Գյուղատնտեսական արտադրության տնտեսական արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրներն ու դրանց լուծման ուղիները ՀՀ Արարատի մարզի գյուղացիական տնտեսություններում

Lեզվաբանություն

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է Աշնակ գյուղի բարբառային իրավիճակին՝ դիտարկելով տեղական խոսվածքի լեզվական առանձնահատկությունները, նրա ձևավորման պատմական պայմանները և փոխհարաբերությունները գրական հայերենի ու հարակից բարբառների հետ։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են հնչյունական, բառապաշարային և քերականական առանձնահատկությունները, որոնք բնորոշ են տվյալ բնակավայրի խոսակցական լեզվին, ինչպես նաև այն գործընթացները, որոնց միջոցով ձևավորվել են տեղական լեզվական նորմերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բարբառի պահպանման և փոփոխման միտումներին՝ կապված սոցիալական շարժունակության, կրթության տարածման, զանգվածային լրատվության միջոցների ազդեցության և երիտասարդ սերնդի լեզվական վարքագծի հետ։ Դիտարկվում է նաև գրական հայերենի ազդեցությունը բարբառի վրա և հակադարձ գործընթացը՝ տեղական խոսվածքային տարրերի ներթափանցումը առօրյա խոսքի տարբեր շերտերում։ Աշխատությունը ընդգծում է, որ Աշնակ գյուղի բարբառային իրավիճակը ներկայացնում է լեզվական փոփոխության և պահպանման միաժամանակյա գործընթաց, որը արժեքավոր նյութ է հայ բարբառագիտության և սոցիոլինգվիստիկայի համար։

Պատմություն

Այս աշխատությունը նվիրված է IV դարում Բյուզանդական կայսրության և արաբական ցեղերի միջև հարաբերությունների պատմական ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով քաղաքական, ռազմական և դիվանագիտական փոխազդեցությունները, որոնք ձևավորվում էին ուշ անտիկ աշխարհի սահմանային գոտիներում։ Հեղինակը վերլուծում է Բյուզանդիայի արևելյան սահմանների ռազմավարական նշանակությունը և արաբական ցեղերի դերը որպես թե՛ դաշնակից, թե՛ հակառակորդ՝ կախված տարածաշրջանային ուժերի հավասարակշռությունից։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է նաև Սիրիայի, Պաղեստինի և Միջագետքի սահմանային շրջանների նշանակությունը, որտեղ տեղի էին ունենում հաճախակի բախումներ, դաշինքների ձևավորում և փոխադարձ ներգործություններ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում «ֆեդերատ» (foederati) համակարգին, որով կայսրությունը փորձում էր կարգավորել արաբական ցեղերի հետ հարաբերությունները՝ նրանց ներգրավելով սահմանային պաշտպանության մեջ՝ փոխարենը տրամադրելով որոշ արտոնություններ և ֆինանսական աջակցություն։ Նշվում է նաև քրիստոնեության տարածման ազդեցությունը արաբական ցեղերի շրջանում և դրա դերը քաղաքական կապերի ձևավորման գործում, ինչպես նաև պարսկական Սասանյան կայսրության հետ մրցակցության ազդեցությունը տարածաշրջանային դինամիկայի վրա։ Աշխատությունը հիմնված է ինչպես հռոմեական և բյուզանդական պատմագիրների վկայությունների, այնպես էլ արաբական և հնագիտական տվյալների համադրության վրա, ինչը թույլ է տալիս վերականգնել IV դարի սահմանային աշխարհի բազմակողմանի պատկերը։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է Բյուզանդիա–արաբական հարաբերությունները որպես բարդ և փոփոխական գործընթաց, որտեղ ռազմական հակամարտությունը և դիվանագիտությունը փոխկապակցված էին կայսրության արևելյան քաղաքականության շրջանակում։

Տնտեսագիտություն

Գիրքը նվիրված է ֆինանսավորման ժամանակակից գործիքների՝ լիզինգի և վարկավորման (փոխառության) էության, տեսակների և կիրառման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են լիզինգի տնտեսական բովանդակությունը, դրա ձևերը՝ ֆինանսական և օպերատիվ լիզինգ, ինչպես նաև լիզինգային պայմանագրերի կառուցվածքը, կողմերի իրավունքներն ու պարտականությունները։ Հեղինակը վերլուծում է վարկային հարաբերությունների հիմունքները, վարկերի տեսակները, տոկոսադրույքների ձևավորման մեխանիզմները, վարկային ռիսկերի գնահատումը և վարկունակության որոշման չափանիշները։ Գրքում համեմատվում են լիզինգը և ավանդական վարկը՝ ընդգծելով դրանց առավելություններն ու սահմանափակումները տարբեր տնտեսական իրավիճակներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փոքր և միջին բիզնեսի ֆինանսավորման հնարավորություններին, ներդրումային նախագծերի իրականացման աղբյուրներին և ֆինանսական շուկաների դերին կապիտալի հասանելիության ապահովման գործում։ Քննարկվում են նաև ֆինանսական ինստիտուտների գործունեությունը, պետական կարգավորման ազդեցությունը և միջազգային փորձի կիրառելիությունը։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագիտության, ֆինանսների, բանկային գործի և բիզնես կառավարման ոլորտներով հետաքրքրվող ուսանողների, մասնագետների և ձեռնարկատերերի համար։

Բժշկություն

Այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանում բժշկության զարգացման պատմությանը՝ սկսած հնագույն ժամանակներից մինչև XVIII դարի վերջը, և ներկայացնում է բժշկական գիտելիքների, բուժական փորձի ու առողջապահական ավանդույթների երկարատև ձևավորման գործընթացը։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են նախահնագույն և հին շրջանի հավատալիքները, ժողովրդական բժշկությունը և բնության բուժիչ միջոցների օգտագործումը հիմք հանդիսացել հետագա մասնագիտական բժշկության զարգացման համար։ Աշխատության մեջ ընդգծվում է հին հայկական բժշկության կապը հարևան քաղաքակրթությունների՝ հատկապես հունահռոմեական և պարսկական բժշկական դպրոցների հետ, ինչպես նաև տեղական փորձի ինքնուրույն զարգացումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում միջնադարյան Հայաստանի բժշկական մտքի ձևավորմանը, որտեղ կարևոր դեր են խաղացել վանական կենտրոնները և գիտակ հոգևորականները, որոնք զբաղվել են ձեռագրերի թարգմանությամբ, հիվանդությունների նկարագրությամբ և բուժական բաղադրատոմսերի գրառմամբ։ Նշվում է նաև ժողովրդական բժշկության մեծ նշանակությունը՝ բուսաբուժության, հանքային ջրերի և բնական միջոցների լայն կիրառմամբ, որոնք մինչ օրս ունեն պատմական և գիտական արժեք։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև հայտնի բժիշկների և գիտնականների գործունեությունը, որոնք փորձել են համակարգել բժշկական գիտելիքները և ստեղծել բուժման ավելի կառուցվածքային մոտեցումներ՝ համադրելով փորձառական և տեսական գիտելիքները։ XVIII դարի վերջի հատվածում արդեն նկատվում են եվրոպական բժշկության ազդեցության առաջին նշանները, որոնք հետագայում հիմք են դառնում ժամանակակից բժշկական համակարգի ձևավորման համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է Հայաստանի բժշկության պատմությունը որպես բազմաշերտ և շարունակական զարգացում, որտեղ համադրվում են ժողովրդական փորձը, միջնադարյան գիտական մտածողությունը և արտաքին ազդեցությունները։

Գրականություն

Այս ուսումնասիրությունը անդրադառնում է 16-րդ դարի օսմանյան պոեզիայի զարգացման հիմնական միտումներին՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով Բաքիի ստեղծագործական ժառանգությանը և նրա դիվանի գեղարվեստական առանձնահատկություններին։ Նյութում վերլուծվում է այն մշակութային և պատմական միջավայրը, որտեղ ձևավորվել է օսմանյան դասական պոեզիայի բարձրագույն փուլը՝ ընդգծելով պալատական հովանավորչության, պարսկական գրական ավանդույթի ազդեցության և լեզվական կատարելագործման դերը։ Բաքիի դիվանը դիտարկվում է որպես այդ շրջանի գեղագիտական իդեալների արտահայտություն, որտեղ հստակ երևում է ձևի կատարելության, չափական համակարգի խստության և պատկերավորման նրբության համադրությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում քասիդայի և գազելի կառուցվածքային առանձնահատկություններին, ինչպես նաև սիրային, փիլիսոփայական և պանեգիրիկ թեմաների մշակմանը, որոնք բնորոշ էին օսմանյան պոեզիայի բարձր դասական փուլին։ Միաժամանակ ընդգծվում է Բաքիի լեզվական վարպետությունը, որի միջոցով նա կարողացել է ստեղծել հավասարակշռված և արտահայտիչ բանաստեղծական աշխարհ՝ միավորելով ավանդական ձևերը և անհատական գեղարվեստական ձայնը, ինչը նրան դարձրել է իր դարի ամենանշանավոր պոետներից մեկը։

Մանկական

Գիրք ստվարաթղթե․ Ոսկե ձվիկը աչուկ (տնակ) Հրատարակիչ - Բուկինիստ Հրատ. տարեթիվ - 2018 ISBN - 978-9939-66-199-5