատարակվել է 2017 թվականին և ունի 21 էջ։ Աշխատության կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ արտադասարանային աշխատանքը դիտարկվում է որպես մաթեմատիկական գիտելիքների խորացման և սովորողների կարողությունների զարգացման ինքնուրույն կրթական միջավայր։ Հեղինակը առանձնացնում է այն հակասությունը, որ ժամանակակից կրթության պահանջները սովորողից ակնկալում են ավելի զարգացած բովանդակային, հաղորդակցական և անձնային կարողություններ, մինչդեռ դրանց ձևավորման համար անհրաժեշտ արտադասարանային աշխատանքի մեթոդական համակարգը միշտ չէ, որ բավարար չափով մշակված է։ Հետազոտության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում նաև հանրապետական և միջազգային մաթեմատիկական օլիմպիադաների պահանջների և դպրոցական սովորական ուսուցման ընթացքում ձեռք բերվող գիտելիքների միջև հնարավոր անհամապատասխանությանը։ Աշխատությունը կարևորում է արտադասարանային գործունեության բազմազան ձևերի կիրառումը։ Դրանց շարքում կարող են լինել մաթեմատիկական խմբակները, օլիմպիադաները, մրցույթները, մաթեմատիկական երեկոները, թեմատիկ միջոցառումները, տրամաբանական խնդիրների լուծման պարապմունքները, նախագծային աշխատանքները և տարբեր տեսակի ինտելեկտուալ խաղերը։ Նման գործունեությունը հնարավորություն է տալիս սովորողներին հանդիպել այնպիսի խնդիրների և գաղափարների, որոնք կարող են դուրս լինել հանրակրթական ծրագրի պարտադիր շրջանակից, սակայն կարևոր են մաթեմատիկական մտածողության զարգացման համար։ Հատկապես կարևոր է տրամաբանությունը զարգացնող և մրցութային բնույթի խնդիրների ընդգրկումը, քանի որ դրանք սովորողից պահանջում են ոչ միայն արդեն հայտնի ալգորիթմի կիրառում, այլև ինքնուրույն վերլուծություն, ենթադրությունների առաջադրում, օրինաչափությունների բացահայտում և ոչ ստանդարտ լուծումների որոնում։ Հետազոտության մեջ էական տեղ է հատկացվում նաև տեղեկատվական և հաղորդակցական տեխնոլոգիաների կիրառմանը։ ՏՀՏ-ի ներգրավումը հնարավորություն է տալիս մաթեմատիկական նյութը ներկայացնել ավելի ինտերակտիվ ձևով, ապահովել լրացուցիչ ուսումնական ռեսուրսների հասանելիություն և ընդլայնել արտադասարանային աշխատանքի տարածքն ու ժամանակային հնարավորությունները։ Հեղինակը նաև կարևորում է այնպիսի համակարգի ստեղծումը, որը հասանելի կլինի ոչ միայն բարձր առաջադիմություն ունեցող սովորողներին, այլև ավելի լայն շրջանակի՝ աստիճանաբար ձևավորելով մաթեմատիկայի նկատմամբ հետաքրքրություն և ներգրավվածություն։ Հետազոտության խնդիրների շարքում նշվում է արտադասարանային աշխատանքների կազմակերպման վիճակի գիտական վերլուծությունը, դրանց արդյունավետության համար անհրաժեշտ մանկավարժական և մեթոդական պայմանների բացահայտումը, տարբեր ձևերի կիրառման հիմնավորումը, ՏՀՏ-ի ներառումը, օժտված սովորողների հայտնաբերումը և նրանց համար հատուկ խմբակների կազմակերպումը։ Աշխատության մեջ արտադասարանային գործունեությունը ներկայացվում է նաև որպես սովորողների անհատական տարբերությունները հաշվի առնելու արդյունավետ միջոց։ Դասաժամի սահմանափակ ժամանակի պայմաններում ուսուցիչը միշտ չէ, որ կարող է բավարար չափով աշխատել յուրաքանչյուր սովորողի հետաքրքրությունների, նախասիրությունների և կարողությունների զարգացման ուղղությամբ։ Արտադասարանային միջավայրը, հակառակը, թույլ է տալիս ձևավորել ավելի փոքր խմբեր, ընտրել տարբեր բարդության խնդիրներ և կիրառել համագործակցային կամ անհատական աշխատանքի ձևեր։ Այդ կերպ հնարավոր է միաժամանակ աջակցել դժվարություններ ունեցող սովորողներին և լրացուցիչ մարտահրավերներ առաջարկել բարձր առաջադիմություն ցուցաբերողներին։ Աշխատության ընդհանուր նշանակությունն այն է, որ մաթեմատիկայի արտադասարանային գործունեությունը ներկայացվում է ոչ թե որպես դասապրոցեսի երկրորդական հավելում, այլ որպես սովորողների մաթեմատիկական կրթության կարևոր բաղադրիչ։ Դրա ճիշտ կազմակերպումը կարող է նպաստել առարկայի նկատմամբ կայուն հետաքրքրության ձևավորմանը, տրամաբանական և ստեղծագործական մտածողության զարգացմանը, ինքնուրույն աշխատանքի հմտությունների կատարելագործմանը և մրցութային ու օլիմպիական խնդիրների լուծման պատրաստվածության բարձրացմանը։ Աշխատությունը հատկապես օգտակար կարող է լինել մաթեմատիկայի ուսուցիչների, մանկավարժական բուհերի ուսանողների, մեթոդիստների և կրթական ծրագրեր մշակողների համար, քանի որ համադրում է տեսական հիմնավորումները, մեթոդական մոտեցումները և դպրոցական պրակտիկայում արտադասարանային մաթեմատիկական աշխատանքի կազմակերպման գործնական խնդիրները։

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է գնաճի նպատակադրման ռազմավարության տեսական հիմքերի, կիրառման մեխանիզմների և արդյունավետության գնահատման ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության փորձի օրինակով։ Հեղինակը վերլուծում է գնաճի կառավարման ժամանակակից մոտեցումները, կենտրոնական բանկերի դերը դրամավարկային քաղաքականության իրականացման գործում, ինչպես նաև գնաճային գործընթացների վրա ազդող տնտեսական գործոնները։ Աշխատությունում ներկայացվում են գնաճի նպատակադրման ռազմավարության ձևավորման սկզբունքները, դրա առավելություններն ու սահմանափակումները, կիրառվող գործիքները և դրանց ազդեցությունը մակրոտնտեսական կայունության ապահովման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տնտեսական միջավայրի առանձնահատկություններին, դրամավարկային քաղաքականության իրականացման փորձին, գնաճային սպասումների կառավարմանը և ռազմավարության արդյունավետության գնահատման մեթոդներին։ Հեղինակը ներկայացնում է վերլուծական մոտեցումներ, վիճակագրական գնահատումներ և առաջարկություններ, որոնք ուղղված են գնաճի վերահսկման, ֆինանսական կայունության ամրապնդման և տնտեսական քաղաքականության արդյունավետության բարձրացմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետներին, ֆինանսական ոլորտի մասնագետներին, պետական կառավարման աշխատակիցներին, գիտաշխատողներին, բուհերի դասախոսներին, ուսանողներին և դրամավարկային քաղաքականության հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Մենեջմենթ

В книге рассматриваются основные принципы управления организацией, включая функции менеджмента: планирование, организацию, мотивацию и контроль. Автор подробно объясняет, как эти функции применяются в реальной управленческой деятельности и как они обеспечивают эффективную работу предприятия. Особое внимание уделяется вопросам стратегического управления, принятия управленческих решений и роли руководителя в организации. Рассматриваются также стили руководства, управление человеческими ресурсами и влияние организационной культуры на эффективность работы. Книга содержит как теоретические основы менеджмента, так и практические подходы к решению управленческих задач в условиях рыночной экономики. В целом, это комплексное руководство, которое помогает сформировать системное понимание менеджмента и его роли в развитии современных организаций.

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է հանրակրթական դպրոցում քիմիայի դասավանդման գործընթացում սովորողների ստեղծագործական մտածողության ձևավորման և զարգացման մեթոդական հիմունքների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են ստեղծագործական մտածողության հոգեբանամանկավարժական առանձնահատկությունները, դրա զարգացման հիմնական պայմանները և ուսումնական գործունեության ընթացքում ինքնուրույն, վերլուծական ու ոչ ստանդարտ մտածողության խթանման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քիմիայի ուսուցման բովանդակության, դասավանդման մեթոդների և ուսումնական առաջադրանքների դերին սովորողների ճանաչողական ակտիվության, հետազոտական հետաքրքրությունների և ստեղծագործական կարողությունների զարգացման գործում։ Ուսումնասիրվում են խնդրահարույց ուսուցման, հետազոտական աշխատանքների, փորձարարական առաջադրանքների, նախագծային գործունեության և միջառարկայական կապերի կիրառման մեթոդական առանձնահատկությունները։ Դիտարկվում են քիմիական երևույթների բացատրության, փորձերի պլանավորման, վարկածների առաջադրման, արդյունքների համեմատության և ինքնուրույն եզրահանգումների ձևակերպման միջոցով սովորողների մտածողության զարգացման հնարավորությունները։ Կարևորվում են ուսուցչի դերը ստեղծագործական ուսումնական միջավայրի ձևավորման գործում, սովորողների անհատական առանձնահատկությունների հաշվառումը և ուսուցման տարբերակված մոտեցումների կիրառումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ներկայացվել քիմիայի դպրոցական դասընթացի տարբեր թեմաների ուսուցման ընթացքում կիրառվող ստեղծագործական առաջադրանքներ, հետաքրքրաշարժ խնդիրներ, լաբորատոր աշխատանքներ և գործնական իրավիճակների վերլուծության օրինակներ։ Անդրադարձ է կատարվում սովորողների ինքնուրույնության, նախաձեռնողականության, տրամաբանական դատողության և գիտական երևակայության զարգացմանը նպաստող մանկավարժական պայմաններին։ Առանձնացվում են ստեղծագործական մտածողության զարգացման մակարդակի գնահատման չափանիշների մշակման, ուսուցման արդյունավետության որոշման և մեթոդական մոտեցումների կատարելագործման խնդիրները։ Կարևորվում է նաև տեսական գիտելիքների և գործնական փորձի համադրումը, որը նպաստում է քիմիական հասկացությունների գիտակցված յուրացմանը և ձեռք բերված գիտելիքների կիրառմանը նոր իրավիճակներում։ Աշխատությունը նշանակություն ունի քիմիայի դասավանդման մեթոդիկայի, ժամանակակից մանկավարժական տեխնոլոգիաների և դպրոցական բնագիտական կրթության զարգացման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել քիմիայի ուսուցիչների, մանկավարժների, կրթության հետազոտողների, ուսուցման մեթոդիստների և մանկավարժական մասնագիտությունների ուսանողների համար։