Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionMedicine
Սրտամկանի ադրենալինային վնասման դեպքում որոշ մորֆոֆունկցիոնալ և նյութափոխանակային տեղաշարժերի ուսումնասիրումը և դրանց շտկումը փորձարարական պայմաններում
Բժշկակենսաբանական, փորձարարական սրտաբանության և ախտաբանական ֆիզիոլոգիայի բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է սրտամկանի ադրենալինային վնասման պայմաններում առաջացող ձևաբանական, գործառական և նյութափոխանակային փոփոխությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց շտկման հնարավորությունների գնահատմանը։ Քննության են առնվում ադրենալինի ազդեցության ֆիզիոլոգիական և ախտաֆիզիոլոգիական մեխանիզմները, սրտամկանի բջիջների կառուցվածքային առանձնահատկությունները և սրտի գործունեության կարգավորման գործընթացները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կատեխոլամինների ավելցուկային ազդեցության հետևանքով սրտամկանում առաջացող փոփոխություններին, բջջային վնասման մեխանիզմներին և սրտամկանի կծկողական գործառույթի հնարավոր խանգարումներին։ Վերլուծվում են էներգետիկ նյութափոխանակության, օքսիդավերականգնման գործընթացների, լիպիդային փոխանակության և բջջային թաղանթների կայունության հետ կապված կենսաքիմիական տեղաշարժերը։ Քննարկվում են օքսիդատիվ սթրեսի, կալցիումային հավասարակշռության խանգարումների և նյութափոխանակային փոփոխությունների նշանակությունը սրտամկանի վնասման զարգացման գործընթացում։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են կիրառվել փորձարարական մոդելավորման, հյուսվածաբանական հետազոտության, կենսաքիմիական ցուցանիշների որոշման և սրտի գործառական վիճակի գնահատման մեթոդներ։ Անդրադարձ է կատարվում սրտամկանի վնասման պայմաններում պաշտպանական և վերականգնողական մեխանիզմների ակտիվացման հնարավորություններին, ինչպես նաև տարբեր շտկող ազդեցությունների արդյունավետության փորձարարական գնահատմանը։ Կարևորվում է ձևաբանական, գործառական և նյութափոխանակային ցուցանիշների համակցված ուսումնասիրությունը՝ սրտամկանի ախտաբանական փոփոխությունների զարգացման օրինաչափությունները բացահայտելու և դրանց կանխարգելման գիտական հիմքերը մշակելու նպատակով։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել փորձարարական սրտաբանության, ախտաբանական ֆիզիոլոգիայի, կենսաքիմիայի, դեղաբանության և սրտանոթային հիվանդությունների մեխանիզմների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Updated: 2026-10-10
Culture
Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1985, Մարտ, թիվ 11)
Այս ընթացիկ մատենագիտական տեղեկատուն վերաբերում է Հայաստանի Սովետական Սոցիալիստական Հանրապետության կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ նորագույն գրականության համակարգված ներկայացմանը՝ նպատակ ունենալով ապահովել գիտական և տեղեկատվական աղբյուրների ամբողջական և արդիական նկարագիրը։ Նյութում ընդգրկված են պարբերաբար հրատարակվող գրքեր, հոդվածներ, ժողովածուներ և տեղեկագրեր, որոնք վերաբերում են հայ արվեստի պատմության, կերպարվեստի, երաժշտության, թատրոնի և կինոյի զարգացման ընթացիկ փուլերին, ինչպես նաև մշակութային կյանքի կազմակերպման և կառավարման խնդիրներին։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ընթացիկ հրատարակություններին և գիտական հրապարակումներին, որոնք արտացոլում են ժամանակակից մշակութային գործընթացների միտումները, ստեղծագործական նոր ուղղությունները և արվեստաբանական ուսումնասիրությունների զարգացումը։ Քննարկվում են նաև մատենագիտական աշխատանքի կազմակերպման սկզբունքները՝ նյութերի ընտրության, դասակարգման և նկարագրման մեթոդները, որոնք ապահովում են տեղեկատվության համակարգված հասանելիություն և գիտական օգտագործելիություն։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է, որ նման ընթացիկ մատենագիտական տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն գիտական հետազոտությունների արդյունավետ կազմակերպման, մշակութային տեղեկատվության շրջանառության և արվեստաբանական գիտելիքների զարգացման գործում՝ ծառայելով որպես հուսալի ուղեցույց ոլորտի մասնագետների համար։
Updated: 2026-11-02
Mathematics
Գազային սենսորների համար հեռանկարային կիսահաղորդչային նյութերի ստացումը և ուսումնասիրումը
Գիրքը նվիրված է գազային սենսորների համար հեռանկարային կիսահաղորդչային նյութերի ստացման և դրանց հատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով ժամանակակից նյութագիտության և նանոտեխնոլոգիաների կիրառական նշանակությունը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են կիսահաղորդչային նյութերի սինթեզի տարբեր մեթոդներ, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և ֆիզիկաքիմիական հատկությունները, որոնք որոշիչ դեր ունեն գազերի հայտնաբերման զգայունության և ընտրողականության ապահովման գործում։ Հեղինակը վերլուծում է օքսիդային, կոմպոզիտային և նանոկառուցվածքային նյութերի վարքագիծը տարբեր գազային միջավայրերում, ինչպես նաև դրանց էլեկտրական և մակերեսային հատկությունների փոփոխությունները՝ գազերի ադսորբցիայի ազդեցությամբ։ Գրքում քննարկվում են սենսորների աշխատանքային սկզբունքները, զգայուն շերտերի ձևավորման տեխնոլոգիաները, ինչպես նաև փորձարարական հետազոտությունների արդյունքները՝ ուղղված սարքերի արդյունավետության և կայունության բարձրացմանը։ Աշխատությունը համադրում է տեսական ֆիզիկայի, քիմիայի և ինժեներական կիրառությունների մոտեցումները՝ ներկայացնելով նոր հնարավորություններ բարձր զգայունությամբ գազային սենսորների ստեղծման համար։ Գիրքը նախատեսված է ֆիզիկոսների, նյութագետների, ինժեներների, գիտահետազոտողների, ասպիրանտների և համապատասխան ոլորտների ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-21
Mathematics
Межзонные переходы и электронные состояния в квантовых наноструктурах с цилиндрической симметрией при наличии внешних полей
Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է քվանտային նանոգաղափարների ցանցային համակարգերում, որոնք ունեն բյուրեղային և կծիկ-սիմետրիկ կառուցվածքներ, միջզոնային անցումների և էլեկտրոնային վիճակների բնութագրմանը՝ արտաքին դաշտերի ազդեցության պայմաններում։ Աշխատությունը վերլուծում է էլեկտրոնային էներգետիկ սպեկտրի ձևավորումը, ցանցային զոնաների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, էլեկտրոնների կվանտավոր շարժումը և տեղաշարժի հավանականությունները տարբեր էներգետիկ մակարդակների միջև։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում արտաքին էլեկտրական և մագնիսական դաշտերի ազդեցությանը՝ անցումների ինտենսիվության, էլեկտրոնային խտության բաշխման և էլեկտրական-մագնիսական ինտերակցիաների վրա։ Ուսումնասիրությունը ներառում է թե տեսական մոդելավորում, թե հաշվարկային մեթոդների կիրառություն՝ հավաստի կանխատեսումներ և քվանտային համակարգերի դինամիկայի գնահատման համար։ Աշխատությունը կարևոր է ֆիզիկոսների, նանոտեխնոլոգների և նյութաբանության ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով քվանտային նանոգաղափարների էլեկտրոնային հատկությունների խորը հասկանալուն և նոր նանոսարքերային սարքերի նախագծմանը։
Updated: 2026-09-21
Medicine
Особенности патогенеза и лечения некоторых дерматозов мужчин молодого возраста в республике Армения
Գիտաբժշկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է երիտասարդ տղամարդկանց շրջանում հանդիպող որոշ մաշկային հիվանդությունների զարգացման մեխանիզմների և բուժման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը Հայաստանի պայմաններում։ Դիտարկվում են հիվանդությունների առաջացմանն ու ընթացքին մասնակցող ներքին և արտաքին գործոնները, օրգանիզմի ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները, իմունային և նյութափոխանակային գործընթացների հնարավոր փոփոխությունները, ինչպես նաև շրջակա միջավայրի ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կլինիկական դրսևորումների բնույթին, հիվանդության ընթացքի տարբերակներին և ախտորոշման համար նշանակություն ունեցող ցուցանիշներին։ Վերլուծվում են բուժման տարբեր մոտեցումները, դրանց համակցման հնարավորությունները և բուժական արդյունքների գնահատման չափանիշները։ Քննարկվում է անհատական բուժման ընտրության անհրաժեշտությունը՝ հաշվի առնելով հիվանդության տեսակը, արտահայտվածությունը, ընթացքի առանձնահատկությունները և հիվանդի ընդհանուր վիճակը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև կրկնությունների կանխարգելմանը, բուժման արդյունավետության վերահսկմանը և մաշկի բնականոն վիճակի վերականգնմանը նպաստող միջոցառումներին։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել տվյալ տարիքային խմբում մաշկային հիվանդությունների ախտորոշման և բուժման մոտեցումների կատարելագործմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել մաշկաբանների, բժշկական հետազոտողների, կլինիկական մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։
Updated: 2026-10-03
Culture
Հայ-բելառուսական գրական կապեր 1935-1978: Մատենագիտական ցանկ
Այս աշխատությունը նվիրված է 1935–1978 թվականներին հայ և բելառուս ժողովուրդների միջև ձևավորված գրական ու մշակութային կապերի փաստագրական ներկայացմանը՝ մատենագիտական նյութերի համակարգված հավաքագրման և դասակարգման միջոցով։ Այն ընդգրկում է այդ ժամանակահատվածում իրականացված գրական փոխազդեցությունները, թարգմանությունները, գրականագիտական ուսումնասիրությունները, հոդվածները, ժողովածուները և այլ հրատարակություններ, որոնք նպաստել են երկու ժողովուրդների մշակութային երկխոսության զարգացմանը։ Մատենագիտական ցանկում ներկայացվում են ինչպես հայ հեղինակների ստեղծագործությունների բելառուսերեն թարգմանությունները, այնպես էլ բելառուս գրողների երկերի հայերեն հրատարակությունները, ինչպես նաև գրական կապերին վերաբերող քննադատական և գիտական հրապարակումները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հետևել գրական համագործակցության հիմնական ուղղություններին, գնահատել թարգմանական գործունեության ծավալն ու նշանակությունը և բացահայտել այն մշակութային միջավայրը, որի շրջանակներում զարգացել են հայ-բելառուսական հարաբերությունները։ Նման մատենագիտական ժողովածուները կարևոր աղբյուր են համեմատական գրականագիտության, թարգմանագիտության և մշակութային կապերի պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ ապահովում են անհրաժեշտ տեղեկատվական հիմք հետագա գիտական հետազոտությունների և գրական փոխազդեցությունների համակողմանի գնահատման նպատակով։
Updated: 2026-09-11